REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kontrole krzyżowe w VAT

Subskrybuj nas na Youtube
Dołącz do ekspertów Dołącz do grona ekspertów
Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Kontrole krzyżowe w VAT
Kontrole krzyżowe w VAT

REKLAMA

REKLAMA

Wystarczy, że podatnik skorzysta z ulgi na złe długi lub z procedury VAT-marża, by urzędnicy rozpoczęli kontrolę u jego kontrahenta. Kontrole krzyżowe prowadzą nie tylko urzędy skarbowe, lecz także urzędy kontroli skarbowej – wyjaśnia Łukasz Kyć, inspektor kontroli skarbowej z UKS w Katowicach.

I nie są one rzadkością. Przykładowo w 2014 r. UKS w Łodzi przeprowadził łącznie 1383 kontrole krzyżowe, w tym w ramach pomocy prawnej zlecił do realizacji innym jednostkom kontroli skarbowej 308 takich czynności. Sam otrzymał 395 takich zleceń.

REKLAMA

VAT po zmianach od 1 lipca 2015 r.

Puste faktury

Najczęściej – jak informuje Łukasz Kyć z katowickiego urzędu – przyczyną są puste faktury.

Marcin Woźny, naczelnik wydziału postępowań przygotowawczych UKS w Łodzi, tłumaczy, że przepisy uprawniają urzędy do sprawdzania nie tylko bezpośredniego kontrahenta podatnika, lecz także kolejnych z bezpośredniego łańcucha dostaw. To pozwala m.in. zwalczać proceder wyłudzania VAT przez podmioty uczestniczące w fikcyjnym obrocie towarowym. Do niedawna tego typu oszustwa występowały najczęściej w obrocie paliwem, metalami szlachetnymi i stalą. Obecnie dotyczy to większości branż, gdzie towar jest szybko zbywalny, atrakcyjny dla klientów i ma wysoką wartość jednostkową.

– Bywa jednak, że kontrola krzyżowa zmierza do polowania na kontrahentów nieświadomych oszustwa – zauważa Dariusz Malinowski, partner w KPMG w Polsce.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Dodaje, że tam, gdzie dochodzi do wyłudzeń VAT, podmiot, który nie uiścił podatku, jest najczęściej prowadzony przez słupa, a wszystkie aktywa są szybko wyprowadzane. W takiej sytuacji uwaga urzędów kieruje się w stronę nieświadomych niczego kontrahentów, którzy prowadzą rzeczywistą działalność gospodarczą i mają środki, z których można wyegzekwować należność – podkreśla ekspert.

Ulga na złe długi

Kontrole krzyżowe są prowadzone także w związku z przepisami o uldze na złe długi. Polega ona na skorygowaniu (pomniejszeniu) należnego VAT, jeżeli odbiorca podatnika nie zapłaci mu w ciągu 150 dni od dnia określonego w umowie bądź na fakturze. Podatnik, który korzysta z ulgi, składa deklarację z załącznikiem VAT-ZD, w którym wykazuje m.in. dane dłużnika. Dzięki temu fiskus dowiaduje się, kto zalega z zapłatą i weryfikuje, czy on również skorygował swój podatek – z tym że naliczony. Dłużnik ma taki obowiązek na podstawie art. 89b ust. 1 ustawy o VAT. Jeśli nie pomniejszy podatku naliczonego, to fiskus może go obciążyć sankcją w wysokości 30 proc. kwoty VAT wynikającego z nieuregulowanych faktur.

50 Ściąg Księgowego z aktualizacją online

VAT-marża

REKLAMA

Uważać muszą także podatnicy, którzy rozliczyli podatek według procedury VAT-marża. Dotyczy ona m.in. towarów używanych i dzieł sztuki. Pozwala zapłacić daninę tylko od różnicy (pomniejszonej o podatek) między kwotami sprzedaży pojazdu a jego kupna (art. 120 ust. 4 ustawy o VAT). Aby rozliczyć podatek w ten sposób, trzeba jednak spełnić warunki określone w art. 120 ust. 10 ustawy. Używany samochód musi być wcześniej nabyty od określonych podmiotów – głównie osób fizycznych niebędących podatnikami VAT, albo podmiotów, które nimi są, ale skorzystały przy sprzedaży ze zwolnienia podatkowego lub procedury VAT-marża.

Jeśli fiskus wykryje, że sprzedający był podatnikiem VAT i nie miał prawa do preferencji, to automatycznie wykluczy prawo kupującego do zastosowania procedury VAT-marża. W ten sposób dane o rozliczeniach jednego podatnika prowadzą urzędników do kontrolowania.

REKLAMA

Przekonał się o tym niedawno przedsiębiorca, któremu urzędnicy zakwestionowali prawo do zastosowania procedury VAT-marża przy sprzedaży używanych samochodów. Skorzystali przy tym m.in. z danych zawartych w Systemie Wymiany Informacji o Podatku VAT (VIES), gdzie niemieccy kontrahenci zadeklarowali wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Na tej podstawie dzięki pomocy niemieckiego fiskusa ustalono, że obaj kontrahenci nie mieli prawa do zastosowania procedury VAT-marża. Przedsiębiorca odniósł połowiczne zwycięstwo przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu. WSA orzekł 23 kwietnia 2015 r. (sygn. akt I SA/Po 882/14), że fiskus może kwestionować stosowanie VAT-marży, tylko jeśli podatnik nie ma odpowiednich dokumentów, które potwierdzałyby takie prawo, bądź mając je, wiedział lub powinien wiedzieć, że uczestniczy w nieuczciwej transakcji. Tymczasem w tej sprawie podatnik przedstawił niemieckie faktury stwierdzające, że korzystanie przez niego z preferencji jest możliwe. Nie można odmówić prawa do niej tylko na podstawie informacji otrzymanych od zagranicznej administracji podatkowej – stwierdził sąd. Wyrok jest jednak nieprawomocny.

Koszty pracy po zmianach - multipakiet: książka, program, CD, teleporadnia

Pierwsze zasiedlenie

Na kontrole krzyżowe narażają się również podatnicy, którzy uczestniczą w transakcjach związanych z nieruchomościami. – Skorzystanie z prawa do odliczenia podatku przez nabywcę może spowodować, że urząd sprawdzi w dokumentach sprzedającego status podatkowy nieruchomości – zauważa Bartosz Bogdański, doradca podatkowy i starszy manager w MDDP.

Jeżeli okaże się, że stawka VAT została zastosowana nieprawidłowo (np. minęły dwa lata od pierwszego zasiedlenia nieruchomości), to bezpośrednią konsekwencją będzie odmowa zwrotu podatku dla nabywcy nieruchomości i obciążenie go podatkiem od czynności cywilnoprawnych (PCC).

– Podobna sytuacja może wystąpić w sytuacji, gdy sprzedający wykazał VAT, bo uznał, że poniósł wydatki na ulepszenie przekraczające 30 proc. wartości początkowej. Jeżeli jednak w toku kontroli zostaną zakwestionowane niektóre wydatki (np. zostaną uznane za wydatki remontowe), to może okazać się, że limit 30 proc. nie został przekroczony, a transakcja powinna być zwolniona z VAT. To z kolei spowoduje zakwestionowanie prawa nabywcy do odliczenia VAT i obciążenie go PCC – wylicza Bartosz Bogdański.

Też w dochodowym

Kontrole krzyżowe dotyczą nie tylko VAT. Przykładem – badanie rozliczeń producenta żywności przeprowadzana przez szczeciński UKS.

Chodziło głównie o zadeklarowane przez niego koszty podatkowe – głównie wydatki remontowe. Urzędnicy przeprowadzili również kontrolę u dostawcy podatnika – w firmie budowlanej. Ujawniono, że nie ujął on w ewidencji podatkowej wszystkich wystawionych faktur, przez co zaniżył podatek dochodowy, a także VAT. W związku z tym wszczęto wobec kontrahenta odrębne postępowanie kontrolne. ©?

Agnieszka Pokojska

Mariusz Szulc

dgp@infor.pl

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
KSeF wchodzi na stałe – od 2026 roku faktury tylko elektroniczne. Szczegóły ustawy już znane!

KSeF wchodzi na stałe i już od 2026 roku każda faktura będzie musiała być wystawiona elektronicznie. Nowa ustawa całkowicie zmienia zasady rozliczeń i obejmie zarówno podatników czynnych, jak i zwolnionych z VAT. To największa rewolucja w fakturowaniu od lat.

Od kwietnia 2026 r. bez KSeF nie wystawisz żadnej faktury. To prosta droga do paraliżu firmy

Od 2026 r. KSeF stanie się obowiązkiem dla wszystkich przedsiębiorców w Polsce. System zmieni sposób wystawiania faktur, obieg dokumentów i współpracę z księgowością. W zamian przewidziano m.in. szybszy zwrot VAT. Eksperci podkreślają jednak, że firmy powinny rozpocząć przygotowania już teraz – zwlekanie może skończyć się paraliżem rozliczeń.

Rewolucja w fakturach: od 2026 KSeF obowiązkowy dla wszystkich! Firmy mają mniej czasu, niż myślą

Mamy już ustawę wprowadzającą obowiązkowy Krajowy System e-Faktur. Od lutego 2026 r. część przedsiębiorców straci możliwość wystawiania tradycyjnych faktur, a od kwietnia – wszyscy podatnicy VAT będą musieli korzystać wyłącznie z KSeF. Eksperci ostrzegają: realnego czasu na wdrożenie jest dużo mniej, niż się wydaje.

Rewolucja w interpretacjach podatkowych? Rząd planuje centralizację i zmiany w Ordynacji podatkowej – co to oznacza dla podatników i samorządów?

Rząd szykuje zmiany w Ordynacji podatkowej, które mają ułatwić dostęp do interpretacji podatkowych i uporządkować ich publikację. Zamiast rozproszenia na setkach stron samorządowych, wszystkie dokumenty trafią do jednej centralnej bazy – systemu EUREKA, co ma zwiększyć przejrzystość i przewidywalność prawa podatkowego.

REKLAMA

Krajowy System e-Faktur (KSeF). Prezydent podpisał ustawę

Prezydent Karol Nawrocki podpisał w środę zmianę ustawy o VAT, wprowadzającą Krajowy System e-Faktur (KSeF) - poinformowała kancelaria prezydenta. Co to oznacza dla firm?

Nierozwiązany problem ziemi po PGR-ach: czy minister Krajewski uratuje miejsca pracy i gospodarstwa indywidualne?

Nierozwiązane od lat kwestie zagospodarowania dzierżawionej ziemi państwowej powracają dziś z ogromną siłą. Na decyzje ministerstwa rolnictwa czekają zarówno pracownicy spółek gospodarujących na gruntach po dawnych PGR-ach, jak i rolnicy indywidualni, którzy chcą powiększać swoje gospodarstwa. W tle stoją dramatyczne obawy o przyszłość setek osób zatrudnionych w spółkach oraz widmo likwidacji stad bydła.

Dobra wiadomość dla rolników! Prezydent podpisał ustawę o przechowywaniu nawozów naturalnych – zmiany wejdą w życie błyskawicznie

Prezydent RP podpisał ustawę przygotowaną przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która wprowadza istotne zmiany dla rolników w zakresie przechowywania nawozów naturalnych. Nowe przepisy wydłużają terminy dostosowania gospodarstw, upraszczają procedury budowlane i zapewniają dodatkowe wsparcie administracyjne.

Pracujący studenci, a ubezpieczenie w ZUS. Umowy o pracę, o dzieło i zlecenia - składki i świadczenia

Nie tylko latem wielu studentów podejmuje pracę, na podstawie kilku rodzajów umów. Różnią się one obowiązkiem odprowadzania składek a co za tym idzie, również prawem do świadczeń. Wyjaśniamy jakie umowy są podpisywane i jak są oskładkowane.

REKLAMA

Rekord: Ponad 1,24 mln cudzoziemców pracuje legalnie w Polsce i płaci składki do ZUS

Na koniec I półrocza 2025 r. liczba cudzoziemców legalnie pracujących i objętych ubezpieczeniami społecznymi w ZUS przekroczyła 1,24 mln osób. W województwie kujawsko-pomorskim było ich ponad 48,3 tys.W porównaniu z końcem 2024 roku wzrost odnotowano zarówno w skali kraju, jak i w regionie - informuje Krystyna Michałek, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie kujawsko-pomorskim.

Działalność nierejestrowana w 2025 roku - własny biznes bez składek ZUS i formalności [limit]. Kiedy rejestracja firmy jest już konieczna i jak to zrobić?

Rozpoczęcie działalności gospodarczej w Polsce może wydawać się skomplikowane – zwłaszcza dla osób, które dopiero testują swój pomysł na biznes. Dlatego działalność nierejestrowana (zwana też nieewidencjonowaną) to atrakcyjna forma dla początkujących przedsiębiorców. Jednak wraz z rozwojem działalności pojawia się pytanie: czy to już czas, by przejść na zarejestrowaną firmę? Przedstawiamy, kiedy warto podjąć ten krok, jakie są jego konsekwencje oraz jak się do tego przygotować.

REKLAMA