Odpowiedzialność zarządu spółki za podatki a zaskarżenie decyzji do sądu administracyjnego

Postępowanie w sprawie orzeczenia solidarnej odpowiedzialności członków zarządu i spółki z o.o. za podatki - stan faktyczny sprawy

Przed organem podatkowym, pomimo zaskarżenia przez spółkę decyzji podatkowych do sądów administracyjnych, toczyło się z urzędu postępowania w sprawie orzeczenia solidarnej odpowiedzialności członków zarządu i spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, za jej zaległości podatkowe w podatkach CIT I VAT. O zawieszenie tego postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowań sądowoadministracyjnych wniósł jeden z członków zarządu. Spotkało się to jednak z odmową ze strony organów podatkowych, zarówno I, jak i II instancji. Sprawa ta swój finał znalazła w sądach administracyjnych, które przyznały rację organom podatkowym.

Wyrok NSA - konkluzja

W wyroku z 16 grudnia 2020 r., sygn. akt II FSK 2244/18 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził m.in.:
"Stosownie do art. 239e Ordynacji podatkowej decyzja ostateczna podlega wykonaniu, chyba że wstrzymano jej wykonanie. Z przepisu tego wynika, że wydanie decyzji ostatecznej w przedmiocie wymiaru podatku pozwala na stwierdzenie, czy po wydaniu tej decyzji istnieć będzie zaległość podatkowa. Zaległość ta będzie istnieć, jeżeli po wydaniu ostatecznej decyzji wymiarowej podatnik nie zapłaci wynikającego z niej zobowiązania podatkowego. W takiej sytuacji możliwe będzie wydanie decyzji o odpowiedzialności osób trzecich za tę zaległość, oczywiście jeżeli zostaną spełnione przesłanki tej odpowiedzialności wynikające z art. 108-118 Ordynacji podatkowej. Wniesienie do sądu administracyjnego skargi na decyzję wymiarową nie powoduje automatycznego wstrzymania wykonalności tej decyzji, a także ustania zaległości podatkowej. Oznacza to, że zaległość podatkowa stanowiąca przedmiot decyzji w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, istnieje także po wniesieniu skargi do sądu na decyzję wymiarową. W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do twierdzenia, że wyniesienie skargi na decyzję wymiarową stanowi przeszkodę w procedowaniu w celu orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej za zobowiązanie wynikające z tej decyzji wymiarowej."

Zatem postępowanie w zakresie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej za zobowiązania spółki może toczyć się niezależnie od postępowań sądowoadministracyjnych, w których spółka kwestionuje decyzje podatkowe. Powyższe wynika z przekonania NSA, znajdującego skądinąd oparcie w przepisach prawa, iż wniesienie skargi albo skargi kasacyjnej nie jest zagadnieniem wstępnym w postępowaniu w zakresie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej za zobowiązania spółki. Z możliwością zawieszenia postępowania na tej podstawie należałoby się liczyć, w przypadku, gdy konkretny przepis prawa przewidywał taką możliwość.

Lepiej zapobiegać niż leczyć

W sprawach tego typu działania muszą być podejmowane już na bardzo wczesnym etapie. Pozwoli to uniknąć członkom zarządu przykrych konsekwencji w przyszłości. Walka w postępowaniu w zakresie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej za zobowiązania spółki powinna być poprzedzona właściwie przeprowadzonym postępowaniem podatkowym w zakresie wymiaru podatku. Pozostawienie sobie wyłącznie opcji walki na etapie postępowania w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania podatkowe jest wysoce niepożądane oraz prowadzi wprost do negatywnych skutków dla majątku np. członków zarządu.

Dawid Tomaszewski, Radca prawny w Departamencie Doradztwa Prawnego w Mariański Group

Artykuł pochodzi z bloga firmabezryzyka.pl