Czy możliwa jest wsteczna rejestracja do VAT?

• Rejestracja do VAT z datą wsteczną
• Obowiązek zgłoszenia rejestracyjnego do VAT
• Rejestracji dla celów podatku VAT a odliczenie

Rejestracja do VAT z datą wsteczną

W dniu 6 października 2020 Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydał interpretację indywidualną (sygn.. 0113-KDIPT1-3.4012.587.2020.1.KS), w której wskazał, że w niektórych sytuacjach dopuszczalna może być wsteczna rejestracja do VAT oraz zachowanie prawa do odliczenia VAT za okres, w którym podatnik nie był jeszcze zarejestrowany do celów VAT.

W przedstawionym stanie faktycznym spółka komandytowa powstała w marcu 2020 r. z zamiarem rozpoczęcia świadczenia usług zaraz po formalnym powołaniu podmiotu. Pierwsza udokumentowana sprzedaż usług miała miejsce w kwietniu 2020 r. a od marca 2020 r. spółka składała deklaracje VAT-7 oraz wysyłała pliki JPK. Omyłkowo nie został natomiast złożony wniosek o rejestrację do celów VAT na formularzu VAT-R, w związku z czym spółka nie została wpisana do rejestru czynnych podatników VAT. Pomimo tego spółka przez kolejne miesiące prowadziła działalność zachowując się tak jak podatnik VAT, składała kolejne deklaracje w których wykazywany był podatek należny i naliczony. W lipcu 2020 r. spółka powzięła informację, iż z uwagi na brak złożenia VAT-R nie jest czynnym podatnikiem. Podatnik uzupełnił brakującą deklarację VAT-R wskazując, że rozpoczęcie czynności podlegających opodatkowaniu miało miejsce w marcu 2020 r. Organ podatkowy wskazał, że rejestracja z data wsteczną jest co do zasady niedopuszczalna, jednak jeżeli spółka zamierza wnioskować o dokonanie rejestracji z datą wcześniejszą niż data zgłoszenia to powinna wystąpić z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej.

Spółka zwróciła się z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej, przedstawiając swoje wątpliwości co do możliwości dokonania rejestracji z datą wsteczną oraz prawa do odliczenia podatku wynikającego z udokumentowanych zakupów w okresie, kiedy nie była zarejestrowana dla potrzeb VAT a jednocześnie zachowywała się jak podatnik.

Obowiązek zgłoszenia rejestracyjnego do VAT

W otrzymanej interpretacji Dyrektor KIS pozytywnie odniósł się do sytuacji podatnika, wskazując że co do zasady obowiązek złożenia zgłoszenia rejestracyjnego do VAT należy realizować przed dokonaniem pierwszej czynności opodatkowanej. Zatem w przypadku tego podatnika obowiązek złożenia zgłoszenia rejestracyjnego powstał w marcu 2020 r. Jednocześnie Dyrektor KIS stwierdził, że w przypadku braku złożenia tego zgłoszenia we właściwym terminie, podatnik ma prawo do złożenia druku VAT-R, wykazując jako datę rozpoczęcia działalności gospodarczej dzień 11 marca 2020 r. i zgłoszenia jako pierwszego miesiąca do złożenia deklaracji VAT-7 – marzec 2020 r. Z treści informacji udzielonej przez Dyrektora KIS wynika, że takie zgłoszenie dokonane po terminie powinno być traktowane jako „aktualizacja VAT-R”.

W przedmiocie zachowania prawa do odliczenia podatku VAT od zakupów związanych z działalnością opodatkowaną podatkiem VAT za miesiące marzec, kwiecień, maj, czerwiec 2020 r.  Dyrektor KIS wyjaśnił, że prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur dokumentujących zakupy związane z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą, wynika z samej konstrukcji podatku od towarów i usług i zapewnia neutralność tego podatku dla czynnych podatników VAT. Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług zawierają generalne przesłanki upoważniające do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, przewidują również określone sytuacje w których podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług. W przedstawionym przez podatnika stanie faktycznym organ interpretacyjny nie stwierdził istnienia żadnej z tych sytuacji, która skutkowałaby odmową prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Rejestracji dla celów podatku VAT a odliczenie

Rozpatrując kwestię prawa do odliczenia podatku naliczonego, Dyrektor KIS odwołał się również do orzecznictwa TSUE, wskazując, iż w wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie C-400/98 Trybunał stwierdził, iż prawo do odliczenia podatku naliczonego związanego z dokonaniem inwestycji nie jest uzależnione od dokonania wcześniejszej rejestracji dla celów podatku VAT. Potwierdzeniem takiej tezy mogą być także wyroki TSUE w sprawach C-268/83 oraz C-110/94, gdzie TSUE wskazał, że powstanie prawa do odliczenia nie zależy od formalnego uznania statusu podatnika przez organy podatkowe. Nabywane jest ono automatycznie, z chwilą uzyskania statusu podatnika, którym się staje w momencie pierwszych inwestycji związanych z przyszłą działalnością gospodarczą.

Natomiast z orzecznictwa TSUE w sprawie C-385/09 Nidera wynika, że prawo do odliczenia powstaje w momencie, w którym podatek ten stał się należny, a jego powstanie nie jest w żaden sposób uzależnione od formalnego uznania statusu podatnika przez organ skarbowy, ale od zaistnienia po stronie podatnika zamiaru, potwierdzonego obiektywnymi dowodami, prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów dotyczących VAT.

Biorąc pod uwagę powyższe, Dyrektor KIS stwierdził, iż podatnik na podstawie art. 86 ustawy ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur VAT dokumentujących nabycie towarów i usług służących wykonywaniu czynności opodatkowanych podatkiem VAT, wystawianych na jego rzecz od momentu rozpoczęcia działalności gospodarczej, w deklaracjach VAT-7 za właściwe okresy rozliczeniowe na zasadach określonych w ww. art. 86 ustawy, pomimo że faktycznego zgłoszenia rejestracyjnego VAT-R Wnioskodawca dokonał dopiero 15 lipca 2020 r., w którym wskazał datę rozpoczęcia działalności gospodarczej 11 marca 2020 r.

Russell Bedford
Artykuł pochodzi z RB Magazine wydawanego przez Russell Bedford