Czy w związku z nabywaniem biletów lotniczych trzeba rozliczać import usług?

Nie. Według dominującego stanowiska organów podatkowych w takich przypadkach nie trzeba rozpoznawać importu usług. Zobowiązanym do rozliczenia tej transakcji będzie usługodawca - zagraniczny podmiot. Szczegóły w dalszej części artykułu.

Polecamy: Biuletyn VAT

VAT 2019

Podmiotami obowiązanymi do rozliczania VAT są podatnicy dokonujący dostaw (sprzedaży) towarów lub świadczenia usług. W drodze wyjątku od tej zasady niekiedy podmiotami obowiązanymi do rozliczania VAT są jednak nabywcy towarów i usług. Dotyczy to przypadków, dla których przepisy przewidują tzw. mechanizm samoobliczenia podatku (ang. reverse charge mechanizm). W Polsce takie sytuacje regulują przepisy art. 17 ust. 1 pkt 4-7 ustawy o VAT.

W przypadku świadczenia usług zastosowanie ma przede wszystkim art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT. Nakłada on obowiązek rozliczenia VAT na podatników nabywających usługi świadczone przez podatników nieposiadających siedziby działalności gospodarczej ani stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski. Jest to tzw. import usług (art. 2 pkt 9 ustawy o VAT).

Niezwykle istotne dla ustalenia, gdzie świadczenie usług podlega opodatkowaniu, jest miejsce ich świadczenia. Jest ono jednoznaczne z miejscem opodatkowania.

Z pytania wynika, że przedmiotem świadczenia jest zakup biletów lotniczych, a więc transport lotniczy osób. Zasady ustalania miejsca świadczenia w takim przypadku zostały określone w rozporządzeniu wykonawczym w sprawie miejsca świadczenia.

Otóż na podstawie § 3 pkt 1 rozporządzenia w przypadku świadczenia, środkami transportu morskiego lub lotniczego, usług międzynarodowego transportu osób miejscem świadczenia tych usług jest terytorium kraju. Teoretycznie na podstawie tego przepisu dokonywane przez polskich podatników zakupy biletów lotniczych mogą stanowić import usług. Z  wyjaśnień organów podatkowych dotyczących stosowania tego przepisu wynika jednak, że jest wprost przeciwnie. Uznają bowiem, że w związku z nabywaniem biletów lotniczych od zagranicznych podatników nie dochodzi do importu usług. Tytułem przykładu można wskazać interpretację indywidualną:

• Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z  29 listopada 2012 r. (sygn. IPTPP2/443-816/12-4/IR),
• Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 30 października 2013 r. (sygn. IBPP4/443-353/13/PK),
• Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 8 grudnia 2014 r. (sygn. ILPP4/443-498/14-2/ISN).

Jak czytamy w ostatniej z tych interpretacji:

Spółka dokonując zakupu biletów lotniczych staje się nabywcą usług, wykonywanych przez zagranicznych przewoźników. Zatem nie ciąży na niej obowiązek opodatkowania tych usług, ponieważ ustawodawca w żaden sposób nie wiąże tego obowiązku z nabywcą usługi - nie występuje w przedmiotowej sprawie import usług w rozumieniu art. 2 pkt 9 ustawy, a w konsekwencji brak jest obowiązku rozliczenia podatku z tego tytułu. W przypadku świadczenia ww. usług, to usługodawca (przewoźnik) jest podatnikiem obowiązanym do rozliczenia podatku VAT. Tym samym, nabycie tego rodzaju usług od przewoźników zagranicznych nie stanowi dla Spółki import usług i nie rodzi obowiązku rozliczenia podatku VAT.

UWAGA!
Organy podatkowe uznają, że zakupy biletów lotniczych przez polskich podatników od zagranicznych podmiotów nie stanowią importu usług.

Wskazane interpretacje zostały wydane kilka lat temu. Jednak przepisy obowiązujące w omawianym zakresie nie uległy zmianie. Nie zmieniło się także stanowisko fiskusa. Pozwala to stwierdzić, że na tle dominującego wśród organów podatkowych stanowiska we wskazanych przypadkach nie trzeba rozpoznawać importu usług. Tym samym podatnicy, nabywając od zagranicznych przewoźników bilety lotnicze dotyczące przewozu osób, nie są zobowiązani do wykazania importu usług w ewidencjach VAT i deklaracji dla tego podatku.

Podstawa prawna:

• art. 2 pkt 9 w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - j.t. Dz.U. z 2018 r. poz. 2174; ost.zm. Dz.U. z  2018 r. poz.  2354

• § 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z 16 grudnia 2013 r. w sprawie miejsca świadczenia usług oraz zwrotu kwoty podatku naliczonego jednostce dokonującej nabycia (importu) towarów lub usług - j.t. Dz.U. z 2017 r. poz. 1686; ost.zm. Dz.U. z 2018 r. poz. 579

Tomasz Krywan, doradca podatkowy, autor komentarza do VAT 2018 wydanego przez INFOR PL S.A.