Faktura VAT, CIT

Tysiące polskich firm wdrażają dziś narzędzia oparte na sztucznej inteligencji – od chatbotów obsługujących klientów po systemy predykcji awarii. Część z nich liczy przy tym na ulgę badawczo-rozwojową, która pozwala odliczyć koszty kwalifikowane od podstawy opodatkowania nawet w wysokości 200 proc. wynagrodzeń. Problem w tym, że dla fiskusa „AI” nie jest synonimem działalności twórczej i z zastosowaniem ulgi mogą być problemy.

Wzrost podatku CIT dla banków już po dwóch miesiącach 2026 roku wyraźnie odbił się na wynikach finansowych sektora. Dane pokazują spadek zysków nawet o jedną trzecią w skali roku, co może ograniczyć zdolność banków do finansowania gospodarki.

W komunikacie z 31 marca 2026 r. (w przeddzień objęcia obowiązkowym systemem KSeF większości podatników VAT) Ministerstwo Finansów udzieliło wyjaśnień jak zalogować się do KSeF, wystawiać i odbierać faktury oraz jak korzystać z najważniejszych funkcji tego systemu fakturowania w codziennej działalności gospodarczej.

Właśnie rozpoczął się drugi etap wdrożenia obowiązkowego modelu KSeF. Dla wielu firm oznacza to pierwsze realne zetknięcie z nowym modelem fakturowania. Początki są trudne nawet dla podmiotów, które wcześniej spróbowały się do tego przygotować. Błędy wynikają często z niewiedzy lub starych przyzwyczajeń. Choć w 2026 roku jeszcze nie grożą za nie kary administracyjne od skarbówki, konsekwencje pomyłek i tak mogą być dotkliwe. W praktyce problemem okazuje się nie tylko sama obsługa systemu, ale organizacja obiegu dokumentów sprzedaży. Największym ryzykiem w KSeF nie jest bowiem nowa technologia, lecz brak procedur oraz niejasny podział odpowiedzialności za wystawianie i odbieranie faktur.

Destrukcja i chaos fakturowy zdezorganizują ewidencję i deklarowanie nie tylko podatku od towarów i usług, ale również innych podatków. W wyniku tego spadną dochody budżetowe - prognozuje prof. dr hab. Witold Modzelewski.

KSeF, czyli Krajowy System e-Faktur, to system, w którym wystawia się i odbiera faktury ustrukturyzowane. Taka "ustrukturyzowana" faktura nie jest zwykłym plikiem PDF, ale dokumentem zapisanym według określonej struktury logicznej i przesyłanym do systemu Ministerstwa Finansów. To właśnie po przyjęciu dokumentu przez KSeF faktura uzyskuje numer KSeF i zaczyna funkcjonować w obrocie jako faktura ustrukturyzowana.

Krajowy System e-Faktur miał uprościć rozliczenia i zwiększyć kontrolę nad obiegiem dokumentów. Jednak wdrożenie KSeF ujawniło problemy techniczne (niestabilne API, limity zapytań) oraz organizacyjne – szczególnie w firmach wielooddziałowych, gdzie pojawiają się trudności w przypisaniu faktury do właściwego oddziału, pracownika czy konta kosztowego. Dużym wyzwaniem są duplikaty dokumentów – gdy ta sama faktura trafia do firmy zarówno przez KSeF, jak i e-mailem – co może prowadzić do zawyżenia odliczonego VAT lub podwójnej zapłaty.

Dla pierwszej fali podatników, którzy zdecydowali się na ryczałt od dochodów spółek w 2022 roku, właśnie mija czteroletni okres rozliczeniowy. Projekt nowelizacji UD116, który miał uszczelnić przepisy od nowego roku, nie wszedł w życie z powodu niespełnienia wymogów vacatio legis. Przedsiębiorcy działają zatem na dotychczasowych zasadach, lecz pod znacznie czujniejszym okiem cyfrowego fiskusa. To dobry moment, by sprawdzić, czy wejście w estoński CIT jest jeszcze możliwe i opłacalne.

Polscy przedsiębiorcy znajdują się dziś pomiędzy dwiema kluczowymi datami wdrożenia Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF). Nowy obowiązek wkrótce stanie się codziennością dla firm w całym kraju. Tymczasem właściciele mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw wciąż zadają jedno pytanie: czy jeśli wystawiam zaledwie jedną lub dwie faktury miesięcznie, również muszę korzystać z systemu? Wielu z nich zakłada, że nowe przepisy dotyczą wyłącznie dużych firm. To jeden z najczęstszych i najbardziej kosztownych błędów w interpretacji przepisów.

To, co się dzieje wokół wystawiania faktur z tytułu sprzedaży zwolnionej od VAT, przekroczyło już granicę groteski. Przepisy na ten temat są jednoznaczne, obowiązują od ponad 20 lat i mają utrwaloną praktykę interpretacyjną – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

Od rozliczenia za 2025 r. przedsiębiorcy po raz pierwszy skorzystają z nowej ulgi podatkowej z tytułu zatrudniania żołnierzy Wojsk Obrony Terytorialnej oraz żołnierzy aktywnej rezerwy. Preferencja ma zachęcać firmy do łączenia aktywności zawodowej z pełnieniem służby wojskowej. Ulga może istotnie obniżyć podstawę opodatkowania, zarówno w PIT, jak i w CIT i może być już uwzględniana w zeznaniach składanych wiosną 2026 r.

Od 1 lutego 2026 r. rusza obowiązkowy KSeF. Od tej daty najwięksi podatnicy muszą wystawiać faktury VAT za pomocą tego systemu ale odbiorcy tych faktur również od tej daty powinni mieć dostęp do KSeF. Ministerstwo Finansów wyjaśniło w Podręczniku KSeF 2.0 (Cz. I) na czym polega uwierzytelnienie się w KSeF i jak to zrobić.

Zbliżający się termin obowiązkowego korzystania z Krajowego Systemu e-Faktur to dla wielu przedsiębiorców moment weryfikacji nie tylko wiedzy o przepisach, ale przede wszystkim gotowości organizacyjnej i technicznej. W praktyce najwięcej problemów pojawia się nie na etapie wystawiania faktur, lecz przy dostępie do systemu i podziale ról pomiędzy przedsiębiorcę a biuro rachunkowe.

Czteromiesięczny okres testów interfejsu API KSeF 2.0 dobiega końca – system zacznie obowiązywać w trybie obligatoryjnym dla pierwszych podmiotów już 1 lutego. W naszej ocenie jest on czytelny i funkcjonalny, choć niektóre jego elementy nadal wymagają dopracowania - pisze Anna Puka, VP of Customer Success w firmie WEBCON. Przeprowadzone testy pokazują, że kluczowe wyzwania nie dotyczą samej obsługi narzędzia, lecz kwestii istotnych z punktu widzenia bezpieczeństwa i ciągłości działania – w szczególności mechanizmów uwierzytelniania opartych na certyfikatach czy komunikatów w przypadku awarii.

W 2026 roku podatnicy przedsiębiorcy nie będą karani za nieprzystąpienie do Krajowego Systemu e-Faktur ani za błędy, które są związane z KSeF-em - powiedział 12 stycznia 2026 r. w Studiu Polskiej Agencji Prasowej Marcin Łoboda - wiceminister finansów i szef Krajowej Administracji Skarbowej. Dopiero 1 stycznia 2027 r. wejdzie w życie art. 106ni ustawy o VAT, który określa kary pieniężne za nieprzystąpienie do KSeF-u lub za błędy popełniane w tym systemie.

Obowiązkowy Krajowy System e-Faktur nie jest tylko kolejną zmianą przepisów, to katalizator, który ujawnia dojrzałość procesową i technologiczną firmy. Jedni potraktują go jak obowiązek i będą go „obchodzić”, inni potraktują go jak impuls do uporządkowania obiegu informacji, od sprzedaży po finanse. I paradoksalnie to druga grupa szybciej odzyska koszt wdrożenia – mówi w ciekawej rozmowie Paweł Stapf, dyrektor generalny Komputronik Biznes. Ekspert odpowiada na pytania dot. największych problemów i wyzwań związanych z wdrożeniem obowiązkowego modelu KSeF. Wskazuje dobre praktyki, które pomagają uniknąć najczęstszych błędów we wdrażaniu KSeF.

Obowiązkowy Krajowy System e-Faktur (KSeF) startuje 1 lutego 2026 r. i już dziś budzi ogromne emocje wśród przedsiębiorców - podatników VAT. Jedno z kluczowych pytań brzmi: co z odliczeniem VAT jeśli kontrahent wystawi fakturę zakupową niezgodnie z nowymi przepisami? Jedna z najnowszych interpretacji Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej rozstrzyga jedną z największych wątpliwości podatników VAT. Chodzi o interpretację indywidualną z 2 stycznia 2026 r. (sygn. 0111-KDIB3-1.4012.857.2025.1.MSO), opublikowaną 7 stycznia 2026 r., która może mieć fundamentalne znaczenie dla rozliczeń VAT po wdrożeniu KSeF.

Dla największych polskich podatników VAT od 1 lutego 2026 r. (a dla pozostałych od 1 kwietnia 2026 r.) rozpocznie się zupełnie nowy rozdział. Zasadniczej zmianie ulegną zasady fakturowania, które będzie obowiązkowo przebiegało w ramach Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF). Jednym z kluczowych aktów prawnych dotyczących obowiązkowego KSeF jest rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki podpisane 12 grudnia 2025 r. w sprawie korzystania z Krajowego Systemu e-Faktur (w dniu 18 grudnia ukazało się w Dzienniku Ustaw). Jakie zasady zostały określone w tym rozporządzeniu?

Obecny rok dla podatników prowadzących działalność gospodarczą będzie źle zapamiętany. Co prawda w ostatniej chwili rządzący wycofali się z akcji masowego (i wstecznego) przerabiania samozatrudnienia i umów zlecenia na umowy o pracę, ale jak dotąd upierają się przy czymś znacznie gorszym i dużo bardziej szkodliwym, czyli dezorganizacji fakturowania oraz rozliczeń w obrocie gospodarczym - pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

Pytanie dotyczy zawartości pliku xml, za pomocą którego będzie wczytywana do KSeF faktura korygująca. Czy w związku ze zmianą struktury logicznej FA(3) w przypadku faktur korygujących podstawę opodatkowania i podatek będzie niezbędne zawarcie w pliku xml wartości „przed korektą” i „po korekcie”? Jeżeli będzie możliwy import na podstawie samej różnicy faktury korygującej (co wynikałoby z zamieszczonego na stronie MF pliku FA_3_Przykład_3 (Przykładowe pliki dla struktury logicznej e-Faktury FA(3)), to czy ta możliwość obejmuje fakturę korygującą do faktury pierwotnej już wcześniej skorygowanej (ponowną korektę)?

Niektórzy podatnicy dostali wreszcie ostrzeżenia od swoich dostawców, że będą oni od początku lutego 2026 r. wystawiać faktury przy użyciu KSeF. Lepiej późno niż wcale, bo na każdego dostawcę powinno przyjść otrzeźwienie a po nim blady strach o… zapłatę pieniędzy za styczniowe dostawy, które będą fakturowane w lutym w nowej formie. A jak większość odbiorców nie będzie mieć dostępu do KSeF? Pyta prof. Witold Modzelewski.

Od lutego 2026 r. wraz z wejściem w życie przepisów dot. obowiązkowego Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) polscy czynni podatnicy VAT będą mogli otrzymywać aż dziewięć form dokumentów na miejsce obecnych faktur VAT. A jeżeli weźmiemy pod uwagę fakt, że w tych samych formach będą wystawiane również faktury korygujące, to podatnicy VAT i ich księgowi muszą się przygotować na opisywanie i dekretowanie aż 18 form faktur – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

Faktura ustrukturyzowana w rozumieniu ustawy o VAT nie nadaje się do roli dokumentu handlowego, którego wystawienie i przyjęcie oraz akceptacją rodzi skutki cywilnoprawne. Przymusowe otrzymanie takiego dokumentu za pośrednictwem KSeF nie może rodzić skutków cywilnoprawnych – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

Opublikowany przez resort finansów, liczący kilkaset stron (!) dokument pod nazwą „Podręcznik KSeF 2.0.” (w 4. częściach), jest w wielu miejscach nie tylko sprzeczny z projektowanymi przepisami, lecz również z uchwaloną już nowelizacją ustawy o VAT – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

Przedsiębiorcy od kilku lat żyją w niepewności związanej z reformą w fakturowaniu, jaką jest Krajowy System e-Faktur. Rewolucja w wystawianiu faktur kojarzy im się z drastycznymi zmianami i obowiązkami, których woleliby uniknąć. Czy jednak wystawianie dokumentów w Krajowym Systemie e-Faktur rzeczywiście jest takie skomplikowane? Materiały szkoleniowe, zarówno komercyjne, jak i te opracowywane przez rząd, często napisane są bardzo skomplikowanym, nieprzystępnym językiem, przez co dla wielu osób bywają trudne do przyswojenia. A przecież ważne, żeby definicje były dla wszystkich jasne i zrozumiałe. Poniżej znajduje się wyjaśnienie podstawowych pojęć związanych z reformą.