| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Rachunkowość > Zasady ogólne > Debata o zawodzie księgowego – z udziałem przedstawicieli Stowarzyszenia Księgowych w Polsce

Debata o zawodzie księgowego – z udziałem przedstawicieli Stowarzyszenia Księgowych w Polsce

W dniu 26 marca 2018 r. w siedzibie Zarządu Głównego Stowarzyszenia Księgowych w Polsce odbyła się debata o zawodzie księgowego. W gronie uczestników znalazły się osoby reprezentujące środowisko księgowych z różnych regionów Polski. Debatę prowadzili redaktorzy portalu Infor.pl.

Przedmiotem debaty był stan obecny i perspektywy rozwoju zawodu księgowego. Wśród poruszanych tematów znalazły się m.in. kształcenie i kwalifikacje księgowych, etyka zawodowa, konieczność ustawicznego doskonalenia zawodowego, rosnące i zmieniające się wymagania rynkowe, doradztwo podatkowe w pracy księgowych, perspektywy dla tego niezwykle potrzebnego w dzisiejszych realiach gospodarczych zawodu.

W debacie udział wzięły osoby blisko związane ze Stowarzyszeniem Księgowych w Polsce (SKwP), mające bogate doświadczenia zawodowe i dydaktyczne, reprezentujące środowisko księgowych:

Pani Bożena Wilk - biegły rewident, prezes zarządu Oddziału Okręgowego SKwP w Łodzi,

Pan Stefan Czerwiński - biegły rewident, prezes zarządu Oddziału Okręgowego SKwP w Lublinie,

Pan Jerzy Koniecki - biegły rewident, wiceprezes Zarządu Głównego SKwP, prezes zarządu Oddziału Okręgowego SKwP w Warszawie,

Pan Stanisław Kozłowski - biegły rewident, prezes zarządu Oddziału Okręgowego SKwP w Białymstoku,

Pan Sebastian Kuś - prezes zarządu Oddziału Okręgowego SKwP w Opolu, funkcjonariusz Policji pracujący w zespole do walki z przestępczością gospodarczą,

Pan Andrzej Mucha - biegły rewident, biegły sądowy, przewodniczący Głównego Sądu Koleżeńskiego SKwP.

Debatę mieli przyjemność poprowadzić Pan Paweł Huczko i Pan Adam Kuchta, redaktorzy portalu Infor.pl.

Prezentujemy wypowiedzi poszczególnych osób:

Pani Bożena Wilk - biegły rewident, prezes zarządu Oddziału Okręgowego SKwP w Łodzi

Adam Kuchta: Jak rynek reaguje na certyfikowane szkolenia księgowych prowadzone przez Stowarzyszenie Księgowych w Polsce? Czy przedsiębiorcy doceniają księgowych z certyfikatami, czy są oni poszukiwanymi specjalistami na rynku?

Bożena Wilk: Mimo rosnącej konkurencji na rynku, którą zauważamy, szkolenia certyfikowane organizowane przez Stowarzyszenie są nadal bardzo popularne. Sięgając do dwóch ostatnich sprawozdań z naszej działalności edukacyjnej, chciałabym przytoczyć kilka liczb: w roku 2016 były 822 grupy i prawie 23 tys. osób na naszych szkoleniach certyfikowanych, natomiast w roku 2017 było 836 grup i prawie 24 tys. osób. Chodzi tutaj wyłącznie o szkolenia certyfikowane, potwierdzające posiadanie kwalifikacji zawodowych w zakresie czterech stopni certyfikacji (stopień I – księgowy, stopień II – specjalista ds. rachunkowości, stopień III – główny księgowy,  stopień IV – dyplomowany księgowy), które są prowadzone we wszystkich oddziałach regionalnych Stowarzyszenia i cieszą się niesłabnącym zainteresowaniem. I gdyby nie ograniczenia lokalowe i problemy z wykładowcami, to te liczby wskazujące uczestników naszych szkoleń byłyby większe.

Dlaczego szkolenia cieszą się takim uznaniem? Pierwsza rzecz to wykładowcy, osoby uczące zawodu księgowego, którymi są wyłącznie praktycy, tj. biegli rewidenci, dyrektorzy finansowi, właściciele biur rachunkowych, czyli osoby, które na co dzień pracują w rachunkowości i rozwiązują rzeczywiste problemy. Druga rzecz, która ma znaczenie dla pracodawców, to jest to, że certyfikaty otrzymuje się po zdanym egzaminie. Natomiast, żeby zdać egzamin trzeba osiągnąć dwa raz więcej niż na egzaminie maturalnym, czyli 60 proc.

Wiemy, że na rynku są kursy prowadzone w bardzo podobnym systemie, gdzie zdawalność jest na poziomie 100 proc. U nas natomiast uczestnicy szkoleń doskonale zdają sobie sprawę z tego, że w celu uzyskania certyfikatu należy osiągnąć określony poziom wiedzy. I mimo że certyfikaty wydawane są w poszczególnych oddziałach okręgowych Stowarzyszenia, to są one jednakowe w całej Polsce.

Nie jesteśmy tylko firmą szkoleniową, ale jesteśmy także Stowarzyszeniem, a zatem osoby biorące udział w naszych szkoleniach bardzo często zostają naszymi członkami i wiążą się z nami na dłużej. W związku z tym w każdej chwili mogą skorzystać np. z darmowych odczytów, konsultacji, wiedzą, że uczestnicząc w szkoleniach, uzyskując kolejne certyfikaty dostaną dużo więcej niż od normalnej firmy szkoleniowej, która przeprowadzi szkolenie, a potem może się okazać, że przestaje funkcjonować na rynku.

Dla ponad 50 proc. naszych kursantów kursy opłacają sami pracodawcy. Najmniej na tym pierwszym poziomie, czyli podstawach rachunkowości, gdzie przychodzą bardzo często osoby bez wcześniejszej znajomości rachunkowości, ale już na kolejnych stopniach certyfikacji ten procent jest coraz większy, czyli coraz więcej uczestników ma opłacane szkolenia przez pracodawców. Co świadczy o tym, że pracodawcy doceniają działalność szkoleniową Stowarzyszenia.

Posiadamy także bazę ofert pracy i to do nas zwracają się pracodawcy, którzy poszukują pracowników do księgowości. Zdarza się np., że w spółce z kapitałem zagranicznym poszukuje się dyrektora finansowego i wśród dodatkowych warunków zatrudnienia wymienia się certyfikat biegłego rewidenta lub certyfikat Stowarzyszenia Księgowych w Polsce. W mniejszych podmiotach, szczególnie tych zajmujących się działalnością produkcyjną zarządzający zdają sobie sprawę, że księgowa czy księgowy po kursach SKwP będzie potrafił zorganizować i poprowadzić księgowość adekwatnie do potrzeb przedsiębiorstwa.

Adam Kuchta: Doradztwo podatkowe a prowadzenie ksiąg rachunkowych – jako dwie różne sprawy. Czym różni się praca (uprawnienia) doradcy podatkowego od pracy księgowego, biegłego rewidenta?

Bożena Wilk: Wyjaśnijmy przede wszystkim, że księgi rachunkowe to ustawa o rachunkowości, a księgi podatkowe to Ordynacja podatkowa, gdzie rzeczywiście w księgach podatkowych wymienione są księgi rachunkowe, ale w rozumieniu przepisów ustawy o rachunkowości. Należy jednak podkreślić, że tylko osoby, które mają wiedzę z prawa bilansowego z ustawy o rachunkowości są w stanie prawidłowo prowadzić księgi rachunkowe.

Mam przed sobą programy egzaminów na doradców podatkowych, na biegłych rewidentów i na certyfikowanych księgowych. Zgodnie z wykazem pytań do egzaminu na doradcę podatkowego, mamy trzynaście tematów, 218 stron, z czego tylko 20 stron zawiera testy z rachunkowości (głównie dotyczące przepisów ustawy o rachunkowości, teoretyczne), reszta to bardzo rozbudowane i bardzo potrzebne pytania dotyczące wszystkich podatków, dotyczące kodeksu postępowania karno-skarbowego, organizacji i funkcjonowania Krajowej Administracji Skarbowej itd. A zatem bardzo szeroki zakres wiedzy, ale nie z rachunkowości. Jeśli ktoś mówi, że doradca podatkowy potrafi prowadzić księgi rachunkowe tylko po zdanym egzaminie na doradcę, a nie prowadził nigdy ksiąg rachunkowych, to ja protestuję, nie zgadzam się z takim stwierdzeniem.

W przypadku biegłych rewidentów, jak wynika ze szczegółowego zakresu egzaminu, mamy dziesięć obszarów tematycznych i tu jest już zdecydowanie więcej zagadnień z rachunkowości. Tak naprawdę poza prawem podatkowym, prawem pracy czy prawem cywilnym pozostałą część zajmuje rachunkowość (rachunkowość finansowa, rachunek koszów, rachunkowość zarządcza czy sprawozdania finansowe i ich analiza), czyli biegli rewidenci wiedzę z rachunkowości posiadają. Natomiast szkolenia Stowarzyszenia na drugim stopniu certyfikacji (na specjalistę ds. rachunkowości) obejmują 170 godzin wykładowych, gdzie 120 godzin to rachunkowość finansowa z elementami etyki zawodowej, z kolei na trzecim stopniu (na głównego księgowego) mamy 204 godziny wykładowe, w tym 144 godziny z samej rachunkowości. Tu także jest prawo podatkowe, prawo gospodarcze, ale w ograniczonym zakresie, bo wymagamy przede wszystkim wiedzy z rachunkowości. W związku z tym nie bardzo sobie wyobrażam, żeby nie znając dobrze ustawy o rachunkowości, nie będąc księgowym, prawidłowo prowadzić księgi rachunkowe.

Fiskalna rola ksiąg rachunkowych to jest tylko jedna z wielu, o których się mówi, są bowiem inne, jak np. funkcja informacyjna. Sporządzane na podstawie ksiąg rachunkowych sprawozdanie finansowe służy nie tylko po to, żeby prawidłowo ustalić podatek, ale jest wykorzystywane do wielu jeszcze innych celów, m.in. jest to informacja dla banków, kontrahentów czy pracowników. Samo utożsamianie prowadzenia ksiąg rachunkowych z księgami podatkowymi jest błędem, jest to nieporozumienie.

Zastanawiając się nad rolą ewidencji księgowej, czym różni się od ewidencji podatkowej, to tak naprawdę te różnice robią się nam coraz większe. Proszę sobie wyobrazić spółkę, która korzysta z dotacji unijnych – warunkiem rozliczenia dotacji jest prawidłowe prowadzenie ksiąg rachunkowych, tu nie ma problemów podatkowych. Kolejna sprawa to rozliczanie prac badawczo-rozwojowych – to jest przede wszystkim prawidłowość ewidencji księgowej, a podatki pojawiają tylko w tle, jako dodatkowa ulga inwestycyjna.

Warto też zauważyć, że coraz więcej firm prowadzi księgi rachunkowe, wynika to m.in. z modnych na naszym rynku przekształceń podmiotów w spółki komandytowe, które nie zostały wymienione w ustawie o rachunkowości jako te, które muszą przekroczyć próg 2 mln euro przychodów, by prowadzić księgi rachunkowe.  Coraz więcej podmiotów docenia więc prowadzenie ksiąg rachunkowych. A podatek oczywiście jest ważny, ale jest to tylko niewielki element w całym rozliczaniu działalności.

Pan Stefan Czerwiński - biegły rewident, prezes zarządu Oddziału Okręgowego SKwP w Lublinie

Adam Kuchta: Kwalifikacje i kompetencje księgowych. Co wyróżnia księgowych na rynku zawodowym? Co jest niezbędne do prawidłowego i rzetelnego wykonywania tego zawodu? Proszę także o wskazanie różnic i podobieństw w pracy księgowego i doradcy podatkowego. Jak przebiega współpraca doradców podatkowych i księgowych?

Stefan Czerwiński: Na wstępie chciałbym potwierdzić, odnosząc się do sprawy szkoleń i podnoszenia kwalifikacji przez księgowych, że rzeczywiście są kolejki po szkolenia organizowane przez Stowarzyszenie, i to na wszystkich czterech stopniach szkolenia. Jest to zjawisko powszechne w naszym kraju. Nie ma oczywiście przymusu korzystania ze szkoleń Stowarzyszenia, a mimo to większość osób przychodzi do nas, płacąc często za szkolenia z własnej kieszeni, choć na rynku dostępnych jest przecież bardzo wiele podobnych szkoleń.

Zawód księgowego jest to zawód, w którym należy się ustawicznie dokształcać, tak jak np. w przypadku zawodu lekarza, który także musi się stale kształcić, nabywać nową wiedzę, tak też księgowy również powinien się dokształcać zawodowo.

Księgowy a doradca podatkowy? W ostatnim czasie w mediach pojawiły się wypowiedzi, w których wskazuje się, że doradca podatkowy jest o szczebel wyżej od księgowego. Nie do końca jest to prawda, bo księgowy ma swoje zadania, a doradca podatkowy ma swoje zadania. W przypadku firmy audytorskiej, którą prowadzę, zatrudnionych jest ośmiu doradców podatkowych i dziesięciu biegłych rewidentów. Zauważam współpracę między jednymi i drugimi w zakresie zawodów, które wykonują. Mogę jednak powiedzieć, że biegli rewidenci pracujący w naszej firmie rozwiązują w zasadzie wszystkie podstawowe problemy podatkowe samodzielnie. Tylko tam, gdzie są bardzo skomplikowane problemy, wtedy dopytują się w zespole doradztwa podatkowego jak je prawidłowo rozwiązać.

Według mnie nie istnieje problem konkurencji między doradcami podatkowymi a księgowymi, biegłymi rewidentami. Konkurencji tutaj nie ma, są to zawody wzajemnie uzupełniające się. Osoby wykonujące te zawody powinny kierować się w szczególności wiedzą, doświadczeniem, praktyką i oczywiście powinny być bardzo skrupulatne i, ściśle ze sobą współpracując, szukać tych najlepszych rozwiązań.

Warto podkreślić jedną rzecz, że doradca podatkowy działa przede wszystkim w interesie podatnika, natomiast biegły rewident, również jako zawód zaufania publicznego, działa w interesie obowiązującego prawa. Jedno i drugie trochę się rozmija, ale nie stanowi to podstawy do powstawania problemów związanych z wykonywaniem zawodów, tak jednego, jak i drugiego. Nie widzę tutaj żadnych dysproporcji. Administracyjnie szczebel doradców podatkowych niekoniecznie jest wyżej niż biegłych rewidentów czy księgowych. Doradcy podatkowi stwierdzają jednak, że księgowi, biegli rewidenci zabierają im rynek, „bo jak oni mają się znać na prawie podatkowym”. Istnieje podstawowy obowiązek, że księgowy powinien znać prawo podatkowe, to jest oczywiste.

Polecamy: Instrukcje księgowego. 53 praktyczne procedury z serwisem internetowym

Czytaj także

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY, RELACJE, WYDARZENIA

reklama

Ostatnio na forum

RODO 2018

Jednolity Plik Kontrolny

Eksperci portalu infor.pl

WFY Group

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »