| INFORLEX | GAZETA PRAWNA | KONFERENCJE | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Podatki > VAT > Zakres opodatkowania > Likwidacja działalności gospodarczej – opodatkowanie VAT

Likwidacja działalności gospodarczej – opodatkowanie VAT

Zakończenie działalności gospodarczej, co do zasady, wiąże się z zaprzestaniem jakiejkolwiek aktywności w sferze biznesowej. Zamykając biznes należy liczyć się z ewentualną koniecznością opodatkowania podatkiem VAT towaru, który nie został sprzedany.

Stosownie, do art. 14 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług (dalej jako ustawa o VAT), opodatkowaniu podatkiem podlegają towary własnej produkcji i towary, które po nabyciu nie były przedmiotem dostawy towarów, w przypadku:

  1. rozwiązania spółki cywilnej lub handlowej, niemającej osobowości prawnej;
  2. zaprzestania przez podatnika, o którym mowa w art. 15, będącego osobą fizyczną albo przedsiębiorstwem w spadku wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu, obowiązanego, na podstawie art. 96. ust. 6, do zgłoszenia zaprzestania działalności naczelnikowi urzędu skarbowego;
  3. wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego albo uprawnienia do powołania zarządu sukcesyjnego.

Jednocześnie, zgodnie z art. 14 ust. 3 ustawy o VAT, opodatkowaniu podlegają towary należące do podatnika, który od 10 miesięcy nie wykonywał czynności opodatkowanych (nie dotyczy podmiotów, które zawiesiły swoją działalność zgodnie z obowiązującymi przepisami). Opodatkowanie towarów, w myśl art. 14 ust. 2 ustawy o VAT, nie dotyczy z kolei podatników, u których sprzedaż jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 (czyli tych, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła 200 000 zł w trakcie roku).

Polecamy: Biuletyn VAT

Polecamy: VAT 2019. Komentarz

Podmioty wymienione w ww. przepisach, zobowiązane są do dokonania tzw. spisu z natury towarów. W myśl art. 14 ust. 5 ustawy o VAT, spis z natury towarów sporządza się na dzień rozwiązania spółki, zaprzestania wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu albo wystąpienia przypadku, o których mowa w ust. 1 pkt 3. Ponadto podatnicy są obowiązani załączyć informację o dokonanym spisie z natury, o ustalonej na jego podstawie wartości i o kwocie podatku należnego, do deklaracji podatkowej składanej za okres obejmujący dzień rozwiązania spółki, zaprzestania wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu albo wystąpienia przypadków, o których mowa w ust. 1 pkt 3.

Przepisy ustawy o VAT precyzują jednocześnie, ze w spisie towarów z natury, należy ująć tylko te towary, w stosunku do których przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego (art. 14 ust. 4 ustawy o VAT). Nie ma w tym przypadku znaczenia czy konkretny podatnik skorzystał z uprawnienia do dokonania odliczenia. Należy zwrócić uwagę, iż w myśl art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, poprzez towar rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. W konsekwencji w sporządzonym spisie należy wykazać także posiadane przez podatnika środki trwałe oraz wyposażenie (jeśli podatnikowi przysługiwało w stosunku do nich prawo do odliczenia).

Należy również zauważyć, że podstawa opodatkowania jest w tym przypadku ustalana na podstawie art. 14 ust. 8 ustawy o VAT. Zgodnie z treścią tego przepisu, podstawą opodatkowania jest wartość towarów podlegających spisowi z natury ustalona zgodnie z art. 29a ust. 2 (a więc wg ceny nabycia towarów lub towarów podobnych, a gdy nie ma ceny nabycia – koszt wytworzenia, określone w momencie dostawy tych towarów).

Jednocześnie obowiązek podatkowy w przypadku zakończenia działalności gospodarczej, powstaje w myśl art. 14 ust. 6 ustawy o VAT. Zgodnie z tym przepisem, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą:

  1. rozwiązania spółki cywilnej lub handlowej, niemającej osobowości prawnej;
  2. zaprzestania przez podatnika, o którym mowa w art. 15, będącego osobą fizyczną albo przedsiębiorstwem w spadku wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu, obowiązanego, na podstawie art. 96. ust. 6, do zgłoszenia zaprzestania działalności naczelnikowi urzędu skarbowego;
  3. wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego albo uprawnienia do powołania zarządcu sukcesyjnego.

Obowiązek dokonania spisu z natury towarów nie powstaje w przypadku śmierci osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą. W takiej sytuacji bowiem, dalszą działalność zmarłego podatnika kontynuuje się w postaci przedsiębiorstwa w spadku, które w myśl art. 15 ust. 1a w zw. z art. 15 ust. 1b ustawy o VAT, jest podatnikiem podatku VAT. Zasadniczo zatem to spadkobiercy dalej mogą prowadzić działalność zmarłego podatnika (po ustanowieniu zarządcy sukcesyjnego), a więc nie dochodzi do zaprzestania działalności gospodarczej. W konsekwencji nie istnieje obowiązek sporządzenia spisu z natury towarów i opodatkowania towarów pozostałych po zmarłym przedsiębiorcy (dalej są one wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej). Niemniej, jak wskazano wcześniej powyższy obowiązek powstaje w przypadku, gdy:

  1. wygaśnie zarząd sukcesyjny albo
  2. wygaśnie uprawnienie do powołania zarządu sukcesyjnego, jeśli zarząd sukcesyjny nie został ustanowiony i dokonano zgłoszenia, o którym mowa w art. 12 ust. 1c ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników.

Reasumując, należy stwierdzić, że opodatkowanie własnych towarów podatnika oraz tych, których nie zbył w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej jest pozytywnym rozwiązaniem. W takiej sytuacji bowiem podmiot, który trwale zaprzestaje wykonywania działalności gospodarczej staje się ostatecznym nabywcą tych towarów, a więc to na nim spoczywa ciężar podatku VAT. Wprowadzenie powyższego rozwiązania stanowi realizację zasady powszechności opodatkowania oraz opodatkowania konsumpcji.

Tobiasz Olczak, młodszy konsultant podatkowy w ECDP Sp. z o.o.

Czytaj także

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY, RELACJE, WYDARZENIA

reklama

Ostatnio na forum

Jednolity Plik Kontrolny

Eksperci portalu infor.pl

Kru.pl

Najwyższej jakości usługi rejestracji domen, hosting, certyfikaty SSL oraz bezpieczna poczta korporacyjna.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »