| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Zmiany prawa > Zmiany w PIT, CIT i nowy podatek (exit tax) od 2019 r.

Zmiany w PIT, CIT i nowy podatek (exit tax) od 2019 r.

Ministerstwo Finansów proponuje rewolucyjne zmiany w podatkach już od 1 stycznia 2019 r. Zmiany obejmą m.in. podatki dochodowe (PIT i CIT). Ma zostać wprowadzony nowy podatek od wyprowadzki z Polski (exit tax), obowiązek informowania fiskusa o optymalizacjach, podatek od bitcoinów, a także nowe reguły dotyczące samochodów osobowych wykorzystywanych w biznesie.

Nowości będzie dużo więcej i to zarówno uszczelniających, jak i ułatwiających rozliczenia podatkowe. Wśród tych wymierzonych przeciwko optymalizacjom podatkowym są: długo zapowiadany obowiązek raportowania schematów podatkowych przez doradców podatkowych i innych ekspertów oraz zmiany w klauzuli generalnej przeciw unikaniu opodatkowania. Do uszczelniających należy też zaliczyć te, które będą dotyczyć samochodów osobowych wykorzystywanych w działalności gospodarczej.

Zapowiada się natomiast obniżka stawki CIT z 15 do 9 proc. dla małych firm oraz nowa ulga dla przedsiębiorców uzyskujących dochody z komercjalizacji wyników prac badawczo-rozwojowych (z ang. innovation box).

Opublikowany w piątek projekt jest gigantyczny - nowe przepisy spisano na 150 stronach, a wraz z uzasadnieniem i oceną skutków regulacji zajmują one prawie 400 stron.

Polecamy: CIT 2018. Komentarz

Powiadomią doradcy i sami klienci

Wprowadzony zostanie od dawna już zapowiadany obowiązek raportowania schematów podatkowych (nowy rozdział 11a w ordynacji podatkowej). Zostanie on nałożony przede wszystkim na tzw. promotorów, czyli m.in. na doradców podatkowych, radców prawnych, adwokatów, pracowników banków i innych ekspertów.

Promotorzy będą musieli przekazać szefowi Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) pierwszą informację o schematach podatkowych w ciągu 3 miesięcy od wejścia w życie ustawy, czyli do końca marca 2019 r. Ujawnią w niej schematy udostępnione lub wdrożone w okresie od 25 czerwca 2018 r. do 31 grudnia 2018 r.

Później zasadniczo będą mieli 30 dni na przekazanie szefowi KAS informacji o schemacie podatkowym, licząc od jego udostępnienia klientowi, rozpoczęcia wdrażania lub przygotowania do wdrożenia. Doradca będzie musiał wskazać również dane klienta, ale pod warunkiem że uzyska od niego zgodę. Jeśli klient jej nie wyrazi, to doradca nie będzie musiał przekazywać informacji, u kogo wdrożył schemat. W takiej sytuacji przekaże informację zanonimizowaną.

Sankcja wydana na podstawie klauzuli przeciw unikaniu opodatkowania może wynieść nawet 40 proc. korzyści podatkowej

Ministerstwo Finansów przekonuje, że nowy obowiązek nie naruszy tajemnicy zawodowej doradców, adwokatów, radców i innych ekspertów, bo promotor będzie mógł zasłonić się obowiązkiem jej zachowania. W takiej sytuacji jednak doradca będzie musiał pouczyć klienta, że musi on sam w ciągu 30 dni przekazać informację o schemacie podatkowym szefowi KAS.

Zdaniem resortu podatnicy nie powinni obawiać się raportowania, bo pozyskane w ten sposób przez fiskusa informacje nie mogą być wyłączną podstawą do pociągnięcia do odpowiedzialności karnej za przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe. A jeśli nawet przyczynią się do odpowiedzialności karnej skarbowej, to - gdy zostaną przekazane terminowo - będzie stosowane nadzwyczajne złagodzenie kary (projektowany art. 86h par. 2 ordynacji).

Największe podmioty doradcze, o przychodach przekraczających 8 mln zł (MF szacuje, że chodzi o 20 firm doradztwa podatkowego), będą musiały też wdrożyć wewnętrzne procedury, które mają przeciwdziałać niewywiązywaniu się z obowiązku przekazywania informacji o schematach podatkowych. Za brak takiej procedury szef KAS będzie mógł nałożyć na firmę karę do 2 mln zł, a w niektórych sytuacjach nawet 10 mln zł.

Zniechęcić do optymalizacji

Ministerstwo Finansów liczy na to, że wprowadzenie obowiązku raportowania schematów zniechęci podatników i ich doradców do korzystania z agresywnych optymalizacji. Dzięki temu fiskus chce być o krok przed podatnikami, którzy chcieliby skorzystać ze schematów przygotowywanych przez doradców. Dziś może jedynie reagować na rozwiązania, które już są stosowane.

Informacje o schematach mają też pomóc organom podatkowym lepiej typować podatników do kontroli.

- Wiedząc, że rezultaty i ewentualne korzyści z udziału w schematach podatkowych będą musiały zostać ujawnione i mogą być później kwestionowane, jest mniej prawdopodobne, że podatnik podejmie ryzyko wejścia do systemu agresywnego planowania podatkowego - czytamy w uzasadnieniu projektu.

MF dodaje, że na wprowadzenie obowiązku raportowania schematów pozwala dyrektywa Rady (UE) 2018/822 z 25 maja 2018 r.

Zdaniem resortu raportowanie jest też niezbędne, bo inne narzędzia (takie jak kontrole, klauzula generalna przeciwko unikaniu opodatkowania, wymiana informacji podatkowych pomiędzy państwami) okazały się niewystarczające.

Kolejnym argumentem - jak wskazuje Ministerstwo Finansów - są ujawnione przez międzynarodowe konsorcjum dziennikarzy afery dotyczące rajów podatkowych, takie jak Offshore Leaks (2013 r.), Panama Papers (2016 r.) i Paradise Papers (2017 r.). Wynika z nich, że ponad 1000 podmiotów z Polski korzystało z rozwiązań optymalizacyjnych. Często były to skomplikowane struktury z siecią powiązań kapitałowych i osobowych.

Od hipotetycznych zysków

Wśród zmian budzących najwięcej kontrowersji jest wielokrotnie zapowiadany już na łamach DGP exit tax, czyli podatek od niezrealizowanych zysków kapitałowych. Ma przeciwdziałać unikaniu opodatkowania poprzez przenoszenie do innego państwa aktywów, rezydencji podatkowej lub stałego zakładu.

Daniną zostaną objęte zarówno firmy, jak i osoby fizyczne. Stawka wyniesie 19 proc., a dla niektórych osób fizycznych 3 proc. (chodzi o korzystających z ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych oraz osoby rozliczające się w formie karty podatkowej). Będzie możliwość rozłożenia zobowiązania podatkowego na raty nawet na 5 lat.

Ministerstwo Finansów tłumaczy w odpowiedzi na pytania DGP, że opodatkowanie niezrealizowanych zysków kapitałowych osób fizycznych obowiązuje już w 11 państwach Unii Europejskiej. Wymóg ten wynika bowiem z dyrektywy ATAD (ustanawiającej przepisy mające na celu przeciwdziałanie unikaniu opodatkowania).

- Na tle innych państw europejskich, które wprowadziły już opodatkowanie tego typu, projektowana regulacja jest bardzo łagodna - zapewnia MF, przypominając, że każde państwo może wprowadzić surowszy reżim, niż przewiduje dyrektywa. Dla porównania podaje przykład Hiszpanii, gdzie podatnicy wyprowadzający się z tego kraju muszą zapłacić podatek według stawki 23 proc., oraz Szwajcarii - 35-proc. danina.

Od czego exit tax

Firmy będą płacić exit tax od niezrealizowanych zysków ze sprzedaży składników majątku (w tym przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części), czyli w sytuacji, gdy Polska nie zdoła opodatkować dochodu ze zbycia, bo spółka przeniesie się za granicę lub zmieni miejsce rezydencji podatkowej.

Podobnie będzie w PIT, z tym że - jak zastrzega resort - jeśli składniki majątku nie będą związane z działalnością gospodarczą podatnika, to opodatkowany będzie wyłącznie majątek o wartości przekraczającej 2 mln zł.

Podatek od osób fizycznych nie będzie miał więc szerokiego zastosowania - zapewnia MF. Wyjaśnia, że będzie on obejmować głównie majątek związany z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz pochodzący z obrotu niektórymi papierami wartościowymi i instrumentami finansowymi.

Skuteczniejsza klauzula

Fiskus będzie mógł nakładać na podatnika dodatkową sankcję, jeśli wyda decyzję z zastosowaniem klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania. Wyniesie ona 40 proc. korzyści podatkowej (w wyjątkowych sytuacjach 10 proc.). W określonych przypadkach sankcje te mogą zostać nawet podwojone.

Nie będzie można uzyskać interpretacji indywidualnej nie tylko wtedy, gdy byłoby możliwe zastosowanie klauzuli generalnej lub tzw. małych klauzul wynikających z poszczególnych ustaw podatkowych (m.in. ustawy o CIT), ale także, gdy z kilku wniosków podatnika będzie wynikało, że może mieć do nich zastosowanie klauzula generalna lub mogłyby one prowadzić do nadużycia prawa w VAT.

Obok definicji "korzyści podatkowej" w ordynacji pojawi się też definicja "środków ograniczających umowne korzyści", czyli wynikających z umów o unikaniu podwójnego opodatkowania.

NOWOŚĆ na Infor.pl: Prenumerata elektroniczna Dziennika Gazety Prawnej KUP TERAZ!

Czytaj także

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY, RELACJE, WYDARZENIA

reklama

Ostatnio na forum

RODO 2018

Jednolity Plik Kontrolny

Eksperci portalu infor.pl

Dorota Jaszczak

Prawnik

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »