Pracownik, PIT - ulgi i zwolnienia

Warto dbać o swoje sprawy i już w trakcie roku wpływać na wysokość zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych pobieranych przez płatnika. Jak to zrobić? Sprawa jest prosta, jednak wymaga poświęcenia określonej uwagi i wypełnienia odpowiedniego formularza.

To dość częsta i wywołująca sporo wątpliwości sytuacja. Pracownik ma zaległy urlop ale nie wypełnia wniosków urlopowych i „chomikuje” ten urlop na przyszłość. Na różne nieprzewidziane sytuacje. Dla pracodawcy to kłopot, bo może być w niektórych sytuacjach ukarany za to grzywną przez Państwową Inspekcję Pracy od 1 tys. do 30 tys. zł (art. 282 § 1 pkt 2 kodeksu pracy). A ponadto pracodawca może być zobowiązany do tworzenia tzw. rezerw (tak naprawdę są to bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów) w bilansie na o wynagrodzenia za czas urlopu zaległego (niewykorzystanego w terminie). Czy zatem pracodawca może zmusić (tj. skutecznie skłonić metodami zgodnymi z prawem) pracownika do wykorzystania urlopu lub zaległego urlopu z poprzedniego roku? Przecież urlop to uprawnienie pracownika i jest udzielany na wniosek pracownika.

Jak prawidłowo rozliczyć się z byłym już pracownikiem po zakończeniu stosunku pracy? Zasady są proste, co nie znaczy, że intuicyjne. Wręcz przeciwnie, pracodawcy muszą pamiętać co wynika z przepisów i nie mogą działać automatycznie.

Wypełniając roczne zeznanie podatkowe PIT podatnicy, którzy mają orzeczoną niepełnosprawność lub mają na utrzymaniu osoby z niepełnosprawnościami - mogą odliczyć ponoszone w zeszłym roku wydatki na samochód osobowy, którego są właścicielami lub współwłaścicielami. Mogą także odliczyć wydatki na  przystosowanie pojazdów mechanicznych do potrzeb wynikających z niepełnosprawności.  Jakie są zasady i limity tej ulgi podatkowej? Jak należy dokumentować odliczane wydatki? Warunki i limity tej ulgi były w 2025 roku takie same jak w 2024 roku i nie zmieniły się także w 2026 roku.

W rocznym zeznaniu podatkowym PIT niektórzy podatnicy mogą odliczyć ponoszone w zeszłym roku wydatki na lekarstwa. Kto może skorzystać z tego odliczenia? Jakie są zasady i limity tej ulgi? Te same zasady, co w 2025 roku będą obowiązywać również w 2026 roku.

Restrukturyzacja zatrudnienia u danego pracodawcy polega niejednokrotnie na wdrożeniu programu dobrowolnych odejść, a następnie procedury zwolnień grupowych. Elementem obu tych rozwiązań są wypłacane pracownikom przez pracodawcę świadczenia o charakterze odpraw pracowniczych. Źródłem kontrowersji stało się opodatkowanie tych świadczeń podatkiem dochodowym PIT. W wyroku z 19 listopada 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny, podzielając dotychczasową, ugruntowaną linię orzeczniczą tego Sądu, wyjaśnia, czy tego typu “odszkodowanie” wolne jest od podatku dochodowego.

Tak zwana "Ulga dla seniorów", czy "PIT 0 dla seniorów", to tak naprawdę zwolnienie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych, dla dochodów uzyskiwanych przez seniorów, którzy pozostali na rynku pracy mimo osiągnięcia wieku emerytalnego. Jaki jest limit tego zwolnienia i jakich rodzajów dochodu dotyczy? Stan prawny dotyczący tego zwolnienia podatkowego obowiązujący w 2024 roku nie zmienił się w 2025 roku i pozostanie bez zmian w 2026 roku.

W okresie świątecznym wielu pracodawców decyduje się na wręczenie pracownikom upominków lub prezentów by podziękować za ich pracę. Jest to dość często spotykany gest motywacyjny ze strony pracodawców. Dla pracowników oznaczać to może określone konsekwencje podatkowe na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych (dalej: „PIT”). Należy pamiętać także o fakcie, że może to rodzić obowiązek zapłaty składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne.

Minister Finansów i Gospodarki zamierza istotnie ograniczyć ulgę mieszkaniową w podatku dochodowym od osób fizycznych. Na czym mają polegać te zmiany? W skrócie nie będzie mogła skorzystać z ulgi mieszkaniowej osoba, która jest właścicielem lub współwłaścicielem więcej niż 1 mieszkania. Gotowy jest już projekt nowelizacji ustawy o PIT w tej sprawie ale trudno się spodziewać, że wejdzie w życie od nowego roku, bo projekt jest jeszcze na etapie rządowych prac legislacyjnych. A zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunał Konstytucyjny okres minimalny vacatio legis w przypadku podatku PIT nie powinien być krótszy niż jeden miesiąc. Zwłaszcza jeżeli dotyczy zmian niekorzystnych dla podatników jak ta. Czyli zmiany w podatku PIT na przyszły rok można wprowadzić tylko wtedy, gdy nowelizacja została opublikowana w Dzienniku Ustaw przed końcem listopada poprzedniego roku.

Już czwarty rok w podatku dochodowym od osób fizycznych obowiązuje wprowadzona w ramach Polskiego Ładu tzw. ulga dla pracujących seniorów. Jest to tak naprawdę zwolnienie podatkowe, do którego mają prawo osoby, które osiągnęły powszechny wiek emerytalny (60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn), nadal pracują zarobkowo i nie mają ustalonego prawa do emerytury lub renty rodzinnej. Z tej ulgi mogą też korzystać te osoby, które mają przyznaną emeryturę lecz jej nie pobierają, ponieważ nie rozwiązały stosunku pracy – czyli mają zawieszone prawo do emerytury. Powstaje pytanie, czy do tego zwolnienia mają prawo również te osoby, które w trakcie roku podatkowego (kalendarzowego) przeszły na emeryturę. Wyjaśnił to niedawno Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej.

Małżonkowie, którzy są współwłaścicielami domu jednorodzinnego mogą w ramach ulgi termomodernizacyjnej (o ile spełnią jej wszystkie warunki) odliczyć w sumie 106.000,- zł. Każdemu z nich bowiem przysługuje cały limit ulgi (53 tys. zł). Czy faktury dokumentujące poniesienie wydatków termomodernizacyjnych muszą być wystawione na oboje małżonków? Zasady ulgi termomodernizacyjnej obowiązujące w 2023 roku nie zmieniły się w 2024 roku. Ale uwaga! Od 2025 roku nie można odliczyć wydatków na zakup i montaż kotłów olejowych, kotłów gazowych, zbiorników na gaz lub olej oraz z tytułu poniesienia kosztów przyłącza do sieci gazowej. Natomiast od 2025 r. można odliczyć wydatki na zakup i montaż mikroinstalacji wiatrowej, magazynu energii oraz magazynu ciepła. Wprowadzono też do wykazu kilka drobniejszych zmian.

Pracownicy w 2025 roku (podobnie jak w poprzednich latach) mają możliwość składania pewnych wniosków i oświadczeń, które wpływają na wysokość wynagrodzenia netto. Niezrozumiałe przepisy i ciągłe ich zmiany powodują nie tylko chaos, ale i dezinformację wśród pracowników. Jakie zatem wnioski oraz oświadczenia może złożyć pracownik i jakie będą tego konsekwencje? 

Wydatki na pobyt w zakładzie uzdrowiskowym (sanatorium) mogą być odliczone w ramach tzw. ulgi rehabilitacyjnej w podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT). W interpretacjach indywidualnych Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej potwierdza tę możliwość ale też zwraca uwagę na konieczność właściwego dokumentowania tych wydatków. Najlepiej fakturą wystawioną na podatnika (niepełnosprawnego, czy osobę na której utrzymaniu pozostaje niepełnosprawny), który poniósł wydatki i chce skorzystać z tego odliczenia.

W ramach tzw. ulgi termomodernizacyjnej można odliczyć od dochodu (w podatku dochodowym od osób fizycznych - PIT) lub przychodu (w ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych) do 53 000 zł. Do takiego odliczenia mają prawo podatnicy PIT i osoby płacące ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, którzy są właścicielami domów jednorodzinnych. Co ciekawe małżonkowie, którzy są współwłaścicielami domu jednorodzinnego mogą w sumie odliczyć 106 000 zł, bowiem każdemu z nich przysługuje odliczenie w maksymalnej wysokości 53 000 zł. Odliczyć można wydatki poniesione na realizację przedsięwzięcia termomodernizacyjnego w domu jednorodzinnym. Jakie konkretnie wydatki można odliczyć w ramach ulgi termomodernizacyjnej? Jak rozliczyć ulgę termomodernizacyjną? Zasady ulgi termomodernizacyjnej obowiązujące w 2023 roku nie zmieniły się od początku 2024 roku. Ale uwaga! Od 2025 roku nie można odliczyć wydatków na zakup i montaż kotłów olejowych, kotłów gazowych, zbiorników na gaz lub olej oraz z tytułu poniesienia kosztów przyłącza do sieci gazowej. Natomiast od 2025 r. można odliczyć wydatki na zakup i montaż mikroinstalacji wiatrowej, magazynu energii oraz magazynu ciepła. Jest też kilka drobniejszych zmian.

Jaki jest wymiar urlopu wypoczynkowego i od czego zależy? Jak powinien być udzielany urlop wypoczynkowy? Co to jest urlop proporcjonalny? Jakie są prawa i obowiązki pracodawcy a jakie pracownika? Wyjaśnia specjalistka ds. kadr i płac. 

Remont starego dachu polegający m.in. na wykonaniu nowego pokrycia dachowego, dociepleniu dachu wełną mineralną, zastosowanie membrany paroprzepuszczalnej, wymianie starych okien dachowych na nowe, założeniu nowych rynien, doszczelnieniu i ociepleniu kominów wentylacyjnych - uprawnia właścicieli domu do skorzystania z ulgi podatkowej w podatku dochodowym w PIT na termomodernizację. Potwierdza to regularnie Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacjach podatkowych.

W przypadku gdy bez wiedzy pracodawcy pracownik wystawiał puste faktury, to pracownik powinien ponieść konsekwencje swojego działania i to on jest zobowiązany do zapłaty wykazanego na fakturach VAT-u – orzekł 24 listopada 2023 r. WSA w Warszawie. Potwierdził to TSUE w wyroku z 30 stycznia 2024 r. Taka linia orzecznicza powinna zwiększyć bezpieczeństwo przedsiębiorstw poszkodowanych nieuczciwą działalnością swoich pracowników.

Niektórzy podatnicy mają prawo w rocznym zeznaniu podatkowym PIT odliczyć część poniesionych w poprzednim roku wydatków na lekarstwa. Oznacza to, za te wydatki otrzymają de facto zwrot z budżetu państwa, bo zapłacą mniejszy podatek. Kto może skorzystać z tego odliczenia? Jakie są zasady i limity tej ulgi? 

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uważa, że w ramach ulgi na ekspansję (art. 26gb ust. 7 ustawy o PIT) nie można odliczyć kosztów poniesionych na materiały bezpośrednie do produkcji opakowania, płace pracowników produkujących opakowania i wynagrodzenie grafika komputerowego przygotowującego graficzną stronę tych opakowań.

Tylko do końca roku pracownicy mogą skorzystać z podwyższonego do 2000 zł limitu zwolnienia w PIT dla benefitów, bonusów i świadczeń finansowanych z ZFŚS.

Przekazaliśmy plecak z logo pracodawcy pracownikowi. Rozpoznajemy PIT?

30 września weszło w życie nowe rozporządzenie dotyczące wykazu prac wzbronionych młodocianym pracownikom oraz warunków ich zatrudniania. Kiedy i na jakich warunkach może być zatrudniona osoba niepełnoletnia? Jakie zmiany wprowadzają nowe przepisy? 

18 września 2023 r. Szef KAS zmienił interpretację indywidualną wydaną we wrześniu 2022 r. przez Dyrektora KIS i uznał, że podatniczka,  która przeznaczyła środki uzyskane ze sprzedaży mieszkania należącego do jej majątku odrębnego na spłatę udziału byłego męża w nieruchomości przyznanej jej na podstawie ugody sądowej zawartej po rozwodzie ma prawo do skorzystania z ulgi mieszkaniowej, o której mowa w art. 21 ust.1 pkt 131 ustawy o PIT. Zmiana stanowiska oznacza, że podatnicy którzy znajdą się w analogicznej sytuacji nie powinni płacić PIT z tytułu dokonanej sprzedaży nieruchomości. 

Kontrole ZUS pracowników nadużywających zwolnień lekarskich (L4) zostały zintensyfikowane. W ubiegłym roku kontrolerzy zweryfikowali niemal 500 tys. z nich, co skutkowało wycofaniem świadczeń chorobowych i wygenerowało oszczędności rzędu 22 mln złotych. Czy taka kontrola jest jedynie problemem pracownika, czy może również pracodawcy?

Bieżący rok rozpoczął się bardzo intensywnie dla specjalistów działów kadrowo płacowych. Rozliczenia roczne, praca zdalna, kontrola trzeźwości i… kolejna nowelizacja Kodeksu Pracy. Oprócz zmian wprowadzonych w uprawnieniach rodzicielskich, ważne są również nowe regulacje dotyczące umów o pracę i informacji o warunkach zatrudnienia. Co dokładnie zmieniło się w tym zakresie? Tego dowiesz się w dalszej części niniejszego artykułu.