REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Private enforcement - odszkodowania za naruszenie prawa konkurencji

Private enforcement - odszkodowania za naruszenie prawa konkurencji
Private enforcement - odszkodowania za naruszenie prawa konkurencji

REKLAMA

REKLAMA

W dniu 27 czerwca 2017 r. weszła w życie ustawa z 21 kwietnia 2017 r. o roszczeniach o naprawienie szkody wyrządzonej przez naruszenie prawa konkurencji (Ustawa). Ustawa ta wprowadziła do polskiego systemu prawnego nową instytucję „private enforcement”, czyli indywidualne uprawnienie odszkodowawcze przysługujące podmiotowi poszkodowanemu naruszaniem przez inny podmiot reguł konkurencji obowiązujących na rynku wspólnotowym. Uprawnienie to przysługuje każdemu poszkodowanemu przez podmioty stosujące praktyki ograniczające konkurencję rynkową – tj. zarówno przedsiębiorcom jak i konsumentom. Na mocy nowych przepisów można dochodzić przed sądami cywilnymi roszczeń odszkodowawczych, obejmujących zarówno szkodę rzeczywistą, jak i utracone korzyści.

Implementacja dyrektywy

Wprowadzenie rozwiązań ułatwiających dochodzenie roszczeń odszkodowawczych z tytułu naruszenia prawa konkurencji wynikało z konieczności implementacji dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/10/UE z dnia 26 listopada 2014 r. (Dyrektywa).

Autopromocja

Zgodnie z Dyrektywą nowowprowadzone przepisy powinny przewidywać m.in.:

  • powszechność uzyskania pełnego odszkodowania,
  • instytucję ujawniania istotnych dowodów znajdujących się w posiadaniu podmiotu naruszającego, jak również osób trzecich,
  • wiążący skutek rozstrzygnięć organów ochrony konkurencji dla sądu orzekającego,
  • termin przedawnienia roszczeń wynoszący co najmniej 5 lat,
  • solidarną odpowiedzialność przedsiębiorców naruszających prawo konkurencji w wyniku wspólnych działań.

Kto może wystąpić z roszczeniem?

Ustawa stanowi, że sprawca naruszenia obowiązany jest do naprawienia szkody wyrządzonej „komukolwiek”. Tym samym, podmiotami uprawnionymi do dochodzenia odszkodowania są zarówno przedsiębiorcy, jak i konsumenci.

Uprawnienie do dochodzenia odszkodowania przyznano również podmiotom, które zostały dotknięte naruszeniem jedynie pośrednio. Ustawa wprowadza bowiem zasadę, zgodnie z którą, o ile naruszenie prawa konkurencji skutkowało nadmiernym obciążeniem dla nabywcy bezpośredniego (podmiotu nabywającego produkty lub usługi wprost od sprawcy naruszenia), domniemywa się, że nadmierne obciążenie zostało przerzucone na nabywcę pośredniego (kolejnego nabywcę).

Sprawdź: INFORLEX SUPERPREMIUM

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Przeciwko komu przysługuje odszkodowanie?

Odpowiedzialność odszkodowawczą uregulowaną w Ustawie ponoszą uczestnicy rynku naruszający prawo konkurencji poprzez zawieranie porozumień, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji rynkowej, albo nadużywanie pozycji dominującej.

Przykłady naruszeń prawa konkurencji:

  • Porozumienie zakazane: uzgadnianie pomiędzy przedsiębiorcami cen towarów albo ograniczanie produkcji.
  • Nadużywanie pozycji dominującej: narzucanie nieuczciwych cen lub stosowanie niejednolitych lub uciążliwych warunków w podobnych umowach zawieranych z osobami trzecimi; stosowanie systemów rabatowych, w których rabaty przyznawane są nie wszystkim zainteresowanym przedsiębiorcom, a jedynie wybranej przez udzielającego części z nich.

Co istotne, jeżeli stosowanie danej praktyki zostało stwierdzone prawomocną decyzją Prezesa UOKiK (względnie prawomocnym wyrokiem wydanym w wyniku wniesienia środka odwoławczego od takiej decyzji), sąd będzie związany tym stwierdzeniem. Związanie odnosi się do wszystkich uczestników rynku, a nie tylko tych, wobec których Prezes UOKiK prowadził postępowanie.

Ustawa przewiduje również solidarną odpowiedzialność wszystkich naruszających zasady konkurencji. Z tym, że odpowiedzialność małych i średnich przedsiębiorców podlega szczególnym regulacjom.

Odpowiedzialność odszkodowawcza naruszającego prawo konkurencji oparta jest na zasadzie winy. Zastosowanie znajdują zatem przepisy Kodeksu Cywilnego o czynach niedozwolonych.

Postępowanie dowodowe

Dochodzenie roszczeń odszkodowawczych zostało znacznie ułatwione w stosunku do zasad ogólnych. Przede wszystkim Ustawa wprowadza domniemanie, zgodnie z którym każde naruszenie prawa konkurencji wyrządza szkodę. To na pozwanym (podmiocie naruszającym) spoczywa ciężar wykazania, że powód nie poniósł szkody lub doznali jej np. inni uczestnicy w łańcuchu dostaw.

Ustawa przewiduje również szereg ułatwień dotyczących ustalenia wysokości szkody. Sąd rozpoznający sprawę może bowiem:

  • posiłkować się wytycznymi zawartymi w komunikacie Komisji Europejskiej 2013/C 167/07 oraz wytycznymi Komisji Europejskiej, o których mowa w art. 16 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/104/UE;
  • zwrócić się z wnioskiem do Prezesa UOKiK lub organu ochrony konkurencji innego państwa członkowskiego UE o pomoc przy ustaleniu wysokości szkody.

Dodatkowym ułatwieniem dla podmiotów poszkodowanych jest możliwość złożenia – po uprawdopodobnieniu roszczenia i zobowiązaniu się do wykorzystania dowodu jedynie na potrzeby toczącego się postępowania – wniosku o nakazanie pozwanemu wyjawienia środka dowodowego (np. umów, dokumentów księgowych, korespondencji) istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy. Wniosek taki może dotyczyć także wyjawienia środka dowodowego znajdującego się w aktach sprawy prowadzonej przez organ ochrony konkurencji. Zgodnie z zasadą „równowagi broni” z ww. wnioskiem wystąpić może również pozwany. Celem zapewnienia wykonalności postanowienia sądu nakazującego wyjawienie środka dowodowego Ustawa przyznaje takiemu prawomocnemu postanowieniu walor tytułu egzekucyjnego przeciwko obowiązanemu do wyjawienia.

Przed jakim sądem i w jakim terminie?

Sądami właściwymi do rozpoznania spraw o naprawienie szkody wyrządzonej przez naruszenie prawa konkurencji są sądy okręgowe.

Termin przedawnienia roszczeń powstałych w wyniku naruszenia prawa konkurencji zaczyna swój bieg dopiero z chwilą zaprzestania naruszenia i wynosi pięć lat. Ponadto, bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu w przypadku wszczęcia postępowania w sprawie naruszenia prawa konkurencji przez Prezesa UOKiK lub Komisję Europejską/organ ochrony konkurencji innego państwa członkowskiego UE.


Przedstawiciele branż szczególnie narażeni na kierowanie wobec nich roszczeń odszkodowawczych

Podmiotami najbardziej narażonymi na konieczność podejmowania obrony przed roszczeniami odszkodowawczymi są przedstawiciele rynku dostaw usług/produktów masowych (energetycznego, telekomunikacyjnego, wodociągowego, komunikacyjnego, czy produkcji i dostaw wyrobów budowlanych). Przyczyną takiego stanu rzeczy jest fakt, że podmioty te:

  • konkurują z niewielką liczbą innych uczestników,
  • najczęściej są adresatami decyzji o stosowaniu praktyk niedozwolonych (por. wskazane wyżej związanie sądu stwierdzeniem naruszenia prawa konkurencji),
  • świadczą usługi kierowane do najszerszego kręgu odbiorców.

Kontakt:

Wojciech Jaworski, Partner, Adwokat, praktyka Postępowań Sądowych i Arbitrażu, wojciech.jaworski@ssw.pl

Jakub Jędrzejewski, Counsel, Radca Prawny, praktyka Prawa Konkurencji, jakub.jedrzejewski@ssw.pl

Mariusz Nowakowski, Senior Associate, Adwokat, praktyka Postępowań Sądowych i Arbitrażu, mariusz.nowakowski@ssw.pl

Kancelaria Spaczyński, Szczepaniak i Wspólnicy sp.k.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Newseria.pl

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code
Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
PFRON 2024. Zasady obliczania wpłat

Regulacje dotyczące dokonywania wpłat na PFRON zawarte są w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Warto też pamiętać, że ustawa ta była wielokrotnie nowelizowana, z dwoma poważnymi zmianami z 2016 i 2018 roku. Jakie zasady obliczania wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych obowiązują aktualnie w kwietniu 2024 roku?

Praca w Wielkiej Brytanii – czy i kiedy trzeba rozliczyć podatek w Polsce? Jak rozliczyć się z brytyjskim urzędem?

Mimo wyjścia Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej nasi rodacy dalej wybierają ten kraj jako miejsce pracy. Destynacja ta jest wygodna pod wieloma względami. Jednym z nich jest łatwość dotarcia poprzez liczne połączenia samolotowe, dostępne prawie z każdego portu lotniczego w Polsce. Zebraliśmy garść informacji o rozliczeniu podatkowym w tym kraju. Warto je poznać zanim podejmiesz tam pracę.

Zmiany w e-Urzędzie Skarbowym 2024. Nie trzeba już upoważniać pełnomocników do składania deklaracji podatkowych

Ministerstwo Finansów poinformowało 17 kwietnia 2024 r., że Krajowa Administracja Skarbowa wprowadziła nowe funkcjonalności konta organizacji w e-Urzędzie Skarbowym (e-US). Organizacje (np. spółki, fundacje, stowarzyszenia) nie muszą już upoważniać pełnomocników do składania deklaracji drogą elektroniczną (UPL-1), by rozliczać się elektronicznie. Serwis e-Urząd Skarbowy pozwala teraz organizacji na składanie deklaracji podatkowych online bez podpisu kwalifikowanego i bez dodatkowego umocowania dla pełnomocnika.

Rozliczenie PIT emeryta lub rencisty w 2024 roku. Kiedy nie trzeba składać PIT-a? Kiedy można się rozliczyć wspólnie z małżonkiem (także zmarłym) i dlaczego jest to korzystne?

Zbliża się powoli koniec kwietnia a więc kończy się czas na rozliczenie z fiskusem (złożenie PIT-a za 2024 rok). Ministerstwo Finansów wyjaśnia co musi zrobić emeryt albo rencista, który otrzymał z ZUSu lub organu rentowego PIT-40A lub PIT-11A. Kiedy trzeba złożyć PIT-a a kiedy nie jest to konieczne? Kiedy emeryt nie musi zapłacić podatku wynikającego z zeznania podatkowego? Kiedy można się rozliczyć wspólnie ze zmarłym małżonkiem i dlaczego jest to korzystne?

MKiŚ: z tytułu plastic tax trzeba będzie zapłacić nawet 2,3 mld zł

Plastic tax. W 2024 roku Polska zapłaci 2,3 mld zł tzw. podatku od plastiku - wynika z szacunków resortu klimatu i środowiska, o których poinformowała w środę wiceminister Anita Sowińska. Dodała, że z tego tytułu za ub.r. zapłacono 2 mld zł.

Zwrot podatku PIT (nadpłaty) w 2024 roku. Kiedy (terminy)? Jak (zasady)? Dla kogo? PIT-37, PIT-36, PIT-28 i inne

Kiedy i jak urząd skarbowy zwróci nadpłatę podatku PIT z rocznego zeznania podatkowego? Informacja na ten temat ciekawi zwłaszcza tych podatników, którzy korzystają z ulg i odliczeń. Czym jest nadpłata podatku? Kiedy powstaje nadpłata? W jakiej formie jest zwracana? Kiedy urząd skarbowy powinien zwrócić nadpłatę PIT? Jak wskazać i jak zaktualizować rachunek do zwrotu PIT? Jak uzyskać informację o stanie zwrotu nadpłaty podatku?

Dopłata do PIT-a w 2024 roku. Kogo to dotyczy? Jak sobie poradzić z wysoką dopłatą podatku?

W 2023 roku podatnicy musieli dopłacić 11,2 mld zł zaległości podatkowych za 2022 rok. W 2022 roku (w rozliczeniu za 2021 r.) ta smutna konieczność dotyczyła aż 4,9 mln podatników, a kwota dopłat wyniosła 14,9 mld. zł. W 2024 roku skala dopłat będzie mniejsza, ale dla wielu osób znalezienie kilku lub kilkunastu tysięcy złotych na rozliczenie się ze skarbówką to spory kłopot. Możliwe jest jednak wnioskowanie do Urzędu Skarbowego o rozłożenie dopłaty na raty, skorzystanie z kredytu lub (w przypadku firm) sfinansowanie zaległości przez przyspieszenie przelewów od kontrahentów.  W rozliczeniu za 2022 rok podatnicy przesłali za pomocą Twój e-PIT prawie 12 mln deklaracji, a kolejne 8 mln przez e-Deklaracje. Tylko 1,3 mln – czyli około 6% złożyli w wersji papierowej.

Ulga na ESG (ulga na zrównoważony rozwój firm) - rekomendacja Konfederacji Lewiatan i Ayming Polska dla rządu

W reakcji na nowe obowiązki firm dotyczące raportowania niefinansowego ESG, które weszły w życie na początku 2024 roku, Konfederacja Lewiatan oraz Ayming Polska zwróciły się do nowego rządu z rekomendacją wprowadzenia tzw. “Ulgi na zrównoważony rozwój”. Nowy instrument podatkowy ma na celu wsparcie firm w realizacji wytycznych Komisji Europejskiej dotyczących zrównoważonego rozwoju. Proponowane rozwiązanie miałoby pomóc przedsiębiorstwom w efektywnym dostosowaniu się do nowych standardów, jednocześnie promując ekologiczne i społecznie odpowiedzialne praktyki biznesowe.

Obniżenie z 8 proc. do 0 proc. stawki VAT dla określonych kategorii usług transportu pasażerskiego - MF analizuje potencjalne skutki zmian

Ministerstwo Finansów analizuje skutki potencjalnego obniżenia z 8 proc. do 0 proc. stawki VAT na niektóre kategorie usług transportu pasażerskiego - poinformował wiceminister finansów Jarosław Neneman.

"DGP": Zwiększa się liczba firm planujących redukcję zatrudnienia; firmy zwalniają nie tylko grupowo

Firmy zwalniają. Jakie są powody redukcji zatrudnienia? "Wzrost kosztów, spadek zamówień oraz cyfryzacja i nowe technologie to główne powody planowanych redukcji zatrudnienia" – donosi dzisiaj "Dziennik Gazeta Prawna".

REKLAMA