REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Stanowienie prawa podatkowego w Polsce. Jak wyjść z kryzysu?

Stanowienie prawa podatkowego w Polsce. Jak wyjść z kryzysu?
Stanowienie prawa podatkowego w Polsce. Jak wyjść z kryzysu?
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Przedmiotem niniejszych refleksji jest poszukiwanie drogi wyjścia z głębokiego kryzysu legislacji podatkowej dotyczącego zarówno części prawnomaterialnej, proceduralnej a nawet ustrojowej.

Kryzys legislacji podatkowej w Polsce

Objawy tego kryzysu są powszechnie znane, więc pozwolę sobie je tylko w skrócie przypomnieć:

Autopromocja
  • wszechobecny chaos legislacyjny: wprowadzane zmiany w przepisach prawa są często nowelizowane przed ich wejściem w życie, następnie odracza się tenże termin obowiązywania tylko po to, aby nawet po kilku tygodniach nowelizować treść dopiero co wprowadzonych przepisów, często ze skutkiem retrospektywnym a nawet retroaktywnym,
  • nadmierne posługiwanie się przepisami epizodycznymi; których obowiązywanie jest wielokrotnie przedłużane a ich treść jest zmieniana bez wprowadzenia zasad intertemporalnych,
  • uzależnienie stosowania przepisów epizodycznych i przejściowych od ukrytych lub domniemanych warunków, których podatnik nie jest w stanie zastosować a nawet zrozumieć, co powoduje, że lektura przepisów prawa nie daje obiektywnej możliwości ustalenia ich treści normatywnej i ustalenia na tej podstawie normy prawnej (rażące naruszenie konstytucyjnych zasad pewności prawa i zaufania obywatela do jego treści, zwłaszcza że owa treść jest niemożliwa do ustalenia),
  • brak znajomości treści nowelizowanych ustaw lub rozporządzeń przez autorów projektów i wprowadzanych w życie nowelizacji: dotyczy to zarówno podstawowych zasad danego podatku, które wynikają z obowiązujących przepisów, jak również siatki pojęciowej czy przysłowiowych „szczegółów”: powoduje to, np. że ten sam problem bywa kilkukrotnie uregulowany w danej ustawie, zarówno w sposób zbieżny jak i rozbieżny. Można generalnie podejrzewać, że projektodawcy nie tylko nie znają zasad techniki legislacyjnej, ale również obowiązujących obecnie i w przeszłości przepisów,
  • dający się bardzo często dostrzec brak podstawowej wiedzy na temat podatków niezbędnej dla opracowania projektów nowelizacji przepisów prawa podatkowego: twórcy nowych przepisów, które powstawały w ciągu ostatnich kilkunastu lat (zarówno ci ujawnieni jak i niejawni), prawdopodobnie obiektywnie nie znają się na podatkach, nie mają dostatecznej wiedzy merytorycznej lub są niedouczeni: z reguły brak im pogłębionej wiedzy na temat istoty oraz specyfiki poszczególnych podatków a zwłaszcza nie dostrzegają różnic między podatkami dochodowymi, obrotowymi lub majątkowymi przekształcając np. opodatkowanie dochodu w daniny typu obrotowego. Jednym z najbardziej znanych skutków  tego stanu jest nakładanie na podmioty prawa podatkowego obowiązków, które są obiektywnie niewykonywalne lub nie mają jakiegokolwiek sensu z punktu widzenia ochrony interesu publicznego,
  •  brak jakiejkolwiek wizji polityki prawa podatkowego, która wiązałaby projektowanie zmian w tych przepisach, co powoduje, że najistotniejszą ich inspiracją są prawdopodobnie lobbyści („interesariusze”), którzy realizują swoje interesy rękami prawodawcy.

Jak uczynić racjonalnym proces stanowienia prawa podatkowego? Warunki brzegowe

To tylko najważniejsze i nie wszystkie objawy tego kryzysu. Autor stawia tezę, że można określić warunki „brzegowe”, które stanowić będą swoistą tarczę dla powyższych patologii. Zdaniem autora jeśli warunki te byłyby spełnione, istotna część jeśli nie większość zmian w prawie podatkowym byłaby ukształtowana w sposób poprawny i nie dano by możliwości tym, którzy dążą świadomie lub nieświadomie do destrukcji tego prawa, a przede wszystkim odrzucono by „w przedbiegach” wszystkie istotne błędne pomysły legislacyjne. Oczywiście wiara, że owe warunki mogą mieć tak istotne znaczenie, trąci nadmiernym idealizmem, ale warto tyko teoretycznie przetestować te pomysły, zwłaszcza że obiektywnie nie będzie to kosztować zbyt wiele lub prawie nic. Do owych warunków brzegowych autor zalicza:

  • nakaz (bezwzględny) ujawnienia wszystkich autorów projektowanych przepisów z imienia i nazwiska: do każdego projektu powinien być dołączony wykaz tych osób, powinien on być dostępny publicznie, obejmując zarówno urzędników jak i ekspertów rządowych i pozarządowych,
  • zakaz zlecania strukturom pozarządowym opracowywania projektów przepisów podatkowych: w przypadku odstępstwa od tej zasady powinni być publicznie ujawnieni wszyscy (bez wyjątku) autorzy tych projektów, ich konsultanci, a przede wszystkim wartość ich wynagrodzenia,
  • zakaz bezpośredniego lub pośredniego uczestnictwa w procesie legislacyjnym osób lub podmiotów, które zajmują się lub zajmowały się w przeszłości „optymalizacją podatkową” czyli legalną lub quasi legalną ucieczką od opodatkowania: każdy projekt, który wyszedłby spod ręki tych osób lub instytucji powinien być dyskwalifikowany, a jego ewentualne uchwalenie powinno być uznane za delikt władzy; korzyści uzyskane przez podmioty stosujące te przepisy powinny się liczyć z obowiązkiem ich zwrotu.

Najważniejszym jednak warunkiem skutecznego wprowadzenia tychże warunków jest odbudowa resortu finansów, który należy całkowicie odseparować od wpływu interesariuszy. Tu można wprowadzić dość prostą zasadę: każdy były urzędnik w ciągu 5 lat od ukończenia pracy w tym resorcie nie powinien mieć wstępu do tych urzędów oraz organów podległych ministerstwu finansów a urzędnicy powinni mieć zakaz kontaktowania się z byłymi funkcjonariuszami. Proste?

Prof. dr hab. Witold Modzelewski
Profesor Uniwersytetu Warszawskiego
Instytut Studiów Podatkowych

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Podatek PIT - część 2
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
    30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
    2 maja 2023 r. (wtorek)
    4 maja 2023 r. (czwartek)
    29 kwietnia 2023 r. (sobota)
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Obligacje skarbowe [marzec 2024 r.] - oprocentowanie i oferta obligacji oszczędnościowych (detalicznych)

    Ministerstwo Finansów w komunikacie z 23 lutego 2024 r. poinformowało o oprocentowaniu i ofercie obligacji oszczędnościowych Skarbu Państwa, które będą sprzedawane w marcu 2024 roku. Oprocentowanie tych obligacji nie zmieniło się w porównaniu do oferowanych w lutym br. Od 26 lutego br. można nabywać nową emisję obligacji skarbowych w drodze zamiany.

    Podatek od emisji CO2 w produkcji rolnej. Naukowcy obliczyli ile powinien wynosić

    W raporcie zamówionym przez rząd Danii eksperci zaproponowali wprowadzenie podatku od emisji CO2 w produkcji rolnej. Opłacie sprzeciwiają się rolnicy, a konsumenci obawiają się wzrostu cen mleka i mięsa.

    Składka na ubezpieczenie wypadkowe w 2024 roku - zmiany od 1 kwietnia. Obniżenie stopy procentowej składki dla 32 grup działalności

    Opublikowany 23 lutego 2024 r. projekt rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zmieniającego rozporządzenie w sprawie różnicowania stopy procentowej składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych w zależności od zagrożeń zawodowych i ich skutków przewiduje zmianę  kategorii ryzyka dla 32 grup działalności, dzięki czemu nastąpi obniżenie stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe. Tylko w przypadku jednej grupy działalności nastąpi wzrost kategorii ryzyka i tym samym wzrost stopy procentowej składki wypadkowej. Zmiany będą obowiązywać od składek należnych za kwiecień 2024 r.

    Projekt ustawy o kryptoaktywach. Będzie nadzór nad rynkiem i ochrona inwestorów

    Projekt ustawy o kryptoaktywach przewiduje wprowadzenie nowych rozwiązań w obszarze sektora rynku kryptoaktywów, mających na celu realizację prawa unijnego, w szczególności w zakresie skutecznego nadzoru nad tym rynkiem i ochrony inwestorów. Ustawa, z pewnymi wyjątkami, ma wejść w życie z dniem 30 czerwca 2024 roku.

    Rada Ministrów zajmie się projektem nowelizacji ustawy o rachunkowości

    Nowe przepisy mają wprowadzić do polskiego porządku prawnego unijne przepisy, które nakładają na duże firmy obowiązek publikacji danych o zapłaconych podatkach.

    MF ujawniło plany dotyczące podatku Belki - nie zostanie zniesiony, a jedynie zmodyfikowany

    Nie będzie całkowitego zniesienia podatku Belki, a jedynie modyfikacja obowiązujących przepisów. Tak wynika z wypowiedzi Jarosława Nenemana, wiceministra finansów. Co czeka inwestorów i oszczędzających?

    VAT 2024: czy ujemny podatek należny zwiększa podatek naliczony?

    Należy wprowadzić przepis prawa o charakterze uściślającym, który w art. 29a ustawy o VAT dotyczącego podstawy opodatkowania, oraz w art. 86 ustawy o VAT wprowadzi uprawnienie do rozliczania w czasie ujemnego podatku należnego oraz nakaz takiego rozliczania ujemnego podatku naliczonego – postuluje prof. dr hab. Witold Modzelewski

    Dlaczego gospodarka strefy euro słabnie wobec USA od czasu wprowadzenia waluty euro?

    W ciągu 25 lat od wprowadzenia euro przewaga gospodarcza Stanów Zjednoczonych nad strefą euro zwiększyła się niemal trzykrotnie. W 1999 r. roku, kiedy wprowadzono walutę euro, gospodarka USA była o 11% większa niż gospodarka strefy euro pod względem parytetu siły nabywczej. Od tego czasu różnica ta wzrosła do 30% - piszą eksperci Allianz Trade w obszernym opracowaniu Allianz Research: „Europa wydaje się pozostawać w tyle za Stanami Zjednoczonymi na wielu frontach” w lutym 2024 r.

    Masz czteroletnie obligacje skarbowe indeksowane inflacją? Opłaca się teraz sprzedać i kupić nowe takie same

    Czteroletnie obligacje indeksowane inflacją otrzymają w marcu 2024 r. oprocentowanie niższe niż Ministerstwo Finansów oferuje za nowe papiery tego samego typu. Ze strony inwestorów racjonalnym działaniem byłoby umorzenie starszych serii i zakup nowych papierów. Konwersja może dotyczyć papierów o wartości około…  84 mld zł. Tak radzi w komentarzu z 23 lutego 2024 r. Emil Szweda z Obligacje.pl,

    Ile wynosi obecnie stopa bezrobocia? Co pokazują dane GUS?

    Stopa bezrobocia wynosząc w końcu stycznia 5,4% była o 0,3 pkt proc. wyższa niż miesiąc wcześniej - tak wynika z danych GUS. Na przełomie lutego i marca stopa bezrobocia może sięgać 5,4% - 5,5% przy liczbie bezrobotnych na poziomie 840 – 850 tys. osób.

    REKLAMA