Założenie jednoosobowej działalności gospodarczej w trzech krokach

• Własny biznes - trzy kroki do samodzielności
• CEIDG-1 - wniosek o wpis do centralnej ewidencji i informacji o działalności gospodarczej
• ZUS ZUA / ZUS ZZA - zgłoszenie do ubezpieczeń
• VAT-R - zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług

Autopromocja

Własny biznes - trzy kroki do samodzielności

Osoby, którym etat nie daje spełnienia, chcące realizować swoje nowatorskie pomysły lub poszukujące elastyczności w swojej branży powinny rozważyć otwarcie własnej firmy. Proces zakładania jednoosobowej działalności gospodarczej jest prosty i szybki. Trzy kroki dzielą nas od nieograniczonych możliwości inwestowania, podjęcia odpowiedzialności za utrzymanie płynności finansowej firmy, zdobycie i utrzymanie kontrahentów oraz zapewnienie jakości świadczonych usług czy sprzedawanych towarów.

Autopromocja

Szkolenie online:
VAT 2026 i KSeF 2.0 w praktyce – FA(3) oraz bezpieczne wdrożenie e-fakturowania

Sprawdź

Proces zakładania działalności zawiera się w trzech krokach.

1. Złożenie wniosku o wpis do CEIDG.
2. Dopełnienie formalności w ZUS-ie.
3. Rejestracja do VAT-u (opcjonalnie).

CEIDG-1 - wniosek o wpis do centralnej ewidencji i informacji o działalności gospodarczej

Jednoosobową działalność gospodarczą należy zarejestrować  w urzędzie miasta lub gminy. Bez znaczenia jest miejsce zamieszkania, zameldowania czy planowane miejsce wykonywania działalności gospodarczej, wniosek CEIDG-1 dostarczamy do dowolnie wybranego urzędu.

Autopromocja

Komplet KSeF:
wdrożenie w firmie, zasady wystawiania faktur, wystawianie i rozliczanie korekt

Sprawdź

Przed założeniem działalności trzeba rozważyć dostępne rozwiązania w odniesieniu do formy opodatkowania i częstotliwości wpłacania zaliczek na podatek dochodowy.

Możliwe do wyboru formy opodatkowania to:

• zasady ogólne,
• podatek liniowy,
• ryczałt od przychodów ewidencjonowanych,
• karta podatkowa.

Decyzja jest często trudna do podjęcia, gdyż opłacalność poszczególnych rozwiązań zależy od wielu czynników, takich jak szacowane przychody i koszty czy chęć stosowania różnorodnych ulg podatkowych. Dodatkowo może się zdarzyć, że nie każda forma opodatkowania będzie dopuszczalna, w zależności od rodzaju czynności wykonywanych w działalności obowiązuje bowiem szereg wykluczeń w tej kwestii.

Autopromocja

KOMPLET PODATKI 2026

Sprawdź

Ogólnie rzecz ujmując skala podatkowa i podatek liniowy dają możliwość obniżenia przychodu o koszty jego uzyskania, zmniejszając w ten sposób podatek do zapłaty. Opodatkowanie na zasadach ogólnych charakteryzuje się dwiema stawkami podatku uzależnionymi od osiąganych dochodów:

• 18% stosowane dla dochodu do wysokości limitu 85 528 zł,
• 32% liczone od nadwyżki dochodu przekraczającego kwotę 85 528 zł.

Podatek liniowy oznacza stałą 19% stawkę, niezależnie od osiąganych dochodów. Jest to preferencyjna forma opodatkowania mogąca przynieść oszczędności przedsiębiorcom osiągającym dochody powyżej 100 000 zł. Osoby stosujące podatek liniowy nie mogą korzystać z wielu ulg i preferencji podatkowych takich jak ulga na dziecko czy wspólne rozliczenie z małżonkiem.

Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych charakteryzuje się obniżoną stawką podatku, uzależnioną od  rodzaju wykonywanych usług czy sprzedawanych towarów w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Dostępne stawki to: 3%, 5,5%, 8,5%, 17% i 20%. Ryczałt i karta podatkowa to uproszczone formy opodatkowania, które nie zakładają możliwości rozliczenia kosztów podatkowych.

W kwestii cykliczności opłacania zaliczek na podatek dochodowy głównym kryterium wyboru jest wygoda, trzeba rozważyć czy lepsze dla nas są częstsze wpłaty niższych kwot, czy wolimy płacić podatek dochodowy rzadziej, ale liczymy się z tym, że kwoty do zapłaty będą wyższe.

Wybrana forma opodatkowania implikuje rodzaj prowadzonej dokumentacji rachunkowej. W przypadku początkujących przedsiębiorców najczęściej wybierana jest Podatkowa Księga Przychodów i Rozchodów (zasady ogólne, podatek liniowy) lub inne ewidencje (ryczałt).

Po dokonaniu szczegółowej analizy i podjęciu wszystkich decyzji możemy przystąpić do wypełniania wniosku CEIDG-1. Rejestrując działalność gospodarczą zaznaczamy, że jest to "wniosek o wpis do CEIDG przedsiębiorcy".

Następnie uzupełniamy miejsce i datę złożenia wniosku, datę rozpoczęcia działalności gospodarczej, dane osobowe, adresowe i kontaktowe (w przypadku, gdy nie mamy jeszcze przydzielonego numeru NIP i REGON zaznaczamy pole „Nie posiadam numeru NIP/REGON”, wówczas numery zostaną nam automatycznie nadane) oraz naczelnika urzędu skarbowego (zgodnie z miejscem zamieszkania).

Sprawdź: INFORLEX SUPERPREMIUM

Elementem niezbędnym zawartym w pełnej i skróconej nazwie jednoosobowej działalności gospodarczej jest imię i nazwisko osoby prowadzącej działalność. Ustalając przewidywaną liczbę osób pracujących należy wziąć pod uwagę przedsiębiorcę, osoby współpracujące w działalności oraz zatrudnione na podstawie umowy o pracę i umów cywilnoprawnych. W miejscu dotyczącym przewidywanej liczby osób zatrudnionych należy wpisać tylko liczbę pracowników etatowych.

Kody PKD określają rodzaje działalności gospodarczych, trzeba je dobrać zgodnie z czynnościami, które zamierzamy świadczyć w firmie. W dowolnym momencie osoba prowadząca działalność gospodarczą ma możliwość poszerzenia jej zakresu dokonując aktualizacji wniosku CEIDG-1 i dodając nowe kody PKD.

Prowadzenie księgowości przez biuro rachunkowe oznacza konieczność zamieszczenia danych biura we wniosku CEIDG-1. Następnie podajemy miejsce przechowywania dokumentacji księgowej oraz numer rachunku bankowego, składamy podpis i wpisujemy liczbę ewentualnych załączników do wniosku.

Jak założyć firmę? Jakie są najczęstsze pytania przedsiębiorców w tym temacie? Podpowiada doradca podatkowy:

ZUS ZUA / ZUS ZZA - zgłoszenie do ubezpieczeń

Złożenie wniosku CEIDG-1 jest równoznaczne z rejestracją przedsiębiorcy w ZUS-ie jako płatnika składek. Nie jest to jednak wystarczające, bowiem osoba prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą pełni nie tylko funkcję płatnika składek, ale jest również ubezpieczonym. Zgłoszenie do ubezpieczeń nie jest już dokonywane automatycznie, dlatego trzeba w terminie do 7 dni od momentu zaistnienia zmian, czyli od daty założenia działalności gospodarczej złożyć jeden z wniosków:

•  ZUS ZUA - Zgłoszenie do ubezpieczeń/zgłoszenie zmiany danych osoby ubezpieczonej  lub
•  ZUS ZZA - Zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego/zgłoszenie zmiany danych.

Wybór odpowiedniego formularza uzależniony jest od tego, czy osoba prowadząca działalność ma obowiązek opłacać z tytułu prowadzonej firmy tylko składkę na ubezpieczenie zdrowotne czy również składki na ubezpieczenia społeczne.

Składając wniosek trzeba zaznaczyć pole "zgłoszenie do ubezpieczeń", a następnie wypełnić dane płatnika składek oraz ubezpieczonego.

Kod tytułu ubezpieczenia składa się z 6 cyfr. Dla dużego ZUS-u przyporządkowany jest kod "05 10 0 0" , natomiast dla małego "05 70 0 0". Przedostatnia cyfra kodu wskazuje na ewentualne prawo do emerytury lub renty ubezpieczonego, a ostatnia na jego ewentualną niepełnosprawność.

Data powstania obowiązku ubezpieczeń to oczywiście data założenia firmy, w kolejnych polach uzupełniamy informacje dotyczące obowiązkowych i dobrowolnych ubezpieczeń, a na końcu uzupełniamy dane adresowe, datę wypełniania wniosku i składamy podpis.

VAT-R - zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku od towarów i usług

Nie każda osoba prowadząca firmę dokonuje rejestracji do VAT. Część przedsiębiorców jest zwolniona z tego podatku przedmiotowo, czyli na podstawie rodzaju wykonywanych czynności m.in. lekarze i pielęgniarki. Drugi rodzaj zwolnienia dotyczy limitu obrotów (aktualnie 200 000 zł rocznie) i może z niego skorzystać większość osób prowadzących działalność, poza pewnymi wykluczeniami, takimi jak świadczenie usług prawniczych czy jubilerskich.

Polecamy książkę: VAT 2017. Komentarz

Przedsiębiorcy zwolnieni z VAT nie muszą składać już żadnych wniosków w celu rejestracji działalności, zatem zgłoszenie do ZUS-u jest ich ostatnim krokiem w stronę własnego biznesu. Czynni podatnicy VAT zobowiązani są jeszcze do dostarczenia jednego formularza do urzędu skarbowego, a mianowicie VAT-R.

Wypełniając wniosek w pierwszej kolejności wpisujemy numer NIP, jako cel złożenia wniosku należy zaznaczyć “rejestracyjny”, uzupełnić naczelnika urzędu skarbowego oraz dane osobowe i adresowe. Następnie powinniśmy podać wszelkie informacje związane z rejestracją do VAT, np. metodę rozliczenia VAT. Złożenie podpisu na formularzu VAT-R jest potwierdzeniem rejestracji jako czynny podatnik VAT.

Trzeba mieć na uwadze, że przedsiębiorcy zarejestrowani jako czynni podatnicy VAT przez pierwsze dwanaście miesięcy (począwszy od miesiąca, w którym nastąpiła rejestracja do VAT-u) zobowiązani są do składania miesięcznych deklaracji VAT. Trzeba wówczas dostarczać do urzędu skarbowego deklarację VAT-7 w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po rozliczanym okresie.

Autorka: Karolina Szopa, InFakt

InFakt łączy obsługę księgową przez biuro rachunkowe z dostępem do aplikacji www oraz mobile. Firma specjalizuje się w obsłudze branż IT, Internet, reklama, media. Osoby, które nie prowadzą jeszcze działalności, mogą skorzystać z pomocy i usługi Zakładania Firmy.