Kiedy naczelnik urzędu skarbowego nie zgodzi się na uwolnienie środków z rachunku VAT?

Czym jest rachunek VAT?

Rachunek VAT jest prowadzony dla rachunku rozliczeniowego każdego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Banki oraz spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe mają obowiązek prowadzić rachunek VAT dla rachunku rozliczeniowego każdego przedsiębiorcy, poinformować go o numerze rachunku VAT oraz o zasadach i terminach przekazywania danych o saldzie na tym rachunku. Założenie oraz prowadzenie rachunku VAT  jest całkowicie bezpłatne, wolne od prowizji i dodatkowych opłat oraz nie wymaga zawarcia odrębnej umowy. Nie jest konieczne zgłaszanie rachunku VAT do urzędu skarbowego oraz zamieszczanie go na fakturach. Rachunek VAT jest prowadzony w walucie polskiej (art.62a ustawy Prawo bankowe).

Wykorzystanie środków z rachunku VAT

Środkami zgromadzonymi na rachunku VAT nie można swobodnie dysponować, pomimo iż formalnie są one własnością podatnika. Możliwość wydawania tych środków została ograniczona ustawowo. Zgodnie z art. 62b ust. 2 ustawy Prawo bankowe środki pieniężne ulokowane na rachunku VAT można przeznaczyć wyłącznie na zapłatę:

1. zobowiązania z tytułu podatku VAT wynikającego ze złożonych deklaracji VAT lub odsetki od tego zobowiązania (w tym również podatek VAT z tytułu importu towarów);
2. podatku VAT z faktury zakupu, faktury korygującej otrzymanej od podatnika VAT czynnego;
3. składki z tytułu ubezpieczenia społecznego – ZUS;
4. należność z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT), w tym także zaliczek na ten podatek oraz odsetek za zwłokę;
5. należność z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych (CIT), w tym także zaliczek na ten podatek oraz odsetek za zwłokę;
6. podatku akcyzowego oraz przedpłaty podatku akcyzowego, wypłat dziennych i odsetek za zwłokę w jego zapłacie;
7. należności celnych oraz odsetek od tych należności;
8. podatku z faktur zaliczkowych wystawionych przez podatników VAT czynnych;
9. realizacji zajęcia dotyczącego egzekucji należności wynikających z art. 62b ust. 2 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług na podstawie administracyjnego tytułu wykonawczego;
10. dodatkowych zobowiązań podatkowych.

Ponadto dopuszczalne jest dokonywanie przesunięć środków pieniężnych przez podatnika z jednego rachunku VAT na inny rachunek VAT tego podatnika, posiadany w tym samym banku (art. 62b ust. 2 pkt 6 Prawa bankowego).

Polecamy: VAT 2020. Komentarz

Polecamy: Biuletyn VAT

Wniosek o uwolnienie środków z rachunku VAT

Podatnik może w każdym czasie wystąpić z pisemnym wnioskiem o uwolnienie środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku VAT i dokonanie przelewu na rachunek podatnika prowadzony dla celów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wniosek powinien zawierać:

1. dane podatnika,
2. numer rachunku VAT, na którym znajdują się środki,
3. numer rachunku rozliczeniowego lub rachunku w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, na który mają być przekazane środki z rachunku VAT oraz
4. wysokość środków, jaka ma zostać przekazana.

Adresatem wniosku jest naczelnik właściwego urzędu skarbowego. Dokonuje on weryfikacji wniosku w terminie 60 dni i wydaje postanowienie w przedmiotowej sprawie. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Wniosek jest wolny od opłaty skarbowej. W razie pozytywnej decyzji naczelnik urzędu skarbowego przekazuje informację bankowi lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej o konieczności obciążenia rachunku VAT podatnika i przelania konkretnej kwoty na rachunek rozliczeniowy. Wówczas podatnik może swobodnie dysponować przelanymi środkami. (art. 108b ust. 1-4 ustawy o podatku od towarów i usług).

Odmowa wydania zgody na przekazanie środków zgromadzonych na rachunku VAT

Naczelnik urzędu skarbowego odmówi wydania zgody na przekazanie środków zgromadzonych na rachunku VAT w przypadkach wskazanych w art. 108b ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług. Odmowa będzie więc wydana w przypadku:

1. posiadania przez podatnika zaległości podatkowych w podatku VAT, PIT, CIT, akcyzowego oraz należności celnych wraz z odsetkami za zwłokę według stanu na dzień wydania decyzji (w wysokości odpowiadającej tej zaległości)
2. gdy zachodzi uzasadniona obawa, że zobowiązanie podatkowe z tytułu podatków i należności nie zostanie wykonane, w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań podatkowych lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję zobowiązań podatkowych;
3. gdy zachodzi uzasadniona obawa, że wystąpi zaległość podatkowa z tytułu podatków i należności lub zostanie ustalone dodatkowe zobowiązanie podatkowe.

Obawa niewykonania zobowiązania podatkowego oraz obawa wystąpienia zaległości podatkowych dotyczy nie tylko podatku  VAT, ale również podatków dochodowych, podatku akcyzowego, a także należności celnych.

W przypadku posiadania przez podatnika zaległości podatkowych na kwotę niższą niż kwota zawnioskowana, naczelnik urzędu skarbowego wydaje postanowienie o zgodzie na przekazanie części kwoty i decyzję o odmowie na kwotę odpowiadającą kwocie zaległości podatkowych.

W sytuacji, gdy podatnik nie zgadza się z decyzją naczelnika urzędu skarbowego o odmowie wydania zgody na uwolnienie środków zgromadzonych na rachunku VAT, może w ciągu 14 dni od daty doręczenia decyzji złożyć odwołanie do dyrektora izby administracji skarbowej za pośrednictwem naczelnika urzędu skarbowego, który wydał decyzję.

Natalia Trestka, młodszy konsultant podatkowy w ECDP TAX Żuk Komorniczak i Wspólnicy sp.k.