REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Różnice w inwentaryzacji – skąd mogą pochodzić? Co zrobić? Jak rozliczyć?

 e-file sp. z o.o.
Producent aplikacji i rozwiązań pomocnych w biznesie oraz w kontaktach z urzędami
Różnice w inwentaryzacji – skąd mogą pochodzić? Co zrobić? Jak rozliczyć?
Różnice w inwentaryzacji – skąd mogą pochodzić? Co zrobić? Jak rozliczyć?

REKLAMA

REKLAMA

Główne zasady inwentaryzacji zostały określone bezpośrednio w przepisach prawnych, w tym w ustawie o rachunkowości. W praktyce przeprowadzenia faktycznej inwentaryzacji można jednak napotkać wiele problemów i pytań podatników, w tym o to, z czego wynikają różnice w inwentaryzacji i co należy z nimi zrobić.

Podstawy inwentaryzacji w polskim systemie prawnym – czyli, skąd się biorą różnice w inwentaryzacji

„Inwentaryzacja” rozumiana jest jako szereg kolejno podejmowanych czynności, które należy przeprowadzić w jednostce gospodarczej, w celu ustalenia rzeczywistego (a nie tylko dokumentowego) stanu aktywów i pasywów. W uproszczeniu, chodzi o fizyczne przeliczenie - w rzeczywistości. Celem całej działalności inwentaryzacyjnej ma być ustalenie rzeczywistego majątku przedsiębiorcy. Ma to służyć nie tylko weryfikacji stanu zapasów, itp., ale także ocenie opłacalności działalności podmiotu, planów na przyszłość, itp. Dobrze wykorzystana inwentaryzacja może być podstawowym źródłem informacji dla osób kierujących i zarządzających jednostką inwentaryzowaną. W doktrynie podkreśla się, że inwentaryzacja jest jednym z najjaskrawszych przykładów zastosowania zasady „true and fair view” w księgowości – czyli możliwości ukazania rzetelnego obrazu firmy, dzięki odpowiedniej pracy księgowej i rachunkowej.

Autopromocja

Należy pamiętać, że inwentaryzacja to nie tylko narzędzie dla samego przedsiębiorcy, ale również odpowiedni obowiązek ustawowy, dlatego czynności te powinny być wykonywane w odpowiedniej częstotliwości i terminach.

Główne zasady dotyczące inwentaryzacji zostały opisane w rozdziale 3-cim polskiej Ustawy o Rachunkowości. Według niego, cały proces powinien zostać odpowiednio udokumentowany oraz powiązany z zapisami z ksiąg rachunkowych. To właśnie ze względu na konieczność powiązania rzeczywistości z księgami pojawiają się tak zwane różnice inwentaryzacyjne: pomiędzy opisem formalnym w księgach, a rzeczywistym i faktycznym posiadaniem.

Polecamy: Monitor Księgowego – prenumerata

Polecamy: INFORLEX Księgowość i Kadry

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Rodzaje różnic inwentaryzacyjnych i podstawy prawne działania

Różnice pomiędzy tym stanem rzeczywistym, a stanem wykazanym w księgach rachunkowych, należy odpowiednio wyjaśnić i rozliczyć, odpowiednio – czyli w księgach rachunkowych tego roku obrotowego, na który przypadał termin inwentaryzacji. Wynika to bezpośrednio z ustawy o rachunkowości:

Wyciąg z przepisów:

Art.  27.  [Udokumentowanie i rozliczanie inwentaryzacji]

1.  Przeprowadzenie i wyniki inwentaryzacji należy odpowiednio udokumentować i powiązać z zapisami ksiąg rachunkowych.

Różnice inwentaryzacyjne mogą być bardzo zróżnicowane, zarówno ze względu na przyczynę powstania, jak i późniejsze działania, które w związku z nimi powinien podjąć podatnik. W doktrynie i praktyce stworzono pewien główny podział różnic, ramach którego, wyróżnia się:

                opracowanie własne

  • różnice pozorne – inwentaryzacja niejednokrotnie jest procesem trudnym i złożonym, dlatego możliwe są w trakcie niej błędy. Błędy mogły pojawić się również w poprzednio przygotowywanej dokumentacji. W każdym razie, w takim wypadku, faktycznie nie ma żadnej różnicy, a dochodzi do jej wykazania tylko ze względu na błąd ludzki – najczęściej po dodatkowym wyjaśnieniu okazuje się, że różnic w istocie nie ma;
  • różnice ilościowe (niedobory) – to sytuacje, w których istnieją niedobory (braki); mogą być to:
    • niedobory usprawiedliwione – czyli zdarzenia w działalności operacyjnej podmiotu niezawinione przez nikogo;
      • ubytki naturalne –  poprzez wysychanie, ulatniania, parowanie, i tym podobne;
      • niedobory spowodowane niedokładnością pomiarów –  na przykład w przypadku różnic w maszynach stosowanych do ich dokonywania i innych;
      • niedobory wynikające ze zdarzeń losowych – pożar, powódź, wichura, kradzież, oraz pozostałe;
    • niedobory nieusprawiedliwione – niedobory powstałe wskutek zaniedbań, różnego rodzaju nadużyć, braku opieki, nadzoru i zabezpieczenia czy decyzji o błędnym przechowywaniu i składowaniu;
  • różnice ilościowe (nadwyżki) – w trakcie inwentaryzacji może również dojść do sytuacji w której przeliczenie wykaże nadwyżki. Pomimo potencjalnie pozytywnej sytuacji dla przedsiębiorcy, nadal należy wyjaśnić przyczynę tych różnic. Wyszczególnia się dwa główne powody powstawania nadwyżek i są to:
    • niedokładność pomiaru – poprzez błędy ludzkie, maszyn, w granicach tolerancji danej działalności gospodarczej;
    • pomyłki w podobnych składnikach zapasów – możliwe jest potencjalne zastąpienie się ich wzajemnie;
  • różnice jakościowe – w trakcie inwentaryzacji może również zostać wykryta tak zwana różnica jakościowa, na przykład w przypadku utraty przydatności gospodarczej danego przedmiotu czy towaru. Może to mieć ponownie charakter niezawiniony – na przykład ze względu na wyjście z mody produktu– lub charakter zawiniony – w przypadku między innymi błędnego składowania, które spowodowało utratę przydatności, zniszczenie, uszkodzenie itp.

Rekomendowane działania po wykazaniu różnic inwentaryzacyjnych

Zgodnie z art. 27 ustawy o rachunkowości ustęp 2, Ujawnione w toku inwentaryzacji różnice między stanem rzeczywistym a stanem wykazanym w księgach rachunkowych należy wyjaśnić i rozliczyć w księgach rachunkowych tego roku obrotowego, na który przypadał termin inwentaryzacji.

Dlatego w przypadku wystąpienia i znalezienia różnic inwentaryzacyjnych, rekomendowanym jest powołanie odpowiedniej komisji wyjaśniającej sytuację inwentaryzacyjną oraz opisującą ją w dokumencie nazwanym protokołem inwentaryzacyjnym.

W tej kwestii, poza ustawą o rachunkowości, wskazówkami do działania dla przedsiębiorców i osób kierujących tymi podmiotami, mogą być również inne akty prawne w tym między innymi:

  • Stanowisko Komitetu Standardów Rachunkowości, w sprawie inwentaryzacji drogą spisu z natury zapasów materiałów, towarów, wyrobów gotowych i półproduktów;
  • Krajowy Standard Rachunkowości "Środki trwałe";
  • ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym;
  • rozporządzenie Ministra Finansów, w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów;
  • ustawa o PIT;
  • i inne.
Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Podatek PIT - część 2
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
    30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
    2 maja 2023 r. (wtorek)
    4 maja 2023 r. (czwartek)
    29 kwietnia 2023 r. (sobota)
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Od 20 maja 2024 r. katalog wyrobów tytoniowych objętych systemem Track&Trace zostanie rozszerzony m.in. o tytoń do żucia, tytoń do nosa

    Od 20 maja 2024 r. katalog wyrobów tytoniowych objętych systemem Track&Trace zostanie rozszerzony m.in. o pozostałe wyroby tytoniowe niebędące wyrobami akcyzowymi np. tytoń do żucia, tytoń do nosa.

    Dotacje na cyfryzację firm 2024. Innowacje cyfrowe w MŚP na Śląsku oraz Dig.IT Transformacja Cyfrowa Polskich MŚP

    Jakie dofinansowanie można obecnie uzyskać na cyfryzację firmy będąc małym lub średnim przedsiębiorcą?

    Ceny transferowe 2024 - kontrole. Wezwanie do przedłożenia dokumentacji lokalnej, a zwolnienie dla podmiotów krajowych

    W związku z rosnącym zainteresowaniem organów podatkowych cenami transferowymi można zaobserwować zwiększoną liczbę kontroli w tym zakresie. Choć prowadzenie kontroli na podstawie i w granicach przepisów prawa stanowi obowiązek organów podatkowych, kontrolującym zdarzają się w tym zakresie nadużycia.

    Fundusze z FENG zasilą polski rynek venture capital. Przygotowanie pod inwestycje zwiększy szansę na uzyskanie finansowania

    Z końcem lutego 2024 r. zakończony został pierwszy nabór do pięciu programów PFR Ventures, w ramach których do polskich funduszy venture capital ma popłynąć 2 mld zł z Funduszy Europejskich dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG). W kwietniu br startuje drugi nabór, a do końca 2024 roku PFR Ventures planuje przeprowadzić łącznie pięć rund selekcyjnych. W wyniku realizacji programów PFR Ventures przez polski rynek VC ma przepłynąć w ciągu kilku najbliższych lat ok. 3,1 mld złotych.

    Jeśli nie WIRON to jaki wskaźnik zastąpi WIBOR i od kiedy? Niepewność na rynku bankowym. Gubią się też klienci banków. Czy kredyty o stałym oprocentowaniu będą bardziej powszechne?

    Od kilku miesięcy temat wskaźników referencyjnych stał się bardzo gorący. Banki wydają się być już zniesmaczone całą tą reformą wskaźnikową, której końca nie widać. Także konsumenci już się w tym gubią, bo nie wiedzą, czy wskaźnik, który mają wpisany do umowy, od którego zależy ich oprocentowanie, będzie istniał, a jeśli nie, to na jaki inny się zmieni.

    Minister finansów ma nadzieję, że handlowe niedziele zostaną uregulowane w tym roku. Będą wyższe wpływy z VAT

    Trwa dyskusja nad przywróceniem handlu w niedziele. W Sejmie znajduje się projekt ustawy, który przewiduje wprowadzenie dwóch handlowych niedziel w miesiącu. Jakie byłyby skutki wprowadzenia dwóch handlowych niedziel w miesiącu w zakresie podatku VAT?

    Zmiany w handlu internetowym 2024. Minister Finansów: urzędy skarbowe dowiedzą się gdy zrobisz 30 (i więcej) transakcji w roku

    Minister finansów, Andrzej Domański zapewnił 12 kwietnia 2024 r., że nowe przepisy nie sprawią, że urzędy skarbowe będą inwigilować osoby sprzedające w internecie. Wyjaśnił, że monitorowanie transakcji będzie się zaczynać od 30 transakcji w ciągu roku i wtedy zostaną one zaraportowane.

    Obowiązek informowania ZUS o umowie o dzieło. Więcej formularzy RUD, ale mniej zawieranych umów. Dlaczego?

    ZUS informuje, że w 2023 r. złożono do ZUS-u więcej formularzy RUD niż rok wcześniej, ale odnotowano nieznaczny spadek zawieranych umów o dzieło zarówno w stosunku do 2022 r. jak i 2021 r.

    Domański: chcemy podnieść limit przychodów zwalniających z VAT do 240 tys. zł od stycznia 2025 r.

    Szykuje się podwyższenie limitu przychodów uprawniających do zwolnienia z rozliczania VAT do 240 tys. zł z obecnych 200 tys. zł. Zmiana miałaby wejść w życie od 1 stycznia 2025 r.

    Domański: przywrócenie stawki VAT do poziomu 5 proc. miało niewielki wpływ na inflację; inflacja na koniec tego roku wyniesie 4-5 proc.

    Śledzimy co dzieje się na rynku handlu żywnością. Widzimy, że to przywrócenie stawki VAT do poziomu 5 proc. miało niewielki wpływ na inflację - powiedział minister finansów Andrzej Domański. Według niego inflacja na koniec 2024 roku wyniesie 4-5 proc.

    REKLAMA