REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Co grozi pracodawcy za nieterminowe uiszczanie składek i odprowadzanie zaliczek na podatek

 Kancelaria Prawna Nowicki & Ziemczyk Adwokaci i Radcowie prawni Sp. P.
Specjaliści od prawa pracy, prawa nieruchomości i prawa korporacyjnego
Nieterminowe uiszczanie składek i odprowadzanie zaliczek na podatek dochodowy – jakie konsekwencje dla pracodawcy? /Fot. Fotolia
Nieterminowe uiszczanie składek i odprowadzanie zaliczek na podatek dochodowy – jakie konsekwencje dla pracodawcy? /Fot. Fotolia
Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Pracodawcy mają obowiązek terminowo uiszczać składki na ubezpieczenie społeczne swoich pracowników, a także odprowadzać zaliczki na ich podatek dochodowy. Z jakimi konsekwencjami muszą się liczyć pracodawcy w przypadku, gdy nie dopełnią tych obowiązków?

REKLAMA

Autopromocja

Terminowe uiszczania składek – obowiązek pracodawcy jako płatnika składek

Wskazać należy, że w świetle art. 17 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 121 z późn. zm.), dalej określana jako „ustawa o SUS”, podmiotem zobowiązanym do obliczenia, rozliczenia i przekazania składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe oraz chorobowe za ubezpieczonych pracowników co miesiąc jest płatnik składek (pracodawca).

Nieterminowe uiszczanie składek – odpowiedzialność płatnika

Konsekwencje prawne, które mogą grozić płatnikowi składek za nieterminowe odprowadzenie składek obejmują w szczególności obowiązek płatnika do uiszczenia odsetek za zwłokę od nieopłaconych w terminie składek, co wynika z art. 23 ustawy o SUS.

Odsetki za zwłokę płatnik zobowiązany jest wyliczyć samodzielnie i uiścić ich należność bez wezwania organu. Stosownie do art. 53 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. Z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.), dalej określana jako „Ordynacja podatkowa”, odsetki za zwłokę naliczane są od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku lub terminu, w którym płatnik lub inkasent był obowiązany dokonać wpłaty podatku na rachunek organu podatkowego. W świetle tego, odsetki należy liczyć od dnia następnego, w którym płatnik zobowiązany był odprowadzić składki na ubezpieczenie społeczne pracowników.

Podkreślić należy, że obowiązek uiszczenia odsetek od zaległych składek obciąża płatnika „automatycznie” – bez uprzedniego otrzymania wezwania organu do zapłacenia odsetek.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

REKLAMA

Kolejną możliwą sankcją, która grozi pracodawcy, który nieterminowo odprowadza składki na ubezpieczenie społeczne jest możliwość nałożenia na niego przez ZUS dodatkowej opłaty do wysokości 100% nieopłaconych składek, o której mowa w art. 24 ust. 1 a ustawy o SUS. Możliwość nałożenia opłaty dodatkowej istnieje do czasu spłaty zadłużenia - wynika to z treści art. 24 ust. 1a ustawy o SUS. Jeśli bowiem wszystkie składki zostały zapłacone, nawet po terminie, ale przed wydaniem decyzji o nałożeniu opłaty dodatkowej, to nie ma podstaw do jej nałożenia, ponieważ nie jest spełniony zasadniczy warunek, tj. istnienie zadłużenia z tytułu składki.

Wyjaśnić należy, że stosownie do art. 23 ust. 2 ustawy o SUS, składki oraz odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkowa opłata, zwane dalej „należnościami z tytułu składek”, nieopłacone w terminie, podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub egzekucji sądowej.

Powyższe oznacza, że ZUS upoważniony jest do wszczęcia postępowania egzekucyjnego, w celu ściągnięcia należnych składek. W szczególności może w tym celu zwracać się z wnioskiem o ustanowienie hipoteki na nieruchomości należącej do dłużnika (art. 26 ustawy o SUS). Zwracamy też uwagę, że co do zasady należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne.

Odpowiedzialność wykroczeniowa płatnika

Kolejno, pracodawca lub osoba obowiązana do działania w jego imieniu, może ponosić odpowiedzialność wykroczeniową z tytułu nieterminowego odprowadzenia składek, o której mowa w art. 98 ustawy o SUS, a mianowicie:

Art. 98 ustawy o SUS
1. Kto, jako płatnik składek albo osoba obowiązana do działania w imieniu płatnika:
1) (utracił moc)
1a) nie dopełnia obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne w przewidzianym przepisami terminie,
2) nie zgłasza wymaganych ustawą danych lub zgłasza nieprawdziwe dane albo udziela w tych sprawach nieprawdziwych wyjaśnień lub odmawia ich udzielenia,
3) udaremnia lub utrudnia przeprowadzenie kontroli,
4) nie dopełnia obowiązku wypłacania świadczeń z ubezpieczeń społecznych i zasiłków finansowanych z budżetu państwa albo wypłaca je nienależnie,
5) nie prowadzi dokumentacji związanej z obliczaniem składek oraz z wypłatą świadczeń z ubezpieczeń społecznych,
6) nie dopełnia obowiązku przesyłania deklaracji rozliczeniowych oraz imiennych raportów miesięcznych w przewidzianym terminie,
6a) (uchylony)
7) nie dopełnia obowiązku przekazywania dokumentów związanych z ubezpieczeniami społecznymi i ubezpieczeniem zdrowotnym w formie określonej w art. 47a ust. 1 i 2,
podlega karze grzywny do 5000 złotych.
2. (utracił moc)
3. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynów określonych w ust. 1 przy opłacaniu składek lub dokonywaniu wpłat z innych tytułów, do których poboru jest obowiązany Zakład.

Odpowiedzialność wykroczeniową może ponosić albo pracodawca (zarząd) albo osoba obowiązana do działania w jego imieniu w zakresie spraw związanych z odprowadzaniem składek na ubezpieczenie społeczne (np. główny księgowy, kierownik działu payroll).

„Dotkliwa” odpowiedzialność płatnika

Oczywiście należy również wspomnieć, że niewywiązywanie się z obowiązku terminowego uiszczania składek na ubezpieczenie społeczne może powodować dla pracodawcy wiele innych, dotkliwych konsekwencji.

W szczególności organ może skierować zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa z zakresu ubezpieczeń społecznych, określonych przepisami Kodeksu karnego (np. art. 218 k.k.), złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika, wystąpić do sądu z wnioskiem o pozbawienie prawa prowadzenia działalności gospodarczej lub pełnienia określonej funkcji (np. w stosunku do członka zarządu działającego w imieniu pracodawcy), czy zgłosić wniosek o wpis pracodawcy w Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych.

Wyjaśnić jednak należy, że ww. sankcje stosowane są wobec podmiotów, które w ogóle albo przez dłuższy okres nie odprowadzają składek na ubezpieczenie społeczne lub wielokrotnie odprowadzają wspomniane składki z opóźnieniem bądź, gdy w określonych przypadkach występuje przesłanka niewypłacalności pracodawcy.

Polecamy: Kodeks pracy 2017 - Praktyczny komentarz z przykładami (książka)


Odpowiedzialność za nieterminowe uiszczenie zaliczek na podatek dochodowy

Stosownie do postanowień Ordynacji podatkowej, sankcjonowane jest nie tylko nieterminowe uiszczenie podatku, ale również jego zaliczki. Wynika to wprost z dyspozycji art. 53 § 2 Ordynacji podatkowej, który za zaległość podatkową uznaje również niezapłaconą w terminie płatności zaliczkę na podatek.

W związku z powyższym, w przypadku nieterminowego odprowadzenia zaliczek na podatek dochodowy pracodawca zobowiązany jest naliczyć i odprowadzić (bez wezwania organu) odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych (nieuiszczonych zaliczek na podatek dochodowy), począwszy od dnia następnego po terminie płatności wspomnianych należności.

Odpowiedzialność karnoskarbowa pracodawcy

Dalsze konsekwencje, które mogą grozić za nieterminowe odprowadzanie zaliczek na podatek dochodowy to odpowiedzialność za przestępstwa i wykroczenia skarbowe, o których mowa w ustawie z dnia 10 września 1999 r. – Kodeks karny skarbowy (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 186 z późn. zm.), dalej określane jako „k.k.s.”

Podstawowa odpowiedzialność podatnika za nieterminowe regulowanie zobowiązań podatkowych uregulowana została w art. 57 k. k. s, zgodnie z którym podatnik, który uporczywie nie wpłaca w terminie podatku, podlega karze grzywny za wykroczenie skarbowe. Natomiast w świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego „uporczywość w niepłaceniu podatku oznacza powstanie stanu niezgodnego z prawem, trwającego pewien czas. To zaś wskazuje na to, że mamy tu do czynienia z czynem o charakterze trwałym. Nawet tam, gdzie zachowanie to musi dla swej karalności objąć kilka zachowań (wielokrotność uchybień terminowi płatności), a więc, gdy można byłoby mówić o zachowaniu wieloczynowym, zauważyć trzeba, że żadne z nich samo w sobie nie jest karalne. Prawo karne skarbowe nie penalizuje bowiem niezapłacenia podatku w terminie, ale tylko uporczywe niepłacenie go w terminie.” (tak Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 27 marca 2003 r., sygn. akt I KZP 2/03, Legalis numer 56271).

Przy czym odpowiedzialność płatnika za nieterminowe wpłacenie podatku na rzecz organu, uprzednio pobranego, uregulowana została w art. 77 k.k.s. Na podstawie ww. przepisu już samo jednorazowe działanie płatnika polegające na nieterminowym odprowadzeniu zaliczek na podatek dochodowy może być ukarane.

Kolejno, wyjaśnić należy, że w świetle ww. przepisu, działanie płatnika będzie kwalifikowane jako wykroczenie, w przypadku, gdy całkowita kwota nieuiszczonej w terminie zaliczki na podatek nie przekroczy kwoty 5-krotności minimalnego wynagrodzenia (art. 53 § 3 k.k.s.). Wówczas sprawca wykroczenia odpowiada na podstawie art. 77 § 3 k.k.s. (odpowiedzialność uprzywilejowana). Powyżej tej kwoty – działanie płatnika kwalifikowane będzie jako przestępstwo skarbowe.

W przypadku, gdy wartość niezapłaconych zaliczek na podatek nie przekroczy 200-krotności kwoty minimalnego wynagrodzenia (art. 53 §14 k.k.s.), sprawca będzie odpowiadał na podstawie art. 77 § 2 k.k.s. (odpowiedzialność uprzywilejowana). Przypomnieć należy, że wysokość dziennej stawki grzywny wynosi od 10 do 2000 zł (art. 33 § 3 Kodeksu karnego).

Wyjaśnić również należy, że odpowiedzialność karnoskarbową może ponosić jedynie osoba fizyczna. W związku z powyższym ewentualne grzywny nakładane nie będą na pracodawcę, ale na konkretną osobę fizyczną, która obowiązana była uiścić pobrane zaliczki we właściwym terminie. Zazwyczaj, pracodawca zgłasza do US konkretną osobę odpowiedzialną za pobór i odprowadzenie podatku (np. księgowego). W przypadku braku zgłoszenia stosownej osoby, odpowiedzialność ponosić będą członkowie zarządu (ale w imieniu własnym, a nie w imieniu osoby prawnej – zakładu pracy).

Podsumowanie

Brak terminowego uiszczenia przez płatnika składek na ubezpieczenie społeczne i zaliczek na podatek dochodowy pracowników może powodować dla pracodawcy szereg dotkliwych konsekwencji. Warto zatem zadbać, aby pracodawca lub wyznaczona przez niego osoba, terminowo uiszczała ww. należności publiczne.

Nieterminowe uiszczanie składek i odprowadzanie zaliczek na podatek dochodowy – jakie konsekwencje dla pracodawcy?

Autor: Aleksandra Tankiewicz

Źródło: Kancelaria Nowicki i Ziemczyk

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Podatek od nieruchomości obejmie nawet panele fotowoltaiczne. Takie zmiany już od 2025 roku

Zmiany w podatku od nieruchomości zmierzają do opodatkowania urządzeń energetycznych, np. paneli fotowoltaicznych. Budowle mają być opodatkowane jako całość techniczno-użytkowa. Podatkiem od nieruchomości (inaczej niż obecnie) już od 2025 roku objęte zostaną więc wszystkie elementów farmy fotowoltaicznej (w tym panele).

Zwrot podatku z Irlandii. Kto może dostać? Jak uzyskać?

Irlandia nadal jest popularnym kierunkiem emigracji zarobkowej dla Polaków. Tym bardziej zachęcamy gorąco do zapoznania się z przygotowanymi poniżej informacjami na temat rozliczenia podatku w tym kraju.

Spory skok inflacji w lipcu 2024 r. Na jesieni już 4%. Powodem wzrost cen gazu i energii elektrycznej

W lipcu wzrost rachunków za gaz i energię elektryczną podbije inflację o 1,3-1,5 pkt. proc. – czytamy w komentarzu ekonomisty banku ING BSK Adama Antoniaka do poniedziałkowych danych GUS. Zdaniem ekonomistów PKO BP może to być nawet +2 pkt proc. W opinii ekonomistów PKO BP trend spadkowy inflacji bazowej wyczerpuje się i jesienią możemy zobaczyć jej nieznaczny wzrost, ponownie do ok. 4 proc. rdr.

Dlaczego księgowość wciąż jest pewnym wyborem? Po pierwsze, potrzeba prowadzenia rachunkowości jest niezmienna. Po drugie, księgowość to dziedzina, która stale ewoluuje

Księgowość jest nadal pewnym wyborem. Po pierwsze, potrzeba prowadzenia rachunkowości jest niezmienna. Niezależnie od tego, jak rozwija się technologia, firmy zawsze będą potrzebować wykwalifikowanych osób do zarządzania swoimi finansami. Po drugie, księgowość to dziedzina, która stale ewoluuje, mimo nowych technologii i sztucznej inteligencji.

REKLAMA

Skarbówka gorliwie kontroluje podatek u źródła (WHT). WSA w Warszawie: zabezpieczenie „na zapas” wykluczone

Rozliczenia w podatku u źródła (WHT) w ostatnich latach są obiektem wzmożonego zainteresowania organów podatkowych. Oprócz wszczynania kontroli podatkowych czy celno-skarbowych wobec płatników, organy dokonują bardziej dotkliwych i niekorzystnych działań, takich jak chociażby wszczynanie postępowań karnoskarbowych czy wydawanie decyzji zabezpieczających. Często te dodatkowe działania podejmowane są jedynie w celu zawieszenia biegu terminu przedawnienia i wydłużenia czasu na wydanie decyzji. Takie działania organów podlegają jednak kontroli sądowej, czego wyraz dał WSA w Warszawie w wyroku z 22 lutego 2024 r., sygn. III SA/Wa 2564/23.

Nowa era fundacji rodzinnych w Polsce: wyzwania i korzyści po roku funkcjonowania

W ciągu roku od wprowadzenia przepisów o fundacjach rodzinnych, powstało ich ponad tysiąc, a setki innych czekają na rejestrację. Niemniej jednak, w tym okresie pojawiły się pewne aspekty wymagające poprawy.

Rzecznik MŚP: Liczne małe firmy nie udźwigną kosztów podwyżki płacy minimalnej od 2025 roku. Upadną lub zawieszą działalność

Podwyżka minimalnego wynagrodzenia za pracę, które od 1 stycznia 2025 r. ma wynosić ponad 4,6 tys. złotych brutto, sprawi, że wielu małych firm nie będzie stać na zatrudnianie pracowników - poinformowała PAP rzeczniczka małych i średnich przedsiębiorców Agnieszka Majewska.

Składka zdrowotna to zwykły podatek. Przedsiębiorcy czekają na ryczałtową składkę (realizację obietnicy wyborczej). Doczekają się?

Negatywne skutki „Polskiego Ładu” odczuwa wielu przedsiębiorców zwłaszcza z sektora MŚP. Tzw. „Polski Ład” przedsiębiorcom kojarzy się głównie z tego, że składka na ubezpieczenie zdrowotne jest miesięczna i niepodzielna, i wynosi 9% podstawy wymiaru składki – uważa dr n. pr. Marek Woch – b. Zastępca Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców. 

REKLAMA

Spółki odetchną z ulgą. Minister finansów szykuje ważne zmiany w podatku

Sprawa dotyczy podatku u źródła. Ministerstwo Finansów chce, aby obcokrajowiec, który zasiada w zarządzie polskiej spółki, nie musiał już musiał mieć polskiego numeru PESEL lub NIP do podpisania oświadczenia, które pozwoli spółce nie potrącać i nie płacić polskiemu fiskusowi podatku u źródła od należności wypłacanych za granicę. Pisze o tym "Dziennik Gazeta Prawna".

Wakacje od ZUS już w 2024 roku - kto i kiedy może skorzystać? Jak to zrobić?

Wielu przedsiębiorców na to czekało. Wakacje od ZUS już niedługo staną się faktem. 9 maja 2024 roku uchwalono nowelizację ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, która wprowadza do polskiego prawa tzw. wakacje składkowe. Nowe przepisy wchodzą w życie 1 listopada 2024 roku. Podpowiadamy, od kiedy można skorzystać z tego rozwiązania i jakie warunki należy spełnić.

REKLAMA