Wydatki na remont drogi publicznej to koszt dla podatnika CIT

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. ustawy o PDOP.

Kosztem uzyskania przychodów będą zarówno wydatki, których poniesienie bezpośrednio przekłada się na uzyskanie konkretnych przychodów, jak i takie, których nie można przypisać do określonych przychodów, ale są racjonalnie uzasadnione jako zmierzające do ich osiągnięcia.

Uznanie więc określonego wydatku  za  kosztu uzyskania przychodów powinno dotyczyć także wydatków poniesionych ze względu na ich celowość, zasadność dla funkcjonowania podmiotu oraz chociażby potencjalną możliwość przyczynienia się danego wydatku do osiągnięcia przychodu ocenianą na moment poniesienia wydatku.

Do grudnia 2003 roku zgodnie z ustawą o drogach publicznych istniał obowiązek zgodnie z którym, podmioty prowadzące działalność gospodarczą były obowiązane do udziału w kosztach budowy, modernizacji oraz utrzymania dróg, jeżeli użytkowanie tych dróg jest związane bezpośrednio z potrzebami tych podmiotów. Udział podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w kosztach utrzymania dróg następował w przypadku, gdy obciążenie ruchem drogowym, wywołanym działalnością tego podmiotu, przekraczało 20% ogólnego obciążenia drogi.

Kiedy mamy do czynienia z remontem a kiedy z ulepszeniem środka trwałego

Obecnie brak jest jednoznacznych regulacji, nakładających wprost na podatników obowiązków ponoszenia kosztów na użytkowane przez nich drogi publiczne. Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, budowa lub przebudowa dróg publicznych spowodowana inwestycją niedrogową należy do inwestora tego przedsięwzięcia.

Dodatkowo, posiłkowo można się posługiwać przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o finansowaniu dróg publicznych, która w art. 2 ust. 2 i 5 stanowi, iż zadania w zakresie finansowania budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg gminnych oraz zarządzania nimi finansowane są z budżetów gmin, a jednocześnie dopuszcza, iż budowa, przebudowa, remont, utrzymanie i ochrona dróg publicznych mogą być realizowane przy udziale środków rzeczowych i pieniężnych świadczonych przez osoby fizyczne i osoby prawne, krajowe i zagraniczne oraz jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej.

Jaką drogą pozyskiwać dotacje

Nie ma więc w obowiązującym stanie prawnym ustawowego obowiązku ponoszenia kosztów remontu drogi publicznej, wykorzystywanej przez nią do prowadzenia działalności gospodarczej, dopuszczono natomiast dobrowolną możliwość współuczestnictwa w przebudowie, remoncie, utrzymania i ochronie dróg publicznych. Współuczestnictwo takie w wymiarze praktycznym dokonywane jest na podstawie umowy pomiędzy podatnikiem a właścicielem drogi, w której określane są zasady wzajemnego partycypowania w kosztach inwestycji.

Wymienione powyżej przepisy ustawy o drogach publicznych oraz ustawy o finansowaniu dróg publicznych, stanowią podstawę do kwalifikacji wydatków ponoszonych na remont, modernizację lub budowę drogi publicznej do kosztów uzyskania przychodów, pod warunkiem, iż finansowana inwestycja pozostaje w związku z przychodem podatnika np. stanowi dojazd do jego zakładu.

Droga publiczna

Dla poparcia powyższej tezy można posłużyć się interpretacją podatkową Ministerstwa Finansów z dnia 14.07.2006 r. syg. DD6-8213-43/WK/06/249 „(…) są bowiem wydatki, które tylko pośrednio pozostają w związku gospodarczym z przychodem. W świetle orzecznictwa NSA (np. wyrok z 19 stycznia 2000 r., sygn. akt I SA/Wr 825/98) wydatki tego rodzaju również mogą być uznawane za koszty podatkowe. Takiego rodzaju wydatkami są m.in. wydatki ponoszone przez podatnika mające na celu utrzymanie w należytym stanie drogi publicznej w sytuacji, gdy przedsiębiorstwo usytuowane jest obok tej drogi i korzystanie z niej jest istotne dla prawidłowego jego funkcjonowania. Zapewnia ona bowiem sprawny transport materiałów do produkcji oraz wytworzonych produktów, a także sprzyja bezpieczeństwu dojeżdżających do pracy pracowników

Poniesione wydatki będą więc stanowiły pośrednie koszty podatkowe, potrącalne w dacie ich poniesienia, nie jest bowiem możliwe powiązanie ich z konkretnym przychodem jednak służą one zachowaniu i zabezpieczeniu źródła przychodów.

Możliwości rozliczenia dofinansowania jako inwestycji w obcym środku trwałym zgodnie z art. 16a ust. 2 pkt. 1 ustawy o PDOP istniałaby w przypadku gdyby poniesione wydatki byłyby nakładami poniesionymi na ulepszenie środka trwałego, który używany jest na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze.

Samo korzystanie z drogi nie stanowi tytułu prawnego do niej i podstawy do odliczenia przekazanego dofinansowania poprzez odpisy amortyzacyjne. Nakłady te musiałyby poza tym mieć na celu przystosowanie obcego środka trwałego do potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej oraz powodować jego ulepszenie.

Dodać należy, iż poniesione wydatki na naprawę nie mogą być traktowane jako forma darowizny gdyż zgodnie z art. 888 Kodeksu cywilnego, przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku, nie dotyczą więc sytuacji w której podatnik odnosi korzyści z remontu drogi.

Joanna Litwińska, konsultant podatkowy,

ECDDP Spółka Doradztwa Podatkowego