Kategorie

Postępowanie podatkowe

Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Prawo wglądu w akta własnej sprawy to jedno z podstawowych praw strony postępowania podatkowego. Warto z niego korzystać. Zdarza się, że podstawą prowadzonego postępowania podatkowego albo istotnymi dowodami w sprawie są dowody pochodzące od innych podmiotów. Przeglądając akta sprawy, można się z nimi zapoznać. Są jednak istotne ograniczenia w korzystaniu z tego prawa.
Wobec podatnika toczy się postępowanie podatkowe. Podatnik otrzymał wezwanie z urzędu skarbowego do stawienia się na przesłuchanie. Pomimo to, nie musi stawić się w miejscu i terminie wyznaczonym przez organ podatkowy.
W efekcie kradzieży dokumentacji firma nie ma dowodów potwierdzających, ile powinna zapłacić fikusowi należności podatkowych. Ku zaskoczeniu podatnika może okazać się zbędne szacowanie podstawy opodatkowania. Nawet wtedy, gdy podatnik domaga się przeprowadzenia przez organy podatkowe szacowania.
Podatnik pośredniczący w obrocie nieruchomościami nie wykazywał całości przychodów. Kontrola skarbowa wykazała, że suma ustalonych nieprawidłowości wyniosła 146 tys. zł z tytułu VAT oraz 116 tys. zł z tytułu PIT.
Jednym z elementów postępowania podatkowego jest możliwość złożenia przez podatnika odwołania od decyzji organu skarbowego do organu wyższego stopnia.
Zgodnie z uregulowaniem zawartym w art. 220 § 1 ordynacji podatkowej od decyzji organu podatkowego wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. W dobie wszechobecnego Internetu obowiązujące przepisy dopuszczają również możliwość wniesienia odwołania za pomocą środków komunikacji elektronicznej z bezpiecznym podpisem elektronicznym.
W dobie komputeryzacji coraz więcej spraw również urzędowych załatwiamy drogą elektroniczną. Również tą drogą możemy otrzymywać pisma urzędowe. Dotyczy to np. toczącego się postępowania podatkowego. Jeżeli jednak w trakcie takiego postępowanie podatnik będący jego stroną zmieni adres poczty elektronicznej wskazany urzędowi skarbowemu jako adres do korespondencji, ma obowiązek powiadomienia organu o tej zmianie.
Z dniem 10 maja 2010 r. wchodzi w życie kolejna już zmiana ustawy Ordynacja podatkowa, która tym razem wychodzi naprzeciw oczekiwaniom podatników, a więc tej „słabszej” strony postępowań podatkowych – zmianę tą zawiera ustawa z dnia 19 lutego 2010 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 57, poz. 355).
Zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej wykonaniu co do zasady podlegają decyzje ostateczne, a decyzje nieostateczne tylko wtedy, gdy został im nadany rygor natychmiastowej wykonalności.
Od 1 stycznia 2010 r. zaczną obowiązywać nowe zasady poświadczania pełnomocnictw oraz uwierzytelniania dokumentów składanych w toku postępowań administracyjnych lub sądowych (administracyjnych i cywilnych). Zmiany te niesie ustawa z 23 października 2009 r. o zmianie ustaw w zakresie uwierzytelniania dokumentów (Dz.U. Nr 216, poz. 1676).
Jeżeli jesteś niezadowolony ze sposobu załatwienia Twojej sprawy przez urząd skarbowy czy izbę skarbową możesz poskarżyć się sądowi administracyjnemu. WSA i NSA dość często uchylają błędne decyzje fiskusa. Mimo zwykle dość długiego oczekiwania na wyrok sądu skarga może być bardzo opłacalna.
Prawidłowe wszczęcie postępowania podatkowego jest istotne dla ustalenia właściwego terminu na załatwienie konkretnej sprawy. Ponadto ma ono znaczenie dla innych kwestii, takich jak chociażby ustalenie stron.
Od 1 stycznia 2009 roku obowiązuje zasada, zgodnie z którą decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Może być jednak inaczej jeśli decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Nawet decyzja ostateczna, a więc taka od której nie służy już żaden środek odwoławczy, może zostać uchylona lub zmieniona po zaistnieniu pewnych przesłanek. Jest to tym samym nadzwyczajny tryb wzruszania decyzji. W jego stosowaniu istnieją jednak pewne istotne ograniczenia.
Katalog środków dowodowych jakie mogą być wykorzystane w postępowaniu podatkowym jest niezwykle szeroki. Niemałą rolę odgrywa przy tym inicjatywa oraz chęć kooperacji jaką przejawiają strony postępowania.
W ostatnim okresie widoczna jest coraz większa aktywność Trybunału Konstytucyjnego w rozpatrywaniu różnorodnych skarg, w tym skarg na przepisy podatkowe. W związku z powyższym coraz częściej zapadają wyroki, w których stwierdzana jest niezgodność niektórych przepisów podatkowych z Konstytucją, a więc są one „wyrzucane do kosza”. W tym miejscu pojawiają się często pytania podatników – co mam zrobić, jeżeli zapłaciłem kiedyś podatek według takich przepisów ? Jak mogę go odzyskać ?
Decyzje podejmowane w trakcie postępowania podatkowego powinny być bezstronne. Realizacji tego celu służą między innymi przepisy regulujące kwestie wyłączenia pracowników organów podatkowych od udziału w konkretnych sprawach.

Wezwania

W postępowaniu podatkowym występują sytuacje, kiedy konieczne jest osobiste stawiennictwo strony lub innych osób przed organem podatkowym. Osoby te nie zawsze jednak muszą dopełniać tego obowiązku, nawet jeśli doręczone im wezwanie jest prawidłowe.
Nową instytucją na gruncie przepisów regulujących postępowanie podatkowe jest możliwość przeprowadzenia rozprawy. Jednym z jej głównych celów jest zagwarantowanie stronie czynnego udziału w postępowaniu. Może ona być jednak stosowana tylko w postępowaniu odwoławczym.
Wznowienie postępowania jest jednym z tak zwanych nadzwyczajnych trybów postępowania podatkowego. Znajduje on zastosowanie w odniesieniu do decyzji ostatecznych, które jednakże są dotknięte jedną z wad wyliczonych przez ustawodawcę.
Od decyzji podatkowej wydanej przez organ pierwszej instancji, strona może się odwołać. Podobną instytucją w wypadku postanowień jest zażalenie. Zasady korzystania z tych dwóch instytucji różnią się od siebie. Co więcej, zażalenie możliwe jest tylko w wyraźnie określonych przypadkach.
Nawet ostateczna decyzja może zostać uznana za nieważną, jeśli okaże się, że została ona wydana z naruszeniem przepisów formalnych lub materialnych. Postępowanie w tym zakresie może zostać wszczęte zarówno z urzędu jak i na wniosek strony.
Choć zasadniczo koszty postępowania przed organami podatkowymi ponosi Skarb Państwa, województwo, powiat lub gmina, to w pewnych sytuacjach może nimi zostać obciążona także strona oraz inne podmioty.
Obok stwierdzenia nieważności oraz uchylenia decyzji istnieją również sytuacje, w których wydana przez organ podatkowy decyzja wygasa. Najczęściej dzieje się tak z powodu niedopełnienia przez stronę postępowania podatkowego wymaganych warunków.
W toku postępowania podatkowego mogą wyniknąć sytuacje, w których dalsze kontynuowanie postępowania staje pod znakiem zapytania. Aby uniknąć podejmowania pochopnych decyzji przez organy podatkowe, ustawodawca przewidział instytucję zawieszenia postępowania.
Ustawodawca wyposażył organy podatkowe w środki dyscyplinujące uczestników postępowania podatkowego. Środkami tymi są kary porządkowe. Ustawodawca dość szczegółowo określił możliwość oraz zasady ich stosowania.
W toku postępowania podatkowego przeprowadzający je organ wydaje decyzje i postanowienia. Akty te różnią się nie tylko zakresem merytorycznym, ale również środkami odwoławczymi jakie przysługują stronie jeśli jest ona niezadowolona z ich treści.
Postępowanie podatkowe jest jawne dla jego stron. Mają one prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Na organie podatkowym ciąży obowiązek umożliwienia korzystania z tego uprawnienia.
Ustawodawca określił jakie podmioty mogą występować w charakterze strony postępowania podatkowego. W pewnych przypadkach muszą one być reprezentowane przez swoich przedstawicieli lub kuratorów. Niemal zawsze jest natomiast możliwe ustanowienie pełnomocnika.
Jedną z zasad postępowania podatkowego jest tak zwana zasada pisemności, zgodnie z którą sprawy powinny być załatwiane w formie pisemnej. Ponadto ustawodawca określił szczegółowe zasady dokumentowania najistotniejszych czynności.
Z oczywistych względów w sprawach podatkowych bardzo istotne jest względnie szybkie wyjaśnienie zaistniałych wątpliwości. Ustawodawca wziął to pod uwagę określając stosowne terminy, w których postępowanie powinno zostać ukończone oraz wyposażając strony w środki dyscyplinujące organy podatkowe w tej materii.
W postępowaniu podatkowym spotkać można się z terminami ustawowymi, czyli wynikającymi z konkretnych przepisów oraz urzędowymi, to jest takimi, które wyznacza sam organ podatkowy. Zarówno pierwsze z nich jak i drugie mają charakter prekluzyjny, a więc określona czynność może być skutecznie wykonana tylko w przewidzianych ramach czasowych. Wyjątkiem jest tu możliwość przywrócenia terminu.
Jednym z ważniejszych środków dowodowych jakie mogą być wykorzystane w postępowaniu podatkowym jest przesłuchanie świadków. Należy pamiętać, że istnieją kategorie osób, które nie mogą występować w roli świadków oraz takich które mogą odmówić składania zeznań.
Tak banalna z pozoru kwestia jaką są doręczenia pism, ma często bardzo doniosłe skutki dla wyniku całego postępowania podatkowego. Dzieje się tak między innymi dlatego, że od chwili doręczenia liczone są z reguły terminy na dokonanie określonych czynności.
Jednym z podstawowych obszarów kontroli podatkowej w 2009 roku (podobnie jak w latach poprzednich) jest handel internetowy.
Organ podatkowy niewłaściwie wszczął w stosunku do mnie postępowanie, gdyż powinien to zrobić w stosunku do mojego ojca, który ma takie samo imię i nazwisko. Czy mogę zaskarżyć powyższe postanowienie?
Moje 13 letnie dziecko nabyło spadek po swojej babci. Czy organ podatkowy będzie traktował ją już jako stronę, czy postępowanie będzie wszczęte po uzyskaniu przez nią pełnoletności?
Otrzymałem postanowienie o wszczęciu postępowania dnia 30 marca 2008 r. Na postanowieniu wpisana jest data 7 marca 2008 r. Który dzień należy uznać za datę wszczęcia postępowania?
Minister Finansów wydał 12 lutego 2009 r. interpretację ogólną w sprawie zasad liczenia obniżonych odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych. Interpretacja ta dotyczy również zasad wszczęcia postępowania podatkowego po zakończonej kontroli podatkowej.
Nieostateczne podatkowe decyzje i postanowienia nie podlegają od 2009 roku wykonaniu. Wyjątkowo tylko organ podatkowy może nadać nieostatecznej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
W jakich sytuacjach urząd skarbowy może nałożyć na mnie karę porządkową? Ile może wynieść taka kara?
Masz nieważny dowód osobisty ? Poczta nie wyda Ci poleconego np. z urzędu skarbowego. Możesz wylegtymować się też paszportem, tymczasowym dowodem osobistym, prawem jazdy. Odbierzesz też poleconego przez wcześniej ustanowionego pełnomocnika.
W ramach tego postępowania następuje określenie wysokości Twojego podatku. Trzeba znać swoje prawa i obowiązki w postępowaniu podatkowym. Opłaca się też wiedzieć czego możemy wymagać od urzędu skarbowego.
Niezłożenie deklaracji podatkowej w terminie może narazić podatnika na różnego rodzaju sankcje. Jakie zastosuje urząd skarbowy? Czy jest szansa na ich uniknięcie?