Kategorie

Wystawienie faktury łącznie z wydrukowaniem paragonu fiskalnego bez NIP nabywcy

Sławomir Wnuczek
Jestem aplikantem adwokackim Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie. W swojej pracy wspierałem klientów w obszarze prawa podatkowego i postępowań.
Wystawienie faktury łącznie z wydrukowaniem paragonu fiskalnego bez NIP nabywcy /Fot. Fotolia
W przypadku gdy podatnik dokonujący sprzedaży nie będzie miał technicznej możliwości wpisania numeru identyfikującego (NIP) na paragonie, nabywca powinien zadeklarować w momencie dokonywania zakupu, że nabywa towar lub usługę, jako podatnik – w takiej sytuacji sprzedawca nie powinien rejestrować zakupu na kasie rejestrującej, tylko powinien od razu wystawić fakturę.

1 stycznia 2020 r., weszły w życie znaczące zmiany dotyczące podatku VAT. Sedno zmian sprowadzało się do kwestii wystawiania faktur do transakcji udokumentowanych przy pomocy paragonu fiskalnego. Cel wprowadzonych zmian można wyczytać wprost z uzasadnienia do projektu ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw [1].

Czytamy w nim, że projekt ma na celu zmniejszenie procederu nadużyć związanego, z tzw. „pustymi fakturami” wystawianymi do paragonów fiskalnych. Regulacja jednocześnie ma ukrócić w ostatnim czasie powszechną praktykę wystawiania faktur na podstawie zebranych paragonów pozostawionych przez innych klientów – sytuacja taka była szczególnie widoczna na stacjach benzynowych, gdzie jeszcze do niedawna popularnym było gromadzenie paragonów wystawianych na rzecz innych osób, a następnie występowanie o wystawienie na ich podstawie faktury zbiorczej.

W konkluzji nowe regulacje są kontynuacją zapowiadanej polityki rządu mającej na celu zatrzymanie środków wypływających z polskiego systemu VAT.

Reklama

Na płaszczyźnie samych przepisów nowelizacja w tym zakresie sprowadzała się do dodania ust. 5-7 do art. 106b ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług[2]. O ile sytuacja, w której to paragon jest wystawiany na rzecz osoby niebędącej podatnikiem VAT nie uległa zmianie, o tyle w przypadku wystawienia paragonu na rzecz podatnika VAT, doszło do znaczących obostrzeń. W efekcie na gruncie obecnego stanu prawnego faktura do paragonu, może zostać wystawiona wyłącznie w przypadku, gdy na paragonie zostanie umieszczony NIP nabywcy.

Trzeba zaznaczyć, że wielu podatnik dokonujących sprzedaży objętej nowelizacją nadal korzysta z kas fiskalnych, które nie pozwalają im na umieszczanie NIP nabywcy na wystawianym paragonie. W związku z powyższym nieuniknionym jest pojawienie się licznych problemów oraz wątpliwości interpretacyjnych wśród grona właśnie tych podatników, którzy z różnych powodów nie są w stanie dostosować swoich urządzeń do wymogów zmienionych nowymi przepisami.

Problemy już na starcie

Opisywana problematyka znajduje już odzwierciedlenie w najnowszych interpretacjach fiskusa, min. w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 15 stycznia 2020 r., 0111-KDIB3-2.4012.655.2019.1.SR.

O interpretację indywidualną wystąpiła spółka, której zasadniczym przedmiotem działalności jest świadczenie usług hotelowych i gastronomicznych.

Do dokumentowania sprzedaży spółka wykorzystuje licencjonowany program, który jest skonfigurowany w ten sposób, że cała sprzedaż jest fiskalizowana. W efekcie w przypadku, gdy nabywca jest osobą fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, otrzymuje on paragon fiskalny (drukowany przez drukarkę fiskalną) wraz z pokwitowaniem zapłaty. W przypadku, gdy nabywcą jest osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą lub podmiot gospodarczy, otrzymuje on wyłącznie fakturę VAT (ze wszystkimi danymi, w tym w szczególności z numerem NIP). Wydrukowany paragon fiskalny zostaje u wnioskodawcy i załączany jest do kopii faktury VAT. Wnioskodawca jednocześnie wskazuje na ograniczenia w dostosowaniu sprzętu i oprogramowania fiskalnego do wymogów zmienionych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Są to między innymi problemy natury technicznej, a przede wszystkim problemy finansowe, spowodowane dużymi kosztami zakupu nowego sprzętu oraz oprogramowania.

Reklama

W związki z tak przedstawionym stanem faktycznym spółka zadała pytanie czy wystawienie faktury łącznie z wydrukowaniem paragonu fiskalnego niezawierającego numeru NIP nabywcy, który to jest generowany automatycznie, a jednocześnie nie jest przekazywany nabywcy, będzie prawidłowe w świetle przepisów art. 106b ust 5 i 6 ustawy o VAT.

Zasadniczo argumentacja Spółki sprowadzała się do kwestii wykazania prawidłowości jej działania kontekście wykładni celowościowej nowej regulacji, a także jej założeń zawartych w uzasadnieniu do projektu ustawy. W tym zakresie wnioskodawca podniósł, że cele jego działań są zbieżne z tymi obranymi przez ustawodawcę, tj. z zamysłem wyeliminowania sytuacji, w której to faktura zostałaby wystawiona na podstawie paragonu fiskalnego niezawierającego NIP nabywcy. Wskazał także na fakt, że paragon fiskalny faktycznie nigdy nie będzie wręczany nabywcy, który nie będzie miał wiedzy o tym, że został on wystawiony, a więc nie będzie on miał możliwości późniejszego zgłoszenia żądania wystawienia faktury na podstawie takiego paragonu. W efekcie żądanie wystawienia faktury będzie musiało być zgłoszone przed wystawieniem dokumentu sprzedaży, co jest zgodne z zaleceniami uzasadnienia projektu do ustawy nowelizującej.

Ograniczenia techniczne czy stosowane funkcjonalności systemu nie mogą uzasadniać niestosowania przepisów

Organ interpretacyjny nie przychylił się do takiego stanowiska spółki i uznał je za nieprawidłowe. W uzasadnieniu wskazał, że podatnik nie może dowolnie wybierać, czy dokonuje zakupu na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej, czy tez występuje w charakterze konsumenta. Jeżeli występuje on, jako podatnik VAT, to informuje o tym sprzedającego oraz przedstawia swój numer NIP, w celu właściwej dokumentacji sprzedaży towarów lub usług tj. fakturą VAT albo paragonem z NIP, pozwalający na późniejsze wystawienie faktury do takiego paragonu. Jednocześnie organ wskazał, że treść art. 106b ust. 5 ustawy o VAT wskazuje, że jeżeli paragon nie zawiera NIP nabywcy, to nie można wystawić do niego faktury, nawet w sytuacji, w której jej wystawienie (ze względów technicznych) odbywa się w tym samym czasie, co wystawienie paragonu, a klient nie jest informowany, że podatnik rejestruje sprzedaż na kasie fiskalnej. Zdaniem fiskusa z treści powyższego przepisu wynika jasno, że przy pomocy kasy fiskalnej podatnicy mogą ewidencjonować wyłącznie sprzedaż na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej. W efekcie, jeżeli klient w momencie zakupu sygnalizuje, że nabywa towary lub usługi, jako podmiot gospodarczy, to sprzedający, jeżeli z powodów technicznych jego kasa nie może umieścić na paragonie numeru NIP, nie powinien ewidencjonować tej sprzedaży na kasie, lecz wystawić fakturę.

Opinia autora:

Jak widać nowa regulacja, mimo, iż wydaje się być dobrym rozwiązaniem na zmniejszenie, czy też likwidację wyłudzania podatku VAT, na podstawie tzw. „pustych faktur”, to jednak jest bardziej problematyczna dla przedsiębiorców, niż mogło to wynikać z zapowiedzi autorów w uzasadnieniu do projektu ustawy. Fiskus wskazuje jednoznacznie, że w zakresie nowych zmian dotyczących paragonów fiskalnych, ograniczenia techniczne czy stosowane funkcjonalności systemu nie mogą uzasadniać niestosowania przepisów. Niemniej należy wskazać, że przedmiotowe uzasadnienie porusza tę kwestię „W sytuacji, gdy podatnik dokonujący sprzedaży nie będzie miał technicznej możliwości wpisania numeru identyfikującego na paragonie, nabywca powinien zadeklarować w momencie dokonywania zakupu, że nabywa towar lub usługę, jako podatnik – w takiej sytuacji sprzedawca nie powinien rejestrować zakupu na kasie rejestrującej, tylko powinien od razu wystawić fakturę”.

Polecamy: Przewodnik po zmianach przepisów 2019/2020

Abstrahując od stopnia realizacji zakładanego celu przez nowe przepisy, niestety, na tę chwilę szereg kas fiskalnych używanych przez przedsiębiorców nie spełnia wymogów wprowadzonych nowymi regulacjami. Trzeba zaznaczyć, że nabycie nowego sprzętu i oprogramowania wiąże się z niebagatelnymi kosztami, a niedokonanie szybkiej wymiany kas na nowe, powoduje, że nie ma możliwości wystawienia faktury do paragonu, w przypadku, gdy nabywcą jest osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarcza, czy tez podmiot gospodarczy.

Biorąc pod uwagę całokształt zmian w tym zakresie trzeba zauważyć, że nowa regulacja (art. 106b ust. 5 i 6 ustawy o VAT) powoduje niejako „kumulację sankcyjności”, tj. wprowadza sankcje za nadużycia, które są już sankcjonowane w treści innych przepisów (art. 109 w zw. z art. 109a ustawy o VAT). Ustawodawca ustanawiając sankcje w pierwszym z tych przepisów w wysokości odpowiadającej 100% kwoty podatku wykazanego na fakturze, jednocześnie nie wyłączył jednoczesnego stosowania art. 109a ustawy o VAT. Sam wymiar sankcji zaś wydaje się być nieproporcjonalnie wysoki, w kontekście tego, że do ewentualnego odliczenia wydatków udokumentowanych „pustą fakturą”, dochodzi przecież po stronie nabywcy, niesprzedającego.

Dodatkowo, odnosząc się do literalnego brzmienia przepisu wskazuje on na to, że podatnik będzie karany już za samo udokumentowanie sprzedaży w sposób sprzeczny z regulacją art. 106b ust. 5 ustawy o VAT, niezależnie od późniejszych następstw tzn. także wtedy, gdy mimo uchybienia strony transakcji prawidłowo rozliczą podatek.

Sławomir Wnuczek

__________________________

[1] Uzasadnienia do projektu ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1520)

[2] Ustawa z dnia 11.03.2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2020 r. poz. 106), [„ustawa o VAT”]

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    16 cze 2021
    Zakres dat:

    Jak firmy wpływają na edukację ekologiczną?

    Zrównoważony rozwój trafia do domu Kowalskich, czyli jak firmy i marketing wpływają na edukację ekologiczną.

    Zmiany w deklaracjach akcyzowych od 1 lipca 2021 r.

    Zmiany w deklaracjach akcyzowych. Ministerstwo Finansów udzieliło informacji i wyjaśnień odnośnie obowiązujących od 1 lipca 2021 r. zmian w zakresie deklaracji podatkowych w podatku akcyzowym. Zmiany te są wprowadzane do ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym przez ustawę z 30 marca 2021 r. o zmianie ustawy o podatku akcyzowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 694).

    Podmioty akcyzowe - aktualizacja zgłoszeń rejestracyjnych do 30 czerwca 2021 r.

    Podmioty akcyzowe już zarejestrowane muszą dokonać aktualizacji zgłoszeń rejestracyjnych do 30 czerwca 2021 r. Aktualizacja to efekt uruchomienia Centralnego Rejestru Podmiotów Akcyzowych (CRPA).

    Interpretacja 590, czyli porozumienie inwestycyjne z MF

    Interpretacja 590 (porozumienie inwestycyjne) oznacza wiążącą opinię dla inwestorów strategicznych o wszystkich skutkach podatkowych planowanej inwestycji. Jest to nowe rozwiązanie zaproponowane w ramach Polskiego Ładu. Na czym konkretnie będzie polegało? Kiedy wejdzie w życie?

    Polski Ład - ryczałt szansą dla przedsiębiorców?

    Polski Ład - ryczałt. Konferencja Premiera Mateusza Morawieckiego z 2 czerwca br. na temat Polskiego Ładu przyniosła nowe wskazówki odnośnie zmiany zasad opodatkowania jednoosobowych działalności gospodarczych od 2022 r. Z zapowiedzi wynika, że promowaną przez rządzących formą opodatkowania zarobków przedsiębiorców podatkiem PIT będzie ryczałt.

    Podatkowe Grupy Kapitałowe - zmiany w ramach Polskiego Ładu

    Podatkowe Grupy Kapitałowe. Ministerstwo Finansów poinformowało o planowanych ułatwieniach dla Podatkowych Grup Kapitałowych (PGK) w ramach Polskiego Ładu: obniżenie minimalnego kapitału zakładowego uprawniającego do stworzenia PGK, więcej możliwości w powiązaniach spółek, zlikwidowanie warunku rentowności, korzystniejsze warunki rozliczania strat.

    Profil zaufany - zmiany od 17 czerwca 2021 r.

    Profil zaufany. Od 17 czerwca 2021 r. w trakcie wideospotkania z urzędnikiem będzie można założyć tradycyjny, a nie tymczasowy profil zaufany (PZ) - poinformowała Kancelaria Prezesa Rady Ministrów. Ponadto od 17 czerwca wydane wcześniej tymczasowe PZ staną się "tradycyjnymi" profilami zaufanymi, ważnymi przez 3 lata (tymczasowy profil był ważny tylko 3 miesiące).

    Polski Ład. Tworzenie Grup VAT

    Tworzenie Grup VAT (PGK VAT) to nowe rozwiązanie Polskiego Ładu, w ramach którego spółki należące do podatkowej grupy kapitałowej nie będą musiały w transakcjach między sobą rozliczać VAT. Na czym będzie polegało tworzenie Grupy VAT? Od kiedy będzie to możliwe?

    Fundacja rodzinna z ulgą repolonizacyjną

    Fundacje rodzinne. Propozycje zawarte w projekcie ustawy o fundacji rodzinnej zostały uzupełnione; ich skutkiem ma być niższe niż w oryginalnym projekcie opodatkowanie fundacji rodzinnych. Planowane jest m.in. wprowadzenie ulgi repolonizacyjnej, skierowanej do osób które chciałyby przenieść kapitał gromadzony w zagranicznych fundacjach czy trustach do polskiej fundacji rodzinnej.

    Wpłaty do PPK - kiedy pobrać zaliczkę na PIT?

    Wpłaty do PPK finansowane przez pracodawcę stanowią przychód pracownika oszczędzającego w PPK (art. 12 ust. 1 ustawy o PIT). Oznacza to, że pracodawca powinien naliczyć i pobrać od tych wpłat zaliczkę na PIT zgodnie z obowiązującą danego pracownika skalą podatkową (17% lub 32%).

    Składka na ubezpieczenie zdrowotne a PIT w 2022 roku – jak być powinno

    Składka na ubezpieczenie zdrowotne a PIT. Jak rozwiązać problem składki na ubezpieczenie zdrowotne w nowym systemie opodatkowania dochodów osób fizycznych (PIT), który ma obowiązywać od 2022 roku? Profesor Witold Modzelewski proponuje, by – przy spełnieniu dwóch innych warunków - kwota składki była dla wszystkich podatników kosztem uzyskania przychodów lub była wyłączona z podstawy opodatkowania.

    Opłata reprograficzna a komputery przenośne i stacjonarne

    Opłata reprograficzna nie powinna dotyczyć komputerów przenośnych i stacjonarnych, natomiast w przypadku pozostałych urządzeń i nośników powinna być znacznie obniżona - uważa Konfederacja Lewiatan.

    Polski Ład: Investor Desk, Interpretacja 590, PGK VAT i inne udogodnienia dla inwestorów

    Polski Ład: Investor Desk, Interpretacja 590, PGK VAT i inne udogodnienia dla inwestorów. Ministerstwo Finansów informuje, że w ramach Polskiego Ładu zostaną wdrożone nowe rozwiązania prawne i organizacyjne mające na celu przyciąganie do Polski strategicznych inwestorów. Już w 2022 roku kompleksowa i szybka obsługa inwestorów ma stać się (wg zamierzeń MF i Rządu) wizytówką naszego kraju. Uruchomiony zostanie tzw. Investor Desk i Interpretacja 590. Będą też korzystne rozwiązania podatkowe dla holdingów (w tym PGK VAT) i zachęta do inwestycji dla instytucji finansowych.

    KSR „Przychody ze sprzedaży wyrobów, półproduktów, towarów i materiałów”

    KSR „Przychody ze sprzedaży wyrobów, półproduktów, towarów i materiałów” - to nowy standard rachunkowości, którego projekt został właśnie skierowany do dyskusji publicznej. Termin zgłaszania uwag do projektu upływa 8 sierpnia 2021 r. Co zawiera nowy KSR?

    SLIM VAT 2. Korekta deklaracji importowej

    SLIM VAT 2 zawiera rozwiązanie, które umożliwi podatnikowi rozliczającemu podatek z tytułu importu towarów bezpośrednio w deklaracji podatkowej dokonania korekty deklaracji, w sytuacji gdyby w pierwotnej deklaracji nie rozliczył w prawidłowej wysokości podatku.

    Kolejne deklaracje akcyzowe z podpisem elektronicznym

    Deklaracje akcyzowe z podpisem elektronicznym. Ministerstwo Finansów planuje poszerzenie listy deklaracji podatkowych, które mogą być podpisywane elektronicznie o deklaracje akcyzowe AKC-UAKZ i AKC-KZ. Ponadto możliwe będzie opatrywanie podpisem zaufanym albo podpisem osobistym - deklaracji uproszczonej w sprawie podatku akcyzowego od samochodów osobowych (AKC-US) oraz podań w sprawach dotyczących podatku akcyzowego − przesyłanych przez Platformę Usług Elektronicznych Skarbowo-Celnych.

    Nadużywanie prawa przez organy podatkowe będzie utrudnione

    Postępowanie podatkowe. Fiskus decydując się na bezpodstawne wszczęcie postępowania podatkowego naraża się na ryzyko uchylenia decyzji administracyjnej i utratę kompetencji do zmiany rozliczenia podatkowego podatnika.

    Spłata zaległości podatkowej przez członka zarządu

    Zobowiązania podatkowe spółki. Organ podatkowy dochodził od członka zarządu spółki spłaty zobowiązań podatkowych, które już nie istniały.

    MF zaprasza na XII Forum Cen Transferowych – 24 czerwca 2021 r.

    Ministerstwo Finansów informuje, że XII edycja Forum Cen Transferowych (FCT) odbędzie się online 24 czerwca 2021 r. Zgłoszenie udziału można przesłać do 18 czerwca 2021 r. (piątek).

    Crowdfunding (finansowanie społecznościowe) - nowe przepisy od listopada 2021 r.

    Crowdfunding - nowe przepisy od listopada 2021 r. Trwają prace nad przepisami (ustawa o finansowaniu społecznościowym dla przedsięwzięć gospodarczych), które uregulują rynek finansowania społecznościowego. Platformy, które się tym zajmują, zgodnie z proponowaną ustawą będą działać zgodnie z licencją i podlegać nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego. Zwiększy się jednak kwota – z 1 mln do 5 mln euro – którą będą mogły pozyskać w ramach crowdfundingu. Podwyższony limit zacznie obowiązywać od listopada 2023 roku. – W krótkim terminie nowe przepisy zapewnią w miarę bezpieczne funkcjonowanie rynku, w długiej perspektywie mogą umożliwić rozwój platform, również za granicą – ocenia Artur Granicki, prezes Navigator Crowd.

    Polskie Ład. Wyższe dopłaty do paliwa rolniczego od 2022 r.

    Zwrot akcyzy za paliwo rolnicze od 2022 r. W ramach programu Polski Ład ma nastąpić podniesienie stawki dopłaty do 110 zł na hektar. Wypłata dopłat według podwyższonej stawki ma nastąpić w I połowie 2022 r.

    Polski Ład - wsparcie dla rolnictwa

    Polski Ład - rolnictwo. 12 czerwca 2021 r. premier Mateusz Morawiecki podczas debaty dot. Polskiego Ładu dla rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich w Instytucie Zootechniki w Balicach koło Krakowa, przedstawił szereg pozytywnych zmian jakie czekają rolników. Ważniejsze zmiany, to: wyższe dopłaty do paliwa dla rolników, uwolnienie rolniczego handlu detalicznego, ustawa o rodzinnych gospodarstwach rolnych, kodeks rolny, E-okienko dla rolnika, cyfrowy system pozwalający na identyfikowanie żywności „od pola do stołu”, centralny system informatyczny zasobu państwowej ziemi.

    Podwyżki stawek podatkowych i podatki korporacyjne

    Podwyżki podatków. Poza klasyczną podwyżką stawek podatkowych, kraje decydują się na dodatkowe podatki korporacyjne - stwierdza w analizie Polski Instytut Ekonomiczny. Zwraca uwagę, że największym zmianom podlegają w ostatnim roku obciążenia środowiskowe.

    Ulga klęskowa w podatku rolnym

    Ulga klęskowa w podatku rolnym jest preferencją podatkową, która przewidziana jest w przypadku wystąpienia klęski żywiołowej. Jak działa ulga klęskowa? Jakie są zasady przyznawania ulgi?

    Błąd w rozliczeniach nie jest oszustwem podatkowym

    Sankcje w VAT. Podatnik nie może być karany za błąd, który nie jest oszustwem lub uszczupleniem podatkowym - tak uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.