Tematy - CIT, Klauzula obejścia prawa podatkowego (klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania) - INFOR.PL

Ceny transferowe stają się coraz popularniejszym tematem, m.in. z uwagi na nowe przepisy, które obowiązują od 1 stycznia 2017 r. Jednakże temat ten jest popularny również ze względu na coraz częstsze kontrole podatkowe, które są przeprowadzane właśnie pod kątem prawidłowości przeprowadzania transakcji z podmiotami powiązanymi. Co może grozić podatnikowi w przypadku nieprzedstawienia organom podatkowym dokumentacji cen transferowych?

Nieodpłatne pełnienie funkcji prezesa zarządu nie skutkuje po stronie spółki zależnej powstaniem przychodu podatkowego z tytułu nieodpłatnych świadczeń, jeśli pełniący tę funkcję uzyska w przyszłości świadczenie ekwiwalentne.

Reforma administracji skarbowej zakładająca połączenie dotychczasowych organów skarbowych w jedną Krajową Administrację Podatkową będzie miała poważny wpływ a wiele obszarów działalności podatników i ich zobowiązania podatkowe. Czy jej powstanie będzie miało znaczenie dla kwestii rozliczeń cen transferowych?

Polski ustawodawca nie ustaje w zapewnianiu podatnikom coraz to nowych, wątpliwej jakości atrakcji. Dotyczą one między innymi nowelizacji prawa podatkowego uchwalonej 13 maja 2016 roku, obowiązującej od 15 lipca, zwanej klauzulą przeciwko unikaniu opodatkowania. W swej gorliwości w dążeniu do uszczelnienia systemu podatkowego, nasze władze nie zawahały się nawet przed skierowaniem swej uwagi… w przeszłość, łamiąc zasadę „lex retro non agit”, którą to stworzyli, a co najważniejsze przestrzegali jej już starożytni Rzymianie.

Ustawa o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw, która weszła w życie 1 stycznia 2017 r., wprowadziła dodatkowe rozwiązania mające na celu poprawę ściągalności podatku – tzw. pakiet rozwiązań uszczelniających - m.in.: przepisy modyfikujące sposoby rozliczeń i postępowań weryfikacyjnych oraz zmiany w zakresie mechanizmu odwróconego obciążenia VAT i odpowiedzialności solidarnej nabywcy za zaległości podatkowe, a także zaostrzenie sankcji dla osób biorących udział w oszustwach podatkowych. To jednak nie koniec zmian uszczelniających system podatkowy.

Nowelizacja ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wprowadziła od 2017 r. korzystniejszą definicję podmiotów powiązanych kapitałowo.

Wraz z nowym rokiem zaczęły obowiązywać przepisy podatkowe, ograniczające ochronę podatników przed decyzjami organów podatkowych. Nowe regulacje wprowadzają bowiem ograniczenia w zakres ochrony gwarantowanej dotychczas przez interpretacje podatkowe wydane przed wprowadzeniem klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania.

Podatnik, który korzystał ze zwolnienia w podatku dochodowy od osób prawnych dla dochodów z działalności statutowej, nie może dokonać odliczenia od podstawy opodatkowania straty osiągniętej z tej działalności. Strata z tytułu działalności statutowej nie jest bowiem stratą dla celów podatkowych.

Z początkiem 2017 r. zaczną obowiązywać nowe regulacje w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych, które w istotny sposób ograniczą zakres zwolnienia z CIT dla funduszy inwestycyjnych zamkniętych.

Czy w wyniku zastosowania przez organy podatkowe klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania nie będzie już możliwe prowadzenie optymalizacji podatkowej? Paradoksalnie regulacje dotyczące klauzuli mogą zostać „uśmiercone” przez wprowadzenie do przepisów (w ramach tzw. konstytucji dla biznesu) innej zasady, czyli zasady wolności gospodarczej, tj. „co nie jest zabronione, to jest dozwolone”.

Wprowadzenie obligatoryjnej wspólnej podstawy opodatkowania dla przedsiębiorstw działających transgranicznie w Unii Europejskiej, oraz prawdopodobnie późniejsze - z uwagi na brak konsensusu wśród państw członkowskich UE - wdrożenie obligatoryjnej konsolidacji podstaw opodatkowania w ramach grup kapitałowych to dobre rozwiązania, jednak zbyt ogólna regulacja może rodzić problemy z implementacją do systemów krajowych - uważa Rada Podatkowa Konfederacji Lewiatan.

Duże kontrowersje wzbudza obowiązek (po przekroczeniu progu przychodów lub kosztów na poziomie 10 000 000 EUR) przygotowywania analiz porównawczych dla poszczególnych transakcji w ramach dokumentacji lokalnej cen transferowych. Czy regulacje prawne w obecnym brzmieniu dają możliwość uniknięcia tego obowiązku – jeżeli tak, to jakie są tego potencjalne konsekwencje.

Po nie do końca udanych próbach wprowadzenia takich rozwiązań jak AWI, CFC czy klauzula unikania opodatkowania, OECD za pomocą CRS (Common Reporting Standard) znowu chce wprowadzić system ujednolicenia prawa podatkowego. Wizja uszczelnienia systemu podatkowego, a tym samym zminimalizowania negatywnych zjawisk unikania opodatkowania oraz przeciwdziałania ukrywaniu dochodów została już roztoczona.

Co do zasady koszty postępowania przed organami podatkowymi ponosi Skarb Państwa, województwo, powiat lub gmina. Jest to norma ogólna, wywodząca się z dyspozycji art. 264 Ordynacji podatkowej, niedotycząca wszystkich, możliwych wydatków. Koszty, w większości nie są też zwracane z urzędu, ale na wniosek uczestnika postępowania.

Do przeliczenia na złote korekty przychodu wyrażonego w walucie obcej w związku z wystawieniem faktury korygującej lub noty korygującej należy zastosować kurs, jaki został przyjęty do przeliczenia faktur pierwotnych.

Od 1 stycznia 2017 r. dla niektórych grup podatników podatku dochodowego od osób prawnych stawka podatku zostanie obniżona z obecnych 19% do 15%. Przedsiębiorcy mogą zatem rozważać przekształcenie się, by skorzystać z niższej stawki podatku.

Ograniczenie możliwości kumulacji kapitału inwestycyjnego przez polskich przedsiębiorców, spadek zaufania do stabilności polskiego rynku kapitałowego, drastyczne zmniejszenie inwestycji sektora prywatnego oraz zdominowanie rynku finansowego przez uprzywilejowane podatkowo pomioty zagraniczne kosztem podmiotów polskich – takie mogą być skutki poselskiego projektu objęcia podatkiem CIT dochodów wszystkich funduszy inwestycyjnych zamkniętych (FIZ).

Dotychczas podatnik, który miała wątpliwości dotyczące przeprowadzania określonej transakcji gospodarczej, mógł złożyć wniosek o indywidualną interpretację podatkową. Jednakże nowe regulacje zakładają możliwość niewydania interpretacji w zakresie tych elementów stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego, co do których istnieje przypuszczenie, że mogą być przedmiotem decyzji wydanej z zastosowaniem klauzuli przeciw unikaniu opodatkowania. Można się jednak przed tym uchronić uzyskując opinię zabezpieczającą.

Przygotowany przez Ministerstwo Obrony Narodowej projekt ustawy o organizowaniu zadań na rzecz obronności realizowanych przez przedsiębiorców i programie mobilizacji gospodarki przewiduje wprowadzenie nowych obowiązków dla firm ważnych dla obronności kraju, a w zamian 10-proc. ulgę od naliczonego podatku CIT.

Od 1 stycznia 2017 r., zgodnie nowelizacją ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, część przedsiębiorców będzie mogła skorzystać z obniżonej 15% stawki podatku CIT. Możliwość taka została jednak ograniczona do niewielkiej grupy podmiotów, które spełniają dwa podstawowe warunki.

Jak organy podatkowe interpretują korektę dochodów podmiotów powiązanych w ramach realizowanego modelu biznesowego oraz polityki cen transferowych? Co w przypadku międzynarodowych grup kapitałowych jest coraz częstszą praktyką, również w stosunku do podmiotów działających w Polsce.

Jak wynika z projektu budżetu na 2017 r., największy wzrost dochodów podatkowych przewidywany jest w przypadku podatku od gier (o 123,6 proc.). Wysokie wzrosty dochodów planowane są również z CIT (o 114,2 proc.) i VAT (o 111 proc.).

Podmioty gospodarcze zawsze będą podejmowały działania zmierzające do minimalizacji obciążeń podatkowych. Jest to zjawisko występujące nie tylko w polskim systemie podatkowym. Ocenie, czy podejmowane działania w obszarze gospodarki wolnorynkowej są zgodne z regulacjami prawa podatkowego, służyć ma stosowanie przez organy administracji podatkowej klauzuli unikania opodatkowania.

Z jednej strony mam tę moją korporację kilku tysięcy doradców podatkowych, oczekujących, że interesy ich klientów będą chronione, a wątpliwości rozstrzygane na ich korzyść, a z drugiej strony oczekiwania resortu finansów i całego rządu, że działania Rady do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania doprowadzą do tego, że nastąpi przysporzenie dochodów budżetowych i napiętnowanie nieuczciwych podatników, a sztuczne konstrukcje zostaną wyeliminowane. – mówi prof. Jadwiga Glumińska-Pawlic, przewodnicząca Krajowej Rady Doradców Podatkowych, w wywiadzie dla portalu Infor.pl.

W dniach 21-22 października 2016 r. odbędzie się we Wrocławiu VII Międzynarodowa Konferencja "Podatki bez granic". Jak co roku spotkają się na tej konferencji doradcy podatkowi z Polski, Niemiec, Republiki Czeskiej oraz przedstawiciele tego zawodu z Ukrainy i Rosji. Patronat medialny nad wydarzeniem objął portal Infor.pl.

Powołana 15 września 2016 r. Rada do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania to ostatni element zmian w ordynacji podatkowej dotyczący klauzuli obejścia prawa podatkowego. Sama klauzula, będąca po części dublem obowiązujących już przepisów, ma powstrzymać firmy przed agresywną optymalizacją i według zapewnień rządu będzie stosowana do dużych podatników. W rzeczywistości to broń masowego rażenia, której skutek może być zupełnie odwrotny.

Klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania to instrument, który wszedł w życie 15 lipca 2016 roku na mocy ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2016 r. poz. 846). Znajdzie on zastosowanie do każdej czynności dokonanej przede wszystkim (lub wyłącznie) w celu osiągnięcia korzyści podatkowej, sprzecznej w danych okolicznościach z przedmiotem i celem przepisu ustawy podatkowej, uzyskanej po dniu 15 lipca 2016 roku, jeżeli sposób działania był sztuczny.

15 września 2016 r. minister finansów Paweł Szałamacha powołał Radę do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania. Organ ten ma wydawać opinie dotyczące stosowania klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania. W skład Rady zostało powołanych dziewięciu ekspertów z zakresu prawa podatkowego i finansów.

Regulacje w zakresie opodatkowania dochodów zagranicznych spółek kontrolowanych, Controlled Foreign Corporation (CFC), przewidują, że dochody spółek zależnych podlegają opodatkowaniu również w kraju siedziby ich bezpośrednich lub pośrednich udziałowców, niezależnie od opodatkowania ich w jurysdykcji krajowej spółki zależnej. Co istotne opodatkowanie następuje bez względu na to, czy zagraniczna spółka zależna wypłaca wygenerowane zyski polskiemu udziałowcowi.

W przypadku, gdy w spółce zatrudnionych jest co najmniej 20 pracowników w przeliczeniu na pełne etaty i nie został w niej utworzony Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych (ZFŚS), wypłacane świadczenia urlopowe mogą zostać zaliczone do kosztów podatkowych na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, jako wydatki ponoszone w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.

15 lipca 2016 weszła w życie klauzula, która ograniczy zjawisko szkodliwej „optymalizacji" podatkowej stosowanej przez część podatników, w tym firmy stanowiące spółki działające w ramach ponadnarodowych korporacji.

15 lipca 2016 roku weszła w życie nowelizacja Ordynacji podatkowej, wprowadzająca w Polsce klauzulę przeciwko unikaniu opodatkowania. Nowe przepisy budzą szczególny niepokój przedsiębiorców, którzy w swojej działalności stosowali metody optymalizacji podatkowej, oraz tych, którzy takie kroki dopiero planują.

Zarówno podatnicy, jak i przedstawiciele fiskusa zgadzają się co do jednego: prawo podatkowe nie może demoralizować. Z takim skutkiem mamy do czynienia wówczas, gdy niektórzy podatnicy działający w granicach prawa osiągają szczególne korzyści podatkowe, w których nie powinni partycypować. Przeciwdziałanie takim praktykom jest konieczne. Jednak wprowadzanie do systemu podatkowego nowych rozwiązań, które nie są wystarczająco skonkretyzowane, nie będzie skuteczne. Może doprowadzić do tego, że podatnicy faktycznie nadużywający prawa dalej będą to robili, może mniej jawnie, może z nieco większymi kosztami i ryzykiem, ale jednak. Rykoszetem za to dostaną uczciwi przedsiębiorcy. Taki skutek może mieć wprowadzona właśnie do ustawy o VAT klauzula nadużycia prawa.

Ministerstwo Finansów informuje, że do 26 sierpnia można składać zgłoszenia swojej kandydatury do Rady do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania. Ogłoszenie jest skierowane do pracowników szkół wyższych, jednostek organizacyjnych Polskiej Akademii Nauk lub instytutów badawczych.

Zastosowanie klauzuli obejścia prawa powinno zniechęcać do agresywnej optymalizacji, mającej na celu unikanie podatku handlowego. Mamy nadzieję, że podmioty nie będą do niej dążyć - powiedział wiceminister finansów Wiesław Janczyk.

Jaki jest cel klauzuli? Jakie będą przesłanki i skutki jej zastosowania? Czy oznacza ona koniec optymalizacji podatkowych?

Obniżona stawka CIT (15 proc.) obejmie firmy - płatników CIT, których przychód ze sprzedaży (z kwotą należnego podatku VAT) nie przekroczył 1,2 mln euro rocznie - takie rozwiązanie zakłada nowelizacja ustawy o podatku od osób fizycznych oraz podatku od osób prawnych, która wejdzie w życie 1 stycznia 2017 r.

W Sejmie trwają prace nad projektem obniżający z 19 proc do 15 proc. CIT dla małych podatników. Zgodnie z szacunkami rządu z obniżonej stawki CIT będzie mogło skorzystać około 90 proc. podatników CIT, czyli blisko 400 tys. firm.

Nagrody z zysku są inaczej rozliczane w rachunkowości niż w podatku dochodowym. Ich wypłata za poprzedni rok w bieżącym okresie nie wpłynie na pogorszenie aktualnego wyniku finansowego. A ponadto przyczyni się do zmniejszenia podstawy opodatkowania.

W dniu 15 lipca wchodzi w życie budząca duże obawy firm klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania. Ministerstwo Finansów zapewnia jednak, że nie stanowi ona żadnego zagrożenia dla małych i średnich firm, będzie natomiast miała zastosowanie do dużych podmiotów i osób fizycznych z dużymi dochodami.

Do Ordynacji podatkowej została wprowadzona klauzula przeciw unikaniu opodatkowania. Powołując się na tę klauzulę, organy podatkowe mogą kwestionować „optymalizacyjne” i legalne działania podatnika zmierzające – zdaniem organów – do unikania opodatkowania. Nowelizacja weszła w życie 15 lipca 2016 r.

Przeprowadzana obecnie reforma administracji podatkowej ma zwiększyć ściągalność podatków. Zmieni się struktura i działanie administracji podatkowej, natomiast urzędnicy będą się specjalizować w określonych branżach.

W przypadku VAT nie będzie stosowana szczególna klauzula obejścia prawa wynikająca z Ordynacji podatkowej, ale legalne czynności dokonane przez podatnika VAT będą mogły być potraktowane przez fiskusa jako „nadużycie prawa” i kwestionowane w „zwykłym” postępowaniu podatkowym czy kontrolnym. Ustawodawca zdecydował się bowiem na wprowadzenie w ustawie o VAT pojęcia „nadużycie prawa”. Zmiany zaczną obowiązywać od 15 lipca 2016 r.

Chociaż zastosowanie klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania będzie wyłączone w sprawach dotyczących podatku VAT, to jednak nowelizacja w tym zakresie wprowadziła jednocześnie do ustawy o VAT definicję nadużycia prawa, która będzie miała zastosowanie wyłącznie na gruncie tego podatku. Klauzula nadużycia prawa w VAT wchodzi w życie od 15 lipca 2016 r.

Przez optymalizację podatkową należy rozumieć podejmowanie działań (z założenia zgodnych z prawem, w przeciwieństwie do oszustw podatkowych) w celu obniżenia podatków. Na takich działaniach budżety państw tracą jednak olbrzymie kwoty. Czy jest optymalizacja podatkowa i jak poszczególne państwa starają się z nią walczyć?

Jak wynika z rankingu największych zagranicznych płatników podatku CIT w Polsce, trzech największych zagranicznych płatników odprowadziło w 2014 r. do budżetu państwa ponad 1,3 mld zł. Zagraniczni inwestorzy podkreślają, że płacenie podatku dochodowego traktują jako wkład w rozwój polskiej gospodarki i wyraz gospodarczego patriotyzmu.

Rząd zakłada, że z obniżonej 15-procentowej stawki CIT będzie mogło skorzystać około 90 proc. podatników CIT, czyli blisko 400 tys. firm. Przy czym wprowadzenie niższej stawki CIT spowoduje wzrost liczby spółek prawa handlowego; będzie to efekt wyboru tej formy działalności przez osoby fizyczne dotychczas rozliczające się podatkiem PIT.

Z perspektywy dokumentowania cen transferowych, jak również mając na uwadze wprowadzenie klauzuli obejścia prawa, przygotowanie uzasadnienia biznesowego dla istotnych zmian dokonywanych wewnątrz grup kapitałowych (restrukturyzacji) może stać się nowym obowiązkiem dla polskich podatników działających w grupach podmiotów powiązanych.

Obowiązek sporządzania dokumentacji podatkowej transakcji dokonywanych z podmiotem powiązanym jest dobrze znany wielu podatnikom CIT. W większości przypadków, kiedy zostanie spełnione kryterium podmiotowo-przedmiotowe powstanie obowiązek sporządzenia dokumentacji cen transferowych. Sprawdźmy jednak, kiedy można skorzystać z wyjątku i nie sporządzać dokumentacji.

Rząd przygotował nowelizację ustawy o PIT oraz ustawy o CIT, która zakłada obniżenie stawki podatku dochodowego od osób prawnych z 19 proc. do 15 proc. dla małych podatników tj. podatników, u których wartość przychodu ze sprzedaży (wraz z kwotą należnego podatku VAT) nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 1 200 000 euro. Zmiany mają wejść w życie od 1 stycznia 2017 r.

CIT, Klauzula obejścia prawa podatkowego (klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania)

Jakie sankcje grożą za brak dokumentacji cen transferowych

Nieodpłatne sprawowanie funkcji prezesa a przychód spółki

Powstanie Krajowej Administracji Skarbowej a ceny transferowe

Klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania – problemów ciąg dalszy

Uszczelnianie systemu podatkowego w 2017 r.

Korzystniejsza definicja podmiotów powiązanych kapitałowo

Interpretacje podatkowe nie będą chronić podatników

Czy można odliczyć od podstawy opodatkowania stratę z działalności statutowej

Zmiany w CIT w 2017 r. dla funduszy inwestycyjnych zamkniętych

Optymalizacja podatkowa a klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania

Rewolucyjne zmiany w opodatkowaniu osób prawnych w UE

Nowe przepisy o cenach transferowych - analizy porównawcze

OECD zmierza do ujednolicenia prawa podatkowego

Kto ponosi koszty postępowania podatkowego?

Jaki kurs do przeliczenia korekty przychodu

Od kiedy 15% CIT po przekształceniu działalności

CIT dla wszystkich funduszy inwestycyjnych zamkniętych

Jak uzyskać opinię zabezpieczającą przed klauzulą o unikaniu opodatkowania

Firmy ważne dla obronności z 10-proc. ulgą w CIT

Warunki zastosowania 15 proc. stawki CIT od 2017 r.

Korekta dochodów a polityka cen transferowych

Dochody podatkowe budżetu w 2017 r. z podatku od gier, CIT i VAT

Zastosowanie klauzuli unikania opodatkowania przez organy podatkowe

Sztuczne działania podatników zostaną wyeliminowane

VII Międzynarodowa Konferencja "Podatki bez granic"

Czy klauzula obejścia prawa podatkowego zakończy erę optymalizacji podatkowej?

Klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania

Rada do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania już powołana

Zasady opodatkowania przychodów z zagranicznych spółek kontrolowanych (CFC)

Wydatki na świadczenia urlopowe w kosztach uzyskania przychodów

Zwalczanie unikania opodatkowania - klauzula i reorganizacja departamentu MF

Klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania – jak się zabezpieczyć przed jej zastosowaniem

Klauzula nadużycia prawa w VAT - kiedy organ podatkowy może ją zastosować

Zostań członkiem Rady do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania

MF: Klauzula obejścia prawa zniechęci do unikania podatku handlowego

Co trzeba wiedzieć o klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania?

Od 2017 r. niższy CIT dla firm o przychodach do 1,2 mln euro rocznie

Z obniżonej stawki CIT skorzysta blisko 400 tys. firm

Nagrody z zysku w księgach rachunkowych i podatku dochodowym

Kto powinien się obawiać klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania?

Od dziś klauzula obejścia prawa podatkowego

Większa ściągalność podatków dzięki zmianom w administracji podatkowej

Podatnik VAT bez możliwości uzyskania interpretacji w sprawie nadużycia prawa

Klauzula nadużycia prawa w ustawie o VAT od 15 lipca 2016 r.

Na czym polega optymalizacja podatkowa - przykłady

Najwięksi zagraniczni płatnicy CIT

Po wprowadzeniu 15-proc. CIT firmy będą przechodzić z PIT na CIT

Restrukturyzacja w grupach kapitałowych w kontekście cen transferowych

Kiedy można skorzystać z wyjątku i nie sporządzać dokumentacji cen transferowych

Niższa stawka CIT dla małych podatników od 1 stycznia 2017 r.