Jak rozliczyć zakup i sprzedaż towarów dokonane w innym kraju UE

RADA

Zakup towaru i jego sprzedaż dokonane na terenie kraju innego niż Polska nie będą podlegały opodatkowaniu w Polsce. Nie rozpoznamy w tym przypadku ani wewnątrzwspólnotowego nabycia towaru (WNT), ani wewnątrzwspólnotowej dostawy towaru (WDT). Szczegóły opodatkowania, udokumentowania i księgowania – w uzasadnieniu.

UZASADNIENIE

Wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów to nabycie prawa do rozporządzania jak właściciel towarami, które w wyniku dokonanej dostawy są wysyłane lub transportowane na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium państwa członkowskiego rozpoczęcia wysyłki lub transportu przez dokonującego dostawy, nabywcę towarów lub na ich rzecz (art. 9 ustawy o VAT). Warunkiem rozpoznania wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów jest zatem przemieszczenie towaru pomiędzy dwoma państwami UE. Natomiast w przypadku eksportu towar musi opuścić granice UE (art. 2 pkt 8 ustawy o VAT).

Polecamy: Monitor Księgowego – prenumerata

Rozliczenie zakupu dokonanego na terytorium Czech

W przypadku opisanym w pytaniu towar po zakupie nie opuszcza terytorium Czech. Nie występuje zatem ani wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, ani eksport towarów. Sam zakup z punktu widzenia podatku od towarów i usług jest obojętny podatkowo. Nie będzie wykazany w deklaracji VAT-7 w żadnej pozycji. W księgach rachunkowych transakcja powinna być wykazana jako zakup towaru, ale będzie ona poza ewidencją VAT. Faktura dokumentująca zakup będzie obarczona podatkiem od wartości dodanej naliczonym przez sprzedawcę towaru jako sprzedaż krajowa (na terytorium Czech). Polski podatnik nie może takiego podatku bezpośrednio odliczyć w deklaracji VAT-7 składanej w Polsce. Sprzedawca nie będzie też mógł zastosować stawki 0%, ponieważ towar nie opuścił Czech.

Dokumentacja VAT  po zmianach od 1 lipca 2015 r.

PRZYKŁAD

Podatnik zakupił towar przeznaczony do dalszej odsprzedaży od kontrahenta czeskiego. Po dokonaniu zakupu towar nie opuszcza terytorium Czech. Kontrahent czeski wystawia fakturę na towar oraz nalicza podatek od wartości dodanej według stawek obowiązujących w Czechach (dokonaną sprzedaż traktuje jako sprzedaż krajową na terytorium Czech). Polski podatnik ewidencjonuje w księgach rachunkowych fakturę w kwocie brutto na kontach w grupie „3”, dotyczących ewidencjonowania zakupu towaru w kwocie brutto. Dokumentem wymaganym do transakcji jest faktura dokumentująca zakup towaru z naliczonym czeskim podatkiem od wartości dodanej.

Polski podatnik otrzyma więc od czeskiego sprzedawcy fakturę z wykazanym na niej czeskim podatkiem od wartości dodanej. Podatnik będzie miał prawo do odliczenia VAT naliczonego przez czeskiego sprzedawcę tylko wówczas, gdy zarejestruje się w Czechach jako czeski podatnik VAT. Polski podatnik nie będzie miał możliwości „odzyskania” VAT naliczonego w inny sposób. W szczególności nie będzie mógł wystąpić o zwrot podatku naliczonego od zakupionego w Czechach towaru. Prawo do otrzymania zwrotu podatku naliczonego w innym niż Polska kraju UE dotyczy tylko towarów, które zostały nabyte w innym kraju, ale zostaną wykorzystane w Polsce do wykonywania czynności opodatkowanych (dających prawo do odliczenia VAT naliczonego).

W przypadku opisanym w pytaniu nabyte towary nie zostaną wykorzystane do wykonywania czynności opodatkowanych na terenie Polski (zostaną sprzedane w Czechach). Podatnik nie ma więc podstaw, aby wystąpić o zwrot podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 89 ust. 1h ustawy o VAT.

Rozliczenie sprzedaży dokonanej na terytorium Czech

Z pytania wynika, że spółka sprzedaje towar na terenie Czech. Miejscem dostawy towaru jest więc terytorium Czech (zgodnie z art. 22 miejscem dostawy towarów wysyłanych lub transportowanych przez dokonującego ich dostawy, ich nabywcę lub przez osobę trzecią jest miejsce, w którym towary znajdują się w momencie rozpoczęcia wysyłki lub transportu do nabywcy). Dostawa została zatem dokonana poza terytorium RP i podlega opodatkowaniu na terytorium Czech. W tym przypadku nie mamy do czynienia z wewnątrzwspólnotową dostawą towaru, ponieważ nie jest spełniony warunek przemieszczenia towarów pomiędzy krajami UE.

Możliwe warianty rozliczeń sprzedaży na terytorium Czech:

WARIANT I

Spółka sprzedaje towar czeskiemu podatnikowi VAT. W takiej sytuacji polski podatnik dokumentuje dostawę fakturą uproszczoną (dostawa poza terytorium Polski) i wykazuje ją w deklaracji VAT-7 (15) w pozycji 11 „Dostawa towarów oraz świadczenie usług poza terytorium kraju”. Faktura powinna mieć dopisek „odwrotne obciążenie”. Sprzedaż ta podlega opodatkowaniu na terytorium Czech, więc obowiązek opodatkowania ciąży na podatniku czeskim. Rozliczy on podatek w ramach procedury odwrotnego obciążenia, w której podatnikiem jest nabywca.

Składanie deklaracji VAT-7 mimo zawieszenia działalności

Dokumentem wymaganym do transakcji jest faktura uproszczona dokumentująca sprzedaż poza terytorium kraju z dopiskiem „odwrotne obciążenie”.

Ewidencja księgowa sprzedawcy:

● ewidencja przychodu na kontach w zespole „7”,

● ewidencja VAT w rubryce „Sprzedaż opodatkowana poza terytorium kraju”.

WARIANT II

Polska spółka rejestruje się jako czeski podatnik i rozlicza sprzedaż według czeskich przepisów. Tak opodatkowanej sprzedaży nie uwzględnia w polskiej deklaracji VAT-7.

Dokumentem wymaganym do transakcji jest faktura wystawiona według przepisów czeskich.

Ewidencja księgowa sprzedawcy:

● ewidencja przychodu na kontach w zespole „7” oraz

● ewidencja VAT prowadzona według czeskich przepisów na potrzeby rozliczenia podatku w Czechach.

Przejęcie spółki kapitałowej – skutki w podatku VAT

WARIANT III

Spółka sprzedaje towar osobie fizycznej (konsumentowi) na terytorium Czech. Wtedy polska spółka musi stosować się do czeskich przepisów i po przekroczeniu limitów rejestracyjnych w Czechach musi zarejestrować się jako podatnik czeski i opodatkowywać sprzedaż na terytorium Czech według ich przepisów. Taka sprzedaż nie jest ewidencjonowana w polskiej deklaracji VAT-7.

Dokumenty wymagane do transakcji to ewidencja sprzedaży dla osób fizycznych prowadzona według przepisów czeskich.

Ewidencja księgowa:

● ewidencja przychodu na kontach w zespole „7” oraz

● ewidencja VAT prowadzona według czeskich przepisów na potrzeby rozliczenia podatku w Czechach.

PODSTAWA PRAWNA:

- art. 9, art. 22 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – j.t. Dz.U. 2011 r. Nr 177, poz. 1054; ost.zm. Dz.U. z 2015 r., poz. 978

Anna Adamiec

doradca podatkowy, autorka licznych publikacji z dziedziny podatków

Podyskutuj o tym na naszym FORUM