Jaką stawką opodatkować usługi montażu okien u klienta

Na wstępie należy wskazać, iż najważniejszą rzeczą – dla zastosowania właściwej stawki podatku od towarów i usług w analizowanej sytuacji – jest ustalenie w jednoznaczny sposób co jest przedmiotem umów zawieranych z klientami korzystającymi z usług firmy (co konkretnie wchodzi w zakres umowy).

Czy jest to kompleksowa usługa montażu (zamiennie instalacji/usługa remontowa/budowlana/usługa modernizacji budynku) z wykorzystaniem materiałów usługodawcy (niezależnie od tego czy jest on producentem materiałów).

Czy też przedmiotem umowy jest sprzedaż nabytej wcześniej przez podatnika stolarki okiennej wraz z ich montażem w obiektach budowlanych odbiorcy finalnego, a więc w cenie dostawy wyrobu zawarta będzie również usługa ich montażu.

Dostawa towaru

W sytuacji, gdy przedmiotem zawartej przez strony transakcji umowy jest sprzedaż wyprodukowanej lub nabytej przez podatnika stolarki okiennej wraz z jej montażem w obiektach budowlanych odbiorcy (a więc w cenie dostawy wyrobu zawarta będzie również usługa ich montażu), wówczas de facto do czynienia będziemy mieli z czynnością dostawy towaru.

W związku z faktem, iż dostawa okien nie korzysta z żadnej preferencyjnej stawki podatku od towarów i usług (wymienionej w ustawie lub rozporządzeniach wykonawczych do niej wydanych), stawką właściwą jest stawka 22%.

Świadczenie usługi

Jeżeli natomiast przedmiotem umowy cywilnoprawnej jest usługa remontowa, budowlana czy też montażowa, to brak podstaw do wyłączenia z niej poszczególnych kosztów do odrębnej sprzedaży. Wówczas do czynienia mamy z kompleksową usługą montażu/instalacji stolarki okiennej, w której dostawa okna jest tylko elementem składowym.

Strony w umowach cywilnoprawnych określają co jest przedmiotem sprzedaży. Jeżeli przedmiotem sprzedaży jest usługa remontowa, budowlana, budowlano-montażowa, wówczas nie można z niej wyłączyć poszczególnych elementów kosztów do odrębnej sprzedaży, ponieważ obrotem podatnika jest uzgodniona kwota za wykonanie określonej usługi, bez względu na jej poszczególne elementy (materiały, robocizna, transport, zużyta energia, narzędzia, itp.).

Wyliczenie, co składa się na wykonaną usługę ma istotne znaczenie informacyjne przy ustalaniu ceny, jednak nie może uzasadniać odrębnego kwalifikowania poszczególnych elementów zawartych w tym wyliczeniu (dla celów podatkowych).

Polecamy: Jak rozliczać koszty w czasie

Wskazać bowiem należy, iż w sytuacji, gdy kilka świadczeń obejmuje z ekonomicznego punktu widzenia jedną usługę, usługa ta nie powinna być sztucznie dzielona dla celów podatkowych. Z pojedynczą usługą w sensie ekonomicznym mamy do czynienia wtedy, gdy jeden lub więcej elementów uznaje się za usługę zasadniczą, podczas gdy inne elementy traktuje się jako usługi pomocnicze.

Czynność ma natomiast charakter czynności pomocniczej, jeśli nie stanowi dla podatnika celu samego w sobie, a jedynie prowadzi do lepszego wykorzystania usługi zasadniczej. W przypadku świadczeń złożonych o zasadach opodatkowania czynności pomocniczych decyduje zawsze charakter usługi zasadniczej (Trzeci Mazowiecki Urząd Skarbowy w Radomiu w postanowieniu o sygn. 1473/WV/443/28/31/2005/GW z dnia 29 kwietnia 2005r.).

Polecamy: Czy obiad z kontrahentem w restauracji to reprezentacja, czy koszt uzyskania przychodu

Również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 21 maja 2002 (III RN 66/01) uznał, że podział jednorodnej kompleksowej na dwa odrębne rodzaje jest podziałem sztucznym i nie może stanowić podstawy do podziału kwoty należnej na dwie część z których każda jest objęta inną stawką „.

Powyższe stanowisko zgodnie jest z orzecznictwem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Tak stwierdził ETS w orzeczeniu C-349/96 Card Protection Plan Ltd (CPP) v. Commissioners of Customs and Excise, Zb. Orz. 1999, s. I-973.

Jeżeli zatem ze sporządzonej z kontrahentem umowy wynika, iż sprzedawca świadczy kompleksową usługę instalacji stolarki okiennej, wówczas całość transakcji należy opodatkować wg zasad regulujących tę usługę. Wskazać należy, iż aby w/w usługę wykonać trzeba nabyć lub wyprodukować towar, który się następnie zainstaluje.

Koszty dodatkowe, które sprzedawca musi ponieść nie stanowią celu samego w sobie i ponoszone zostają w związku ze świadczeniem usługi zasadniczej. Powinny one zatem stanowić element kalkulacyjny ceny i zostać opodatkowane na takich samych zasadach jak usługa główna.

Zatem, usługodawcy winni wartości (jakimi obciążają kontrahenta) traktować kompleksowo jako wynagrodzenie za usługę instalacji/montażu/remontową/budowlaną (w zależności od sporządzonej umowy) i do całej kwoty zastosować te same regulacje prawne.

Stawka podatku

Zgodnie z art. 41 ust. 2 ustawy o VAT, dla towarów i usług, wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7 %, z zastrzeżeniem ust. 12 i art. 114 ust. 1. W myśl art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, stawkę podatku, o której mowa w ust. 2 (czyli 7%), stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Natomiast jak wskazuje art. 41 ust. 12a ustawy o VAT, przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym rozumie się:
- obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz
- lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także
- obiekty sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 - wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych, z zastrzeżeniem ust. 12b.

Zgodnie z brzmieniem art. 2 pkt 12 ustawy o VAT, ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o obiektach budownictwa mieszkaniowego - rozumie się przez to budynki mieszkalne stałego zamieszkania sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 11;

W myśl art. 8 ust. 3 analizowanej ustawy o VAT, usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji (...). Prace związane z montażem stolarki okiennej zaklasyfikowane zostały przez ustawodawcę do działu 45 (roboty budowlane). Dokładnie został im nadany symbol PKWiU 45.42.11-00.00 - Roboty instalacyjne futryn drzwiowych i ram okiennych. Ww. roboty, zgodnie z PKWiU, mieszczą się w grupie „Roboty instalacyjne stolarki budowlanej”.

W konsekwencji, usługi te zdaniem ECDDP mogą korzystać z opodatkowania obniżonej stawki 7%.

Ustawodawca w art. 42 ust. 12b ustawy o VAT poczynił zastrzeżenie, iż do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym określonego w ust. 12a nie zalicza się:
• budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m²;
• lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m².

Nie oznacza to jednak, że usługi montażu okien będą opodatkowane w ww. budynkach stawką podstawową 22%.

Jak wskazuje bowiem § 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wykonania ustawy o podatku od towarów i usług, stawkę podatku wymienioną w art. 41 ust. 1 ustawy obniża się do wysokości 7 % również w odniesieniu do:

• robót budowlano-montażowych oraz remontów i robót konserwacyjnych dotyczących obiektów budownictwa mieszkaniowego, o których mowa w art. 2 pkt 12 ustawy, lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokali mieszkalnych w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiektów sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 - wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych,

• obiektów budownictwa mieszkaniowego, o których mowa w art. 2 pkt 12 ustawy, lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokali mieszkalnych w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12

- w zakresie, w jakim wymienione roboty i remonty, obiekty lub ich części oraz lokale nie są objęte tą stawką na podstawie art. 41 ust. 12-12c ustawy o VAT.

Ponadto, zgodnie z § 5 ust. 1 cyt. już rozporządzenia, stawkę podatku wymienioną w art. 41 ust. 1 ustawy o VAT, obniża się do wysokości 7 % dla towarów i usług wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządzenia.

W poz. 19 przywołanego załącznika wymieniono montaż okien i drzwi przez producenta tych towarów, dokonywany w obiektach budownictwa mieszkaniowego, o których mowa w art. 2 pkt 12 ustawy, lub ich częściach, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz w lokalach mieszkalnych w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także w obiektach sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 - wyłącznie w budynkach instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych.

W konsekwencji wskazać należy, iż stawkę VAT 7% można zastosować nie tylko w sytuacji gdy kompleksową usługę montażu świadczy producent stolarki okiennej ale również gdy świadczy ją podmiot, który w celu wykonania usługi wskazaną stolarkę musiał zakupić od podmiotu trzeciego (np. producenta/handlowca/hurtownika), a sama usługa wykonana jest:
- w obiekcie budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym (lub lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w PKOB w dziale 12, a także
-w obiektach sklasyfikowanych w PKOB w klasie ex 1264 - wyłącznie w budynkach instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych).