Tarcza Finansowa Polskiego Funduszu Rozwoju – pomoc dla dużych przedsiębiorców

• Dla kogo przewidziane jest wsparcie? W jaki sposób określić status przedsiębiorcy?
• Jakie przesłanki otrzymania wsparcia przewiduje program?
• Formy finansowania
• Finansowanie płynnościowe w reżimie pomocy publicznej
• Finansowanie Preferencyjne w reżimie pomocy publicznej
• Na co może zostać przeznaczone finansowanie płynnościowe oraz preferencyjne?
• Pomocowe Finansowanie Kapitałowe w reżimie pomocy publicznej
• Rynkowe Finansowanie Kapitałowe na warunkach rynkowych

Wniosek należy złożyć za pośrednictwem formularza dostępnego na stronie www.pfrsa.pl. Wszelkie wymagane w ramach wniosku oświadczenia są składane pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych i nierzetelnych oświadczeń. We wniosku należy wybrać formę finansowania (przedsiębiorca może wybrać więcej niż jeden z instrumentów). Pierwszeństwo w rozpoznaniu wniosków będą miały wnioski kompletne i nieobarczone brakami. Procedura składania wniosków nie zakłada możliwości odwołania się od decyzji PFR o przyznaniu lub odmowie finansowania. Z powyższych względów bardzo ważne jest staranne wypełnienie wniosku.

Dla kogo przewidziane jest wsparcie? W jaki sposób określić status przedsiębiorcy?

Komentowany program przewiduje wsparcie dla dużych przedsiębiorców. W myśl Regulaminu ubiegania się o udział w programie rządowym Tarcza Finansowa Polskiego Funduszu Rozwoju dla dużych firm (dalej „Regulamin”), dużym przedsiębiorcą jest:

• Przedsiębiorca w rozumieniu art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 roku Prawo Przedsiębiorców,
• Zatrudniający więcej niż 249 pracowników według stanu na dzień 31 grudnia 2019 roku (z wyłączeniem właściciela), lub
• Przedsiębiorca, którego roczny obrót za 2019 rok przekracza kwotę 50.000.000 euro oraz suma bilansowa za 2019 rok przekracza 43.000.000 euro, oraz
• MŚP, które zatrudnia powyżej 150 pracowników według stanu na dzień 31 grudnia 2019 r. (z wyłączeniem właściciela), jego obrót roczny za rok 2019 przekracza 100.000.000 złotych, o ile spełnione zostaną następujące warunki:
  • Jego luka finansowania zgodnie z projekcjami finansowymi przekracza kwotę 3.500.000 złotych (lukę rozumie się jako kwotę środków finansowych wymaganą w analizowanym okresie, która pozwoli na kontynuowanie działalności przedsiębiorcy w sposób niezakłócony) oraz
  • Wyczerpał uprzednio maksymalne możliwości otrzymania wsparcia z Programu MŚP (przez wyczerpanie maksymalnych możliwości finansowania z Programu MŚP należy rozumieć udzielenie MŚP wsparcia z programu dla MŚP w wysokości uznanej lub ustalonej przez PFR za maksymalną zgodnie z zasadami programu), lub
  • Finansowanie dotyczy Programu Sektorowego.

Powyżej wymienione kwoty euro przelicza się na złote według średniego kursu ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w dniu 31 grudnia 2019 roku.

Przy ustalaniu stanu zatrudnienia, przez pracownika należy rozumieć osobę zatrudnioną w oparciu o umowę o pracę, z wyłączeniem pracowników na urlopach macierzyńskich, ojcowskich, rodzicielskich, wychowawczych oraz zatrudnionych w celu przygotowania zawodowego. Dla przekroczenia minimalnego progu zatrudnienia (tj. odpowiednio 249 lub 150 pracowników) nie jest konieczne przekroczenie o pełen etat.

Określając swój status, przedsiębiorca zobowiązany jest zweryfikować czy zachodzą powiązania w relacjach z innymi przedsiębiorcami (np. w ramach grup kapitałowych). W przypadku gdy występuję przedsiębiorstwo powiązane do danych w zakresie liczby pracowników oraz rocznego obrotu i sumy bilansowej dolicza się w całości dane przedsiębiorstw powiązanych.

W razie występowania przedsiębiorstw partnerskich do danych w zakresie liczby pracowników oraz rocznego obrotu i sumy bilansowej dolicza się dane przedsiębiorstw partnerskich proporcjonalnie do procentowego udziału w kapitale lub prawach głosu.

Dane dotyczące liczby zatrudnienia i wysokości obrotów ustala się w oparciu o księgi rachunkowe i inne dane (np. skonsolidowane sprawozdania finansowe).

Jakie przesłanki otrzymania wsparcia przewiduje program?

O wsparcie w ramach programu będzie mógł wnioskować przedsiębiorca, który spełni następujące warunki:

• prowadził działalność gospodarczą na dzień 31 grudnia 2019 roku,
• na dzień 31 grudnia 2019 roku lub na dzień podpisania stosownych dokumentów dotyczących finansowania (w zależności od treści umowy) nie zalegał z płatnościami podatków i składek na ubezpieczenie społeczne (nie jest uznawane za zaległość rozłożenie płatności na raty, odroczenie lub zaleganie z płatnościami nieprzekraczające trzykrotności wartości opłaty pobieranej przez operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy Prawo pocztowe za traktowanie przesyłki listowej jako przesyłki poleconej),
• Na dzień składania wniosku lub podpisania odpowiednich dokumentów (w zależności od treści umowy) nie był w likwidacji, upadłości lub restrukturyzacji.
• Posiada rezydencję podatkową na terenie Europejskiego Obszaru Gospodarczego, jest zarejestrowany na terytorium RP, a jego główny beneficjent rzeczywisty nie posiada rezydencji podatkowej w tzw. raju podatkowym (nie dotyczy to sytuacji, w której przedsiębiorca lub jego główny beneficjent rzeczywisty zobowiążą się do przeniesienia rezydencji podatkowej na teren Europejskiego Obszaru Gospodarczego w terminie do 9 miesięcy od dnia udzielenia finansowania).
• Przeszedł pozytywnie badanie kondycji przedsiębiorcy (due dilligence).

Ponadto duży przedsiębiorca winien spełniać jeden z poniższych warunków:

• Odnotowuje spadek obrotów gospodarczych w ujęciu wartościowym o min. 25 % w dowolnym miesiącu po 1 lutego 2020 roku, w stosunku do poprzedniego miesiąca kalendarzowego lub analogicznego miesiąca kalendarzowego w roku ubiegłym,
• Utracił zdolność produkcji lub świadczenia usług albo odbioru produktów lub usług przez zamawiających z uwagi na niedostępność komponentów lub zasobów wskutek COVID-19,
• Wskutek COVID-19 nie otrzymuje płatności z tytułu sprzedaży w kwocie przekraczającej 25% należności,
• Nie ma dostępu do rynku kapitałowego lub limitów kredytowych w związku z nowymi kontraktami wskutek zakłóceń w funkcjonowaniu rynku finansowego,
• Jest uczestnikiem programów sektorowych.

Ze wsparcia nie będą mogli skorzystać przedsiębiorcy prowadzący działalność:

• w zakresie produktów lub usług mogących skutkować ograniczaniem bądź naruszaniem wolności indywidualnych lub praw człowieka,
• prowadzonej przez instytucje kredytowe, spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, firmy inwestycyjne, instytucje pożyczkowe, zakłady ubezpieczeń, zakłady reasekuracji, fundusze emerytalne, fundusze inwestycyjne i inne przedsiębiorstwa zbiorowego inwestowania oraz podmioty zarządzające aktywami, dostawców usług płatniczych oraz inne instytucje finansowe, a także agencje ratingowe,
• w segmencie nieruchomości komercyjnych oraz działalności deweloperskiej w odniesieniu do nieruchomości,
• w obszarach budzących wątpliwości natury etyczno-moralnej.

Formy finansowania

Polski Fundusz Rozwoju przewiduje następujące formy finansowania: finansowanie płynnościowe w reżimie pomocy publicznej, finansowanie preferencyjne w reżimie pomocy publicznej, pomocowe finansowanie kapitałowe w reżimie pomocy publicznej oraz rynkowe finansowanie kapitałowe w warunkach rynkowych.

Finansowanie płynnościowe w reżimie pomocy publicznej

Jest udzielane w formie tzw. pożyczki płynnościowej w oparciu o sporządzoną dokumentację, przekazywaną przedsiębiorcy na etapie rozpatrywania wniosku. Regulamin wprowadza kwotę maksymalną pożyczki 1 mld złotych, z zastrzeżeniem, że zasadniczo nie może ona przekraczać:

• dwukrotności rocznych kosztów wynagrodzeń przedsiębiorcy (z uwzględnieniem kosztów świadczeń pracowniczych) za rok 2019 w oparciu o zaudytowane sprawozdanie finansowe lub odpowiednio dane za ostatni rok obrotowy, jeżeli nie pokrywa się z rokiem kalendarzowym,
• 25 % łącznego obrotu przedsiębiorcy w 2019 roku w oparciu o zaudytowane sprawozdanie finansowe lub dane za ostatni rok obrotowy, jeżeli nie pokrywa się z rokiem kalendarzowym.

W uzasadnionych wypadkach, w oparciu o oświadczenie przedsiębiorcy o zapotrzebowaniu na płynność lub w oparciu o informacje zawarte we wniosku, kwota pożyczki może zostać zwiększona w celu pokrycia zapotrzebowania na płynność przez najbliższe 12 miesięcy od dnia udzielenia finansowania (ale nie później niż do 30 czerwca 2021 r.).

Co ważne, w tym instrumencie nie przewidziano możliwości częściowego umorzenia pożyczki.

Finansowanie Preferencyjne w reżimie pomocy publicznej

Jest udzielane w formie tzw. pożyczki preferencyjnej w oparciu o sporządzoną dokumentację, której wzór zostanie przekazany przedsiębiorcy na dalszym etapie rozpatrywania wniosku. Kwota pożyczki nie może być wyższa niż, tzw. szacowana szkoda COVID, oraz nie może przekroczyć:

• dwukrotności rocznych kosztów wynagrodzeń przedsiębiorcy (z uwzględnieniem kosztów świadczeń pracowniczych) za rok 2019 w oparciu o zaudytowane sprawozdanie finansowe (lub odpowiednio dane za ostatni rok obrotowy, jeżeli nie pokrywa się z rokiem kalendarzowym),
• 25 % łącznego obrotu przedsiębiorcy w 2019 roku w oparciu o zaudytowane sprawozdanie finansowe lub dane za ostatni rok obrotowy, jeżeli nie pokrywa się z rokiem kalendarzowym
• 750 mln zł.

Szacowana Szkoda COVID będzie wyliczana w oparciu o formułę straty na poziomie EBITDA poniesionej oraz szacowanej w okresie między 1 marca 2020 r. i 31 sierpnia 2020 r. (okres ten może ulec skróceniu, jeżeli przed dniem 31 sierpnia 2020 r. zostanie odwołany stan epidemii).  Szacowana szkoda COVID ma uwzględniać odniesienie do faktycznie osiągniętej straty na poziomie EBITDA w okresie 6 miesięcy przed 1 marca 2020 r. lub w okresie 6 miesięcy między 1 marca 2019 r. oraz 31 sierpnia 2019 r. (w przypadku działalności sezonowej).

Na potrzeby powyższej kalkulacji nie uwzględnia się kosztów finansowanych lub współfinansowanych przez państwo w ramach pakietów działań antykryzysowych.

Faktyczna szkoda COVID jest obliczana na podstawie rzeczywistych danych finansowych za okres nie dłuższy niż przypadający między 1 marca 2020 r. oraz 31 sierpnia 2020 r.

W ramach finansowania preferencyjnego program przewiduje możliwość umorzenia. Kwota umorzenia nie może być wyższa niż 75 % kwoty pożyczki oraz 75 % Faktycznej Szkody COVID. Ostateczna decyzja co do kwoty umorzenia będzie podejmowana przez PFR i nie będzie podlegała procedurze odwoławczej. Wysokość umorzenia będzie określona nie później niż do 30 września 2021 r.

Zasady spłaty zarówno pożyczki płynnościowej jak i preferencyjnej są tożsame. Spłata pożyczki ma nastąpić w okresie do 4 lat od daty podpisania umowy pożyczki. W przypadku pożyczki, której data ostatecznej spłaty przypada na nie później niż 30 czerwca 2021 r. przedsiębiorca zobowiązany jest do spłaty pożyczki wraz z odsetkami w całości w dacie ostatecznej spłaty.

Jeżeli data ostatecznej spłaty przypada po 30 czerwca 2021 r. przedsiębiorca jest zobowiązany dokonać spłaty w kwartalnych ratach począwszy od 30 czerwca 2021 r.

Pożyczka jest oprocentowana w sposób stały według następujących zasad:

• Dla MŚP w pierwszym roku od daty podpisania umowy wynosi 1,0 %, w drugim i trzecim roku 1,25 %, zaś w czwartym 1,75 %
• Dla pozostałych w pierwszym roku od daty podpisania umowy wynosi 1,25 %, w drugim i trzecim 1,75 %, zaś w czwartym 2.75 %.

---

Na co może zostać przeznaczone finansowanie płynnościowe oraz preferencyjne?

Zarówno w odniesieniu do finansowania płynnościowego jak i preferencyjnego wsparcie winno zostać przeznaczone na regulowanie zobowiązań handlowych (zakup towarów i materiałów, zaliczki na zakup towarów i materiałów) i innych kosztów operacyjnych służących produkcji lub świadczeniu usług, wynagrodzeń (z uwzględnieniem świadczeń pracowniczych), zobowiązań publiczno-prawnych i innych celów związanych z finansowaniem bieżącej działalności (cele te winny być wskazane w umowie pożyczki i zaakceptowane przez PFR).

Pożyczki nie można przeznaczyć na dokonywanie dystrybucji do właścicieli lub podmiotów powiązanych, nabycie udziałów lub akcji w celu umorzenia, fuzje i przejęcia, obsługę odsetek, kuponów, płatności prowizji i opłat, spłatę, refinansowanie lub przedterminową spłatę obecnego zadłużenia finansowego przedsiębiorcy, a także inne cele określone w umowie.

Polecamy: Prenumerata elektroniczna Dziennika Gazety Prawnej KUP TERAZ!

Polecamy: INFORLEX Biznes

Pomocowe Finansowanie Kapitałowe w reżimie pomocy publicznej

Instrument polega na podwyższeniu kapitału zakładowego przedsiębiorcy bezpośrednio lub pośrednio przez PFR (poprzez objęcie nowo wyemitowanych akcji czy udziałów) w spółkach publicznych i niepublicznych, tzw. „Instrument kapitałowy” oraz na pożyczce zamiennej lub obligacji zamiennej, tzw. „Instrument Zamienny”. Przedsiębiorca będzie prowadził z PFR negocjacje, w ramach których ustalone zostaną zasady realizacji inwestycji, ładu korporacyjnego przedsiębiorcy po zamknięciu transakcji oraz mechanizmu wyjścia PFR z inwestycji. Maksymalna kwota wsparcia wynosi 1.000.000.000 zł z zastrzeżeniem, że wsparcie przekraczające 250.000.000 euro wymaga indywidualnej notyfikacji.

Wsparcie ma pozwolić na przywrócenie stabilnej struktury finansowania w oparciu o dane historyczne (według średniej z lat 2018-2019), w taki sposób, aby struktura ta odzwierciedlała stan na 31 grudnia 2019 roku. Wsparcie może zostać przeznaczone na finansowanie kapitału obrotowego, regulowanie wynagrodzeń, kosztów operacyjnych, zobowiązań publiczno-prawnych.

Wsparcia nie można przeznaczać na dokonywanie jakichkolwiek płatności do właścicieli lub podmiotów powiązanych (chyba, że rozliczenia są dokonywane w roku normalnej działalności), nabycie udziałów lub akcji w celu umorzenia, fuzje i przejęcia ( przedsiębiorca może nabyć ponad 10 % udziałów w podmiotach działających na wyższym lub niższym poziomie łańcucha wartości w obszarze działalności, jeżeli jest to konieczne dla utrzymania jego rentowności), oraz refinansowanie lub przedterminową spłatę bieżącego zadłużenia przedsiębiorcy.

Akcje w spółkach giełdowych będą obejmowane po cenie nieprzekraczającej średniej ceny akcji spółki z 15 dni poprzedzających dzień złożenia wniosku o inwestycję (pomniejszone o dyskonto równe cenie wykonania warrantów i instrumentów zamiennych wchodzących w skład mechanizmu zwiększania wynagrodzenia*). W przypadku przedsiębiorców nienotowanych na rynku publicznym, wycena jego wartości rynkowej zostanie ustalona przez doradcę finansowego.

* Mechanizm zwiększenia wynagrodzenia – przed przyznaniem finansowania PFR wprowadzi do dokumentacji warranty subskrypcyjne dające prawo do pozyskania dodatkowych akcji, obligacje zamienne lub inny mechanizm skutecznie zwiększający wynagrodzenie o co najmniej 10 %. W przypadku gdy udział PFR nie zostanie zmniejszony o 40 % w ciągu 4 lat po wejściu PFR mechanizm zostaje aktywowany. Jeśli udział PFR nie zmniejszy się do zera w okresie 6 lat po wejściu PFR, mechanizm zostaje ponownie uruchomiony. PFR może zdecydować czy realizować warrant, instrumenty zamienny lub inne mechanizmy.

W odniesieniu do pożyczek oraz obligacji zamiennych występować będzie zmienne oprocentowanie (+ marża):

• dla MŚP – w pierwszym roku 225 bps, w drugim i trzecim roku 325 bps, w czwartym i piątym roku 450 bps zaś w szóstym i siódmym 600 bps;
• dla dużych przedsiębiorców – w pierwszym roku 250 bps, w drugim i trzecim 350 bps, w czwartym i piątym roku 500 bps zaś w szóstym i siódmym 700 bps.

Regulamin przewiduje możliwość konwersji pożyczek lub obligacji zamiennych na akcje w sytuacji, gdy przedsiębiorca nie jest w stanie spłacić długu w terminie zapadalności lub w pierwotnym terminie wymagalności trudno jest uzgodnić cenę akcji z uwagi na dużą niepewność odnośnie realizacji prognoz, zaś strony godzą się na to, że PFR obejmie instrumenty zamienne lub wydłuży termin zapadalności (maksymalnie do 7 lat), a konwersja nastąpi po osiągnięciu ustalonych wyników finansowych.

Naliczane odsetki będą płacone rocznie, w oparciu o nominalną wartość instrumentu (można je odroczyć do terminu zapadalności).

Program przewiduje następujące możliwości wyjścia z inwestycji:

• spółki publiczne – poprzez sprzedaż na giełdzie papierów wartościowych. PFR może także wykorzystać warranty, instrumenty zamienne lub inne odpowiednie mechanizmy w celu zwiększania poziomu swojego zwrotu. Przedsiębiorca ma możliwość odkupienia akcji objętych przez PFR w dowolnym momencie. Cena odkupu będzie ustalona według nominalnej inwestycji PFR powiększonej o roczne wynagrodzenie odsetkowe lub według ceny rynkowej na moment wykupu (w zależności od tego, która z kwot będzie wyższa).

PFR może w dowolnym momencie sprzedać swój udział po cenie rynkowej nabywcom innym niż przedsiębiorca.

• spółki niepubliczne - wiodącym sposobem wyjścia będzie sprzedaż akcji na giełdzie papierów wartościowych. PFR może również skorzystać z warrantów, instrumentów zamiennych oraz innych odpowiednich mechanizmów. Przedsiębiorca ma możliwość odkupienia akcji objętych przez PFR w dowolnym momencie. W ciągu dwóch lat, nie później niż 1 stycznia 2023 r. rozpocznie się sprzedaż akcji w pierwszej ofercie publicznej. W razie niepowodzenia, jeżeli przedsiębiorca nie wykupi akcji w ciągu 5 lat od wejścia PFR, konieczne jest wprowadzenie akcji na rynek publiczny.
• instrumenty zamienne – to wsparcie udzielane jest na okres do 7 lat. Przedsiębiorca może spłacić finansowanie w dowolnym momencie, a w razie niewywiązania się z płatności w terminie zapadalności, należności z tytułu finansowania zostaną zamienione na kapitał własny. Następnie mechanizm ma odbywać się tak jak w przypadku spółek publicznych i niepublicznych z zastrzeżeniami szczegółowo opisanymi w załączniku nr 3 do Regulaminu.

Rynkowe Finansowanie Kapitałowe na warunkach rynkowych

Instrument polega na podwyższeniu kapitału zakładowego przedsiębiorcy bezpośrednio lub pośrednio przez PFR (poprzez objęcie nowo wyemitowanych akcji/udziałów) w spółkach publicznych i niepublicznych, tzw. „Instrument kapitałowy” oraz pożyczce zamiennej lub obligacji zamiennej, tzw. „Instrument Zamienny”. Maksymalna kwota wsparcia wynosi 1.000.000.000 zł.

Wsparcie może zostać przeznaczone na finansowanie kapitału obrotowego, regulowanie wynagrodzeń, kosztów operacyjnych, zobowiązań publiczno-prawnych, sfinansowanie podwyższenia kapitału wspólnie z właścicielem w celu finansowania transakcji fuzji lub przejęć, finansowanie realizacji lub kontynuacji inwestycji o charakterze rozwojowym oraz inne cele zaakceptowane przez PFR.

Warunki cenowe wsparcie będą odpowiadały warunkom rynkowym.

Program przewiduje następujące warunki wyjścia z inwestycji:

• spółki publiczne – poprzez sprzedaż na giełdzie papierów wartościowych. W dowolnym momencie przedsiębiorca może akcje odkupić, jak również PFR może w dowolnym momencie sprzedać udział po cenie rynkowej nabywcom innym niż przedsiębiorca.
• spółki niepubliczne -  wiodącym sposobem wyjścia będzie sprzedaż akcji na giełdzie papierów wartościowych. PFR może również skorzystać z warrantów, instrumentów zamiennych oraz innych odpowiednich mechanizmów. Przedsiębiorca ma możliwość odkupienia akcji objętych przez PFR w dowolnym momencie. W ciągu dwóch lat, nie później niż 1 stycznia 2023 r. rozpocznie się sprzedaż akcji w pierwszej ofercie publicznej. W razie niepowodzenia, jeżeli przedsiębiorca nie wykupi akcji w ciągu 5 lat od wejścia PFR, konieczne jest wprowadzenie akcji na rynek publiczny.
• instrumenty zamienne – to wsparcie udzielane jest na okres do 7 lat. Podobnie jak w wypadku  finansowania kapitałowego w reżimie pomocy publicznej, przedsiębiorca może spłacić je w dowolnym momencie, a w razie niewywiązania się z płatności w terminie zapadalności, należności z tytułu finansowania zostaną zamienione na kapitał własny. Następnie mechanizm ma odbywać się tak jak w przypadku spółek publicznych i niepublicznych z zastrzeżeniami szczegółowo opisanymi w załączniku nr 3 do Regulaminu.

Aneta Frydrych, aplikantka radcowska