Eksport towarów - obowiązek podatkowy w VAT i dokumentowanie transakcji

Realizacja dostaw towarów pomiędzy Polską a innym krajem nie należącym do Unii Europejskiej będzie stanowiła eksport towarów. Art. 2 pkt 8 ustawy o podatku od towarów i usług (zwanej dalej ustawą o VAT) wskazuje definicję legalną eksportu towarów, który należy rozumieć jako dostawę towarów wysyłanych lub transportowanych z terytorium kraju poza terytorium Unii Europejskiej, która została potwierdzona przez właściwy organ celny określony w przepisach celnych.

Wskazane wyżej zagadnienie otrzymania przedpłaty warto rozważyć w oparciu o konkretny przykład. Przedsiębiorstwo Alfa sp. z o.o. (dalej „Spółka” lub „Podatnik”), będące czynnym podatnikiem VAT i prowadzące w całości działalność opodatkowaną, sprzedaje towary w cenie 10.000 USD przedsiębiorstwu Beta Inc. (zwana dalej Beta). Towary są transportowane do Stanów Zjednoczonych. W celu realizacji zamówienia Spółka zażądała przedpłaty w wysokości 10% zamówienia. Przedmiotową wpłatę otrzymała 12.03.2018 r., wystawienie faktury końcowej i dostawa towarów miały miejsce 2.04.2018 r.

Polecamy: Biuletyn VAT

Polecamy: INFORLEX Księgowość i Kadry

Co do zasady obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dostawy towaru, zgodnie z art. 19a ust. 1 ustawy o VAT. Jednakże jeżeli przed dokonaniem dostawy towaru otrzymano całość lub część zapłaty, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, wówczas obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w odniesieniu do otrzymanej kwoty, z zastrzeżeniem ust. 5 pkt 4 (art. 19a ust. 8 ustawy o VAT). Do zaliczki należy zatem rozpoznać obowiązek podatkowy w dacie 12.03.2018 r. i wystawić fakturę zaliczkową, do czego zobowiązuje art. 106b ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT.

Należy zwrócić uwagę, że przedmiotowa transakcja została zawarta w dolarach amerykańskich. W związku z tym, do przeliczenia waluty obcej w odniesieniu do zaliczki należy zastosować średni kurs Narodowego Banku Polskiego z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego powstanie obowiązku podatkowego, tj. z 9.03.2018 r. (art. 31a ust. 1 ustawy o VAT).

Podatnik wystawił fakturę końcową w dniu dostawy towaru. Do transakcji eksportu można zastosować stawkę podatku 0%, pod warunkiem, że Spółka przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy (w tym wypadku do 25.05.2018 r.) będzie posiadała dokumenty potwierdzające wywóz towarów poza teren Unii Europejskiej (art. 41 ust. 4 w zw. z art. 41 ust. 6 ustawy o VAT). Takimi dokumentami mogą być w szczególności (art. 46 ust. 6a ustawy o VAT):

• dokument w formie elektronicznej otrzymany z systemu teleinformatycznego służącego do obsługi zgłoszeń wywozowych albo potwierdzony przez właściwy organ celny wydruk tego dokumentu (komunikat IE-599);
• dokument w formie elektronicznej pochodzący z systemu teleinformatycznego służącego do obsługi zgłoszeń wywozowych, otrzymany poza tym systemem, jeżeli zapewniona jest jego autentyczność;
• zgłoszenie wywozowe w formie papierowej złożone poza systemem teleinformatycznym służącym do obsługi zgłoszeń wywozowych albo jego kopia potwierdzona przez właściwy organ celny (dokument celny SAD).

Do przeliczenia wartości wyrażonych w fakturze w dolarach amerykańskich należy przyjąć, jak wyżej, średni kurs NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień powstania obowiązku podatkowego, w tym przypadku z 30.03.2018 r.

Alicja Ziółek, doradca podatkowy w ECDDP sp. z o.o.