| INFORLEX | GAZETA PRAWNA | KONFERENCJE | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > ZUS i kadry > Składki > Co grozi pracodawcy za nieterminowe uiszczanie składek i odprowadzanie zaliczek na podatek

Co grozi pracodawcy za nieterminowe uiszczanie składek i odprowadzanie zaliczek na podatek

Pracodawcy mają obowiązek terminowo uiszczać składki na ubezpieczenie społeczne swoich pracowników, a także odprowadzać zaliczki na ich podatek dochodowy. Z jakimi konsekwencjami muszą się liczyć pracodawcy w przypadku, gdy nie dopełnią tych obowiązków?

Terminowe uiszczania składek – obowiązek pracodawcy jako płatnika składek

Wskazać należy, że w świetle art. 17 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 121 z późn. zm.), dalej określana jako „ustawa o SUS”, podmiotem zobowiązanym do obliczenia, rozliczenia i przekazania składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe oraz chorobowe za ubezpieczonych pracowników co miesiąc jest płatnik składek (pracodawca).

Nieterminowe uiszczanie składek – odpowiedzialność płatnika

Konsekwencje prawne, które mogą grozić płatnikowi składek za nieterminowe odprowadzenie składek obejmują w szczególności obowiązek płatnika do uiszczenia odsetek za zwłokę od nieopłaconych w terminie składek, co wynika z art. 23 ustawy o SUS.

Odsetki za zwłokę płatnik zobowiązany jest wyliczyć samodzielnie i uiścić ich należność bez wezwania organu. Stosownie do art. 53 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. Z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.), dalej określana jako „Ordynacja podatkowa”, odsetki za zwłokę naliczane są od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku lub terminu, w którym płatnik lub inkasent był obowiązany dokonać wpłaty podatku na rachunek organu podatkowego. W świetle tego, odsetki należy liczyć od dnia następnego, w którym płatnik zobowiązany był odprowadzić składki na ubezpieczenie społeczne pracowników.

Podkreślić należy, że obowiązek uiszczenia odsetek od zaległych składek obciąża płatnika „automatycznie” – bez uprzedniego otrzymania wezwania organu do zapłacenia odsetek.

Kolejną możliwą sankcją, która grozi pracodawcy, który nieterminowo odprowadza składki na ubezpieczenie społeczne jest możliwość nałożenia na niego przez ZUS dodatkowej opłaty do wysokości 100% nieopłaconych składek, o której mowa w art. 24 ust. 1 a ustawy o SUS. Możliwość nałożenia opłaty dodatkowej istnieje do czasu spłaty zadłużenia - wynika to z treści art. 24 ust. 1a ustawy o SUS. Jeśli bowiem wszystkie składki zostały zapłacone, nawet po terminie, ale przed wydaniem decyzji o nałożeniu opłaty dodatkowej, to nie ma podstaw do jej nałożenia, ponieważ nie jest spełniony zasadniczy warunek, tj. istnienie zadłużenia z tytułu składki.

Wyjaśnić należy, że stosownie do art. 23 ust. 2 ustawy o SUS, składki oraz odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkowa opłata, zwane dalej „należnościami z tytułu składek”, nieopłacone w terminie, podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub egzekucji sądowej.

Powyższe oznacza, że ZUS upoważniony jest do wszczęcia postępowania egzekucyjnego, w celu ściągnięcia należnych składek. W szczególności może w tym celu zwracać się z wnioskiem o ustanowienie hipoteki na nieruchomości należącej do dłużnika (art. 26 ustawy o SUS). Zwracamy też uwagę, że co do zasady należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne.

Odpowiedzialność wykroczeniowa płatnika

Kolejno, pracodawca lub osoba obowiązana do działania w jego imieniu, może ponosić odpowiedzialność wykroczeniową z tytułu nieterminowego odprowadzenia składek, o której mowa w art. 98 ustawy o SUS, a mianowicie:

Art. 98 ustawy o SUS
1. Kto, jako płatnik składek albo osoba obowiązana do działania w imieniu płatnika:
1) (utracił moc)
1a) nie dopełnia obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne w przewidzianym przepisami terminie,
2) nie zgłasza wymaganych ustawą danych lub zgłasza nieprawdziwe dane albo udziela w tych sprawach nieprawdziwych wyjaśnień lub odmawia ich udzielenia,
3) udaremnia lub utrudnia przeprowadzenie kontroli,
4) nie dopełnia obowiązku wypłacania świadczeń z ubezpieczeń społecznych i zasiłków finansowanych z budżetu państwa albo wypłaca je nienależnie,
5) nie prowadzi dokumentacji związanej z obliczaniem składek oraz z wypłatą świadczeń z ubezpieczeń społecznych,
6) nie dopełnia obowiązku przesyłania deklaracji rozliczeniowych oraz imiennych raportów miesięcznych w przewidzianym terminie,
6a) (uchylony)
7) nie dopełnia obowiązku przekazywania dokumentów związanych z ubezpieczeniami społecznymi i ubezpieczeniem zdrowotnym w formie określonej w art. 47a ust. 1 i 2,
podlega karze grzywny do 5000 złotych.
2. (utracił moc)
3. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynów określonych w ust. 1 przy opłacaniu składek lub dokonywaniu wpłat z innych tytułów, do których poboru jest obowiązany Zakład.

Odpowiedzialność wykroczeniową może ponosić albo pracodawca (zarząd) albo osoba obowiązana do działania w jego imieniu w zakresie spraw związanych z odprowadzaniem składek na ubezpieczenie społeczne (np. główny księgowy, kierownik działu payroll).

„Dotkliwa” odpowiedzialność płatnika

Oczywiście należy również wspomnieć, że niewywiązywanie się z obowiązku terminowego uiszczania składek na ubezpieczenie społeczne może powodować dla pracodawcy wiele innych, dotkliwych konsekwencji.

W szczególności organ może skierować zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa z zakresu ubezpieczeń społecznych, określonych przepisami Kodeksu karnego (np. art. 218 k.k.), złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika, wystąpić do sądu z wnioskiem o pozbawienie prawa prowadzenia działalności gospodarczej lub pełnienia określonej funkcji (np. w stosunku do członka zarządu działającego w imieniu pracodawcy), czy zgłosić wniosek o wpis pracodawcy w Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych.

Wyjaśnić jednak należy, że ww. sankcje stosowane są wobec podmiotów, które w ogóle albo przez dłuższy okres nie odprowadzają składek na ubezpieczenie społeczne lub wielokrotnie odprowadzają wspomniane składki z opóźnieniem bądź, gdy w określonych przypadkach występuje przesłanka niewypłacalności pracodawcy.

Polecamy: Kodeks pracy 2017 - Praktyczny komentarz z przykładami (książka)

Czytaj także

Narzędzia księgowego

POLECANE

KORONAWIRUS - podatki, prawo

reklama

Ostatnio na forum

Artykuł Partnerski

Wszystko co musisz wiedzieć o PPK

Eksperci portalu infor.pl

Marzena Łabędź

ekspertka BCC ds. prawa pracy w zakresie zatrudniania cudzoziemców oraz własności intelektualnej

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »